#World_News
Published 03 October 2025
▪️ WASHINGTON, အောက်တိုဘာ ၂ ရက် (ဆင်ဟွာ) -- ကမ္ဘာ့ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် ဖီဖာ (FIFA) က ကြာသပတေးနေ့တွင် ၂၀၂၆ ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲ၏ တရားဝင်ဘောလုံးဖြစ်သော ထရိုင်ရွန်ဒါ“TRIONDA” ကို မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ကနေဒါ၊ မက္ကဆီကိုနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတို့ ပူးတွဲအိမ်ရှင်အဖြစ် ပထမဆုံးအကြိမ် လက်ခံကျင်းပမည့် လမ်းကြောင်းပေါ်ရှိ နောက်ထပ် မှတ်တိုင်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။
▪️ ဘောလုံးနာမည်ကို စပိန်ဘာသာစကားမှ ဆင်းသက်လာပြီး ယေဘုယျအားဖြင့် “လှိုင်းသုံးခု” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရကာ အိမ်ရှင်နိုင်ငံသုံးနိုင်ငံ၏ စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဒီဇိုင်းတွင် အနီ၊ အစိမ်းနှင့် အပြာအရောင်များ ပါဝင်ပြီး နိုင်ငံတစ်ခုစီ၏ သင်္ကေတများဖြစ်သည့် - ကနေဒါ၏ မေပယ်ရွက်၊ မက္ကဆီကို၏ လင်းယုန်နှင့် နှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ ကြယ် တို့ကို ထည့်သွင်းထားသည်။
▪️ ဘောလုံးသည် နက်သောချုပ်ရိုးများနှင့်မျက်နှာပြင်များပေါ်တွင် အပြောင်အပြိန်းများပါဝင်သည့် အပြား လေးချပ်ဖြင့် တည်ဆောက်ထားသည်။ ဤပြောင်းလဲမှုများသည် ဘောလုံး၏ တည်ငြိမ်မှု၊ ဆုပ်ကိုင် နိုင်မှုနှင့် ထိန်းချုပ်မှု တို့ကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေရန် ရည်ရွယ်သည်ဟု ဖီဖာကဆိုသည်။
▪️ ဘောလုံးထိလိုက်သည်များကို အချိန်နှင့်တပြေးညီ ခြေရာခံရန်အတွက် အတွင်းဘက်တွင် လှုပ်ရှားမှုအာရုံခံကိရိယာ (motion sensor) တစ်ခုပါဝင်သော ဘောလုံးချိတ်ဆက်နည်းပညာ connected ball technology ကို ထည့်သွင်းထားသည်။ ယင်းဒေတာများကို ဗီဒီယိုအကူဒိုင် (VAR) စနစ် သို့ ပေးပို့မည်ဖြစ်ပြီး လူကျွံဘော (offside) စည်းမျဉ်း ဆုံးဖြတ်ချက်များအပါအဝင် ဆုံးဖြတ်ချက်များ ချမှတ်ရာတွင် အထောက်အကူပြုမည် ဖြစ်သည်။
▪️ ဖီဖာဥက္ကဋ္ဌ Gianni Infantino က မိတ်ဆက်ပွဲတွင် “ဒီဘောလုံးက တကယ်လှပပါတယ်။ သမိုင်းမှာ အကြီးကျယ်ဆုံး ကမ္ဘာ့ဖလားမှာ ဒီဘောလုံးနဲ့ ဂိုးတွေ ဘယ်လို သွင်းယူကြမလဲဆိုတာကို ကြည့်ချင်လှပါပြီ” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
▪️ ၂၀၂၆ ကမ္ဘာ့ဖလားသည် အသင်း ၄၈ သင်းအထိ တိုးချဲ့ကျင်းပမည့် ပထမဆုံးပွဲ ဖြစ်လာမည်ဖြစ်သည်။ ပြိုင်ပွဲကို ဇွန်လ ၁၁ ရက်မှ ဇူလိုင်လ ၁၉ ရက် အထိ မြောက်အမေရိကရှိ မြို့ကြီး ၁၆ မြို့တွင် ကျင်းပရန်စီစဉ်ထားသည်။
#World_News
Published 3 October 2025
▪️ အိန္ဒိယကို ရုရှားနဲ့ စွမ်းအင်ရောင်းဝယ်ရေး လျှော့ချဖို့ ဖိအားပေးနေတဲ့ ဒေါ်နယ်ထရမ့်အစိုးရအဖွဲ့ကို ရုရှားသမ္မတ ဗလာဒီမာပူတင်က ပြစ်တင်ဝေဖန်လိုက်ပြီး အမေရိကန်အပေါ်ပဲ ပြန်လည်သက်ရောက်လာနိုင်တယ်လို့ သတိပေးလိုက်ပါတယ်။
▪️ ရုရှားကုန်သွယ်ရေးမိတ်ဖက်တွေကို လိုက်ပြီးအခွန်တိုးမြှင့်စည်းကြပ်နေပါက ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စွမ်းအင်ဈေးနှုန်းမြင့်တက်လာနိုင်ကာ အမေရိကန်ဗဟိုဘဏ်အနေနဲ့ အတိုးနှုန်းမြှင့်လာရနိုင်တယ်လို့ ဆိုလိုက်ပြီး အမေရိကန်စီးပွားရေး နှောင့်နှေးစေမယ်လို့ သတိပေးလိုက်ပါတယ်။
▪️ ပူတင်က ဒီဇင်ဘာအစောပိုင်းမှာ အိန္ဒိယထံ သွားရောက်လည်ပတ်ဖို့ မျှော်လင့်နေကြောင်းလည်း ပြောပါတယ်။
▪️ အိန္ဒိယမှ ရေနံစိမ်းတင်ပို့မှု များပြားလာတဲ့အပေါ် ကုန်သွယ်ရေးမညီမျှမှု ဖြေလျှော့ရန် အတိုင်းအတာတွေလည်း ညွှန်ကြားထားပါတယ်။
▪️ အိန္ဒိယနဲ့ ဘယ်သောအခါမှ တင်းမာမှုမျိုးတွေ ပြဿနာတွေ မရှိခဲ့ဘူးလို့ ပြောပါတယ်။
▪️ အိန္ဒိယအနေနဲ့ ပြင်ပဖိအားပေးမှုဒဏ်ကို ခံစားနေစရာမလိုဘူးလို့ ပူတင်ကဆိုပါတယ်။
▪️ အိန္ဒိယအနေနဲ့ ရုရှားရေနံ မဝယ်ယူတော့ဘူးဆိုရင် ဒေါ်လာ ၉ ဘီလီယံမှ ၁၀ ဘီလီယံကြား ဆုံးရှုံးရနိုငါပါတယ်။
▪️ အိန္ဒိယပြည်သူတွေကလည်း စောင့်ကြည့်နေကြပြီး တိုင်းတစ်ပါးရှေ့မှောက် သိက္ခာကျခံစရာ မလိုကြောင်း ပြောပါတယ်။
▪️ အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် နရန်ဒရာမိုဒီဟာ ဒီလိုအဖြစ်ခံမှာ မဟုတ်ဘူးလို့ ပူတင်က ပြောသွားပါတယ်။
Source: India Today.
#World_Health
Published 03 October 2025
▪️ အိန္ဒိယမှ ဒေါက်တာ မာနန်ဗိုရာက နေအိမ်မှာ မထားသင့်တဲ့ နေ့စဉ်သုံးပစ္စည်းတွေအကြောင်း သတိပေးထားပါတယ်။
▪️ KIMSHEALTH မှ ဒေါက်တာ ဂါနက်ရှ်ဗစ်ဝါနာထန်ကလည်း ဒီပစ္စည်းတွေရဲ့ ကျန်းမာရေးအန္တရာယ်တွေအကြောင်း ဖော်ပြထားပါတယ်။
▪️ (၁) သကြားဓာတ်များသောဘီစကစ် သကြားနဲ့ သန့်စင်ဂျုံများ မြင့်မားတာကြောင့် ဂလူးကို့စ်မြင့်တက်စေပြီး အဝလွန်ခြင်း၊ ဆီးချို၊ သွားပိုးစားခြင်းများ ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။
▪️ (၂) သပွတ်ပင် စိုစွတ်ပြီး ဘက်တီးရီးယားတွေ ပေါက်ဖွားနိုင်ကာ ရောဂါကူးစက်မှုများ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
▪️ (၃) ဆေးကြောဖော့ ဘက်တီးရီးယားတွေ ရှင်သန်နိုင်ပြီး ပိုးသန့်စင်ဖို့ အလွန်ခက်ခဲနိုင်ပါတယ်။
▪️ (၄) အနံ့ပါသောပိုးသန့်စင်အဖတ်များ အနံ့တွေနဲ့ ဓာတုပစ္စည်းတွေက ယားယံခြင်း၊ အရေပြားရောင်ခြင်းတို့ ဖြစ်စေကာ ကျန်းမာရေးထိခိုက်နိုင်ပါတယ်။
▪️ (၅) ခြင်ဆေးခွေ အန္တရာယ်ရှိတဲ့ အငွေ့ထုတ်လွှတ်ကာ အဆုတ်ထိခိုက်စေပြီး အိမ်တွင်းလေထုညစ်ညမ်းစေပါတယ်။
▪️ (၆) အဖုံးပွင့်နေသောအမှိုက်ပုံး ဒီလိုအမှိုက်ပုံးတွေက ပိုးမွှားအကောင်တွေကို ဆွဲဆောင်စေပြီး အနံ့အသက်ဆိုးစေကာ ခြင်တွေရောက်ရှိစေနိုင်ပါတယ်။
▪️ နေ့စဉ်သုံးပစ္စည်းတွေထဲက အဆိပ်အတောက်တွေ ရေရှည်ထိတွေ့ခြင်းရဲ့ အန္တရာယ်တွေအကြောင်း သိရှိထားကြဖို့ ဟိုက်ဒရာဘတ်မှ ဒေါက်တာ မာနင်ဒရာက ပြောသွားပါတယ်။
Source: Indian Express.
#World_Science
Published 03 October 2025
▪️ လူတွေ အစားစားသုံးခြင်းအပေါ် သက်ရောက်ပုံရှိနေတဲ့ ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဟာ အနာဂတ်မှာ ကိုယ်အလေးချိန်ချခြင်း၊ တင်ခြင်းတို့ကို ထောက်ပံ့ပေးနိုင်ဖွယ် ရှိပါတယ်။
▪️ Bed nucleus of the stria terminalis (BNST) လို့ခေါ်တဲ့ အစိတ်အပိုင်းထဲက နျူရွန်တွေဟာ ဦးနှောက်အလယ်ပိုင်းမှာရှိပြီး လူတွေမှာ နေကြာစေ့အရွယ်လောက်သာရှိကာ သူ့ကိုလှုံ့ဆော်ပေးခြင်းဖြင့် ကြွက်တွေမှာ အစားပိုစားစေပါတယ်။
▪️ နယူးယော့ခ် ကိုလံဘီယာတက္ကသိုလ်မှ ချားလ်စ်ဇူကာနဲ့ အဖွဲ့က အရသာငါးမျိုးထဲက တစ်မျိုးပါဝင်တဲ့ရေကို ကြွက်တွေသောက်ခိုင်းပြီး ဦးနှောက်တွေကို ဓာတ်မှန်ရိုက်ခဲ့ပါတယ်။
▪️ ထိုအခါမှာ အချိုအရသာရှိတဲ့ရေကြောင့် နျူရွန်တွေကို လှုံ့ဆော်စေတာကို တွေ့ခဲ့ကြပါတယ်။
▪️ ထိုနျူရွန်တွေက BNST ထဲက အခြားအရာတွေကို လှုံ့ဆော်စေပါတယ်။
ဒီအစိတ်အပိုင်းက အရသာတွေကို လက်ခံတုံ့ပြန်စေတာ ပထမဆုံးတွေ့ရှိတာ ဖြစ်ကြောင်း အရီဇိုးနားတက္ကသိုလ်မှ ဟိုင်ကျန်ကိုင်က ပြောပါတယ်။
▪️ BNST နျူရွန်တွေကို လှုံ့ဆော်ပေးခြင်းက အရသာဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် ရေပိုမိုသောက်စေပြီး ဆာလောင်မှု၊ အာဟာရချို့တဲ့ခြင်း၊ အရသာတို့ကို ညွှန်ပြနေပါတယ်။
▪️ လူသားတွေနဲ့ ကြွက်တွေမှာ BNST ဆင်တူတာကြောင့် ကင်ဆာလူနာတွေလို စားချင်စိတ်ကျဆင်းသူတွေမှာ အစားပိုစားစေဖို့ ဆေးဝါးတွေ တီထွင်ဖို့ အလားအလာရှိနေတာကို မြင်တွေ့ရပါတယ်။
▪️ BNST နျူရွန်တွေနဲ့အတူ အစားစားချင်စိတ်နဲ့ ဆက်စပ်နေတဲ့ ဦးနှောက်အခြားလမ်းကြောင်းတွေ ပစ်မှတ်ထားခြင်းက semaglutide လို GLP-1 ဆေးဝါးလိုမျိုး ကိုယ်အလေးချိန်ကျစေမယ့် နည်းလမ်းတွေ တိုးတက်စေနိုင်ပါတယ်။
▪️ BNST လုပ်ဆောင်ပုံကို ပိုမိုနားလည်စေခြင်းဖြင့် ကိုယ်အလေးချိန်ကျဆေးဝါးတွေရဲ့ ထိရောက်မှုတိုးတက်စေပြီး လုပ်ငန်းစဉ်တွေကို ပိုမိုသိရှိစေနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: News Scientist
တရုတ်တောင်ပိုင်း ကွမ်ရှီရွှမ်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ ဖျင်ရှန်မြို့ရှိ တရုတ်-ဗီယက်နမ် ယူယီကွမ်ဆိပ်ကမ်း(ခေါ်) ချစ်ကြည်ရင်းနှီးရေးဖြတ်သန်းခွင့် စမတ်ဆိပ်ကမ်းစီမံကိန်းမှ တရုတ်ဘက်ကအပိုင်းဟာ ဆောက်လုပ်မှုပြီးစီးခဲ့ပြီး စမ်းသပ်မှုအဆင့်ရောက်နေပြီဖြစ်ကာ ၂၀၂၅ နှစ်ကုန်လောက်မှာ စမ်းသပ်လည်ပတ်မှုစတင်ရန် ရည်ရွယ်ထားပါတယ်။
#Asia_Business
#တရုတ်_ဗီယက်နမ် #ကွမ်ရှီရွှမ်
Published 02 October 2025
#YMG #Yangon_Times #Yangon_Media_Group
#World_News
Published 02 October 2025
▪️ တက်စလာအမှုဆောင်ချုပ် သူဌေးကြီးအီလွန်မက်စ်ဟာ သမိုင်းမှာ ဒေါ်လာ ၅၀၀ ဘီလီယံနီးပါး ချမ်းသာကြွယ်ဝတဲ့ ပထမဆုံးပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်လာကြောင်း Forbes က ဖော်ပြထားပါတယ်။
▪️ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ မွန်းလွဲ ၃ နာရီ ၅၅ မိနစ်မှာ မက်စ်ရဲ့ချမ်းသာမှုက ၄၉၉.၅ ဘီလီယံ ရှိနေပါတယ်။
▪️ တက်စလာစတော့တန်ဖိုး ပြန်လည်မြင့်တက်လာတာတွေ၊ ဒုံးပျံထုတ်လုပ်ရေး SpaceX ၊ xAI ဉာဏ်ရည်တုကုမ္ပဏီလိုမျိုး အခြားကုမ္ပဏီတွေရဲ့ တန်ဖိုးမြင့်တက်လာတာတွေကြောင့် အခုလို စာရင်းဝင်သွားတာ ဖြစ်ပါတယ်။
▪️ တက်စလာကတော့ သူ့ကြွယ်ဝမှုရဲ့ အဓိကလုပ်ငန်းဖြစ်နေပြီး ယခုနှစ်အတွင်း ရှယ်ယာ ၁၄ ရာခိုင်နှုန်းကျော် ခုန်တက်ခဲ့ပါတယ်။
▪️ တစ်နေ့တည်းမှာပင် မက်စ်ရဲ့ကြွယ်ဝမှု ၇ ဘီလီယံကျော် ပိုများလာခဲ့ပါတယ်။
▪️ မက်စ်က ကုမ္ပဏီအနာဂတ်အတွက် ဘယ်လောက်အခရာကျကြောင်း ဘုတ်အဖွဲ့က ရှင်းလင်းပြထားကာ ကားထုတ်လုပ်ရေးက AI နဲ့ စက်ရုပ်နည်းပညာပိုင်းမှာ အထင်ကရဖြစ်လာအောင် အားထုတ်နေပြီး စီအီးအိုအတွက် ဒေါ်လာ ၁ ထရီလီယံတန်ဖိုးရှိ လျော်ကြေးငွေ ထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။
▪️ ဒါ့အပြင် SpaceX ကလည်း ပုဂ္ဂလိကအာကာသကဏ္ဍမှာ လွှမ်းမိုးနေကာ တန်ဖိုးပိုမြင့်လာပါတယ်။
▪️ xAI နဲ့ အခြားဉာဏ်ရည်တုလုပ်ငန်းသစ်တွေကလည်း တန်ဖိုးကြီးမားလာနေပါတယ်။
▪️ Forbes ဖော်ပြချက်အရ မက်စ်ရဲ့နောက်မှာတော့ Oracle တည်ထောင်သူ လယ်ရီအယ်လီဆန်က ၃၅၁.၅ ဘီလီယံဖြင့် ဒုတိယနေရာမှာ ရှိနေပါတယ်။
▪️ မက်စ်က ကား၊ ဒုံးပျံ၊ AI စတဲ့ ကဏ္ဍအမျိုးမျိုးမှာ အောင်မြင်မှုတွေ ရရှိနေတာကြောင့် ကမ္ဘာ့သမိုင်းမှာ အချမ်းသာဆုံးအဖြစ် အခိုင်အမာရပ်တည်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: India Today
#World_Health
Published 02 October 2025
▪️ လေယာဉ်စထွက်တဲ့အခါ ဆင်းသက်တဲ့အခါ ခေါင်းထိုးကိုက်တာမျိုးကို လေယာဉ်စီးခေါင်းကိုက်ခြင်းလို့ ခေါ်ကြပြီး ခံစားရတဲ့ လက္ခဏာ ထင်ရှားပါတယ်။
▪️ အခြားခေါင်းကိုက်ခြင်းတွေနဲ့ မတူတာက နဖူးနားတဝိုက်၊ မျက်လုံးအနောက်ဘက်တွေမှာ စူးရှထိုးအောင့်တဲ့ ပုံစံမျိုးဖြစ်ပါတယ်။
▪️ ရုတ်တရက်ခံစားရနိုင်ကာ များသောအားဖြင့် ခဏပဲခံစားရပါတယ်။
▪️ လေယာဉ်အဆင်းအတက် လုပ်တဲ့အချိန်မှာ လေယာဉ်ခန်းထဲ ဖိအားရုတ်တရက် ပြောင်းလဲတာကြောင့် ဖြစ်ရပြီးတော့ အသက်ရှူလေဝင်လမ်းကြောင်းတွေထဲက ဖိအားနဲ့ လေယာဉ်ထဲကဖိအား ကွာခြားတာကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ဒေါက်တာ ပယ်လက်တီရှီဗာကာသစ်ရက်ဒီက ပြောသွားပါတယ်။
▪️ ခန္ဓာကိုယ်က ဖိအားကို အလျင်အမြန်လိုက်ပြီး မညှိနိုင်တဲ့အခါ ဦးခေါင်းထိုးအောင့်ရတာ ဖြစ်ပါတယ်။
▪️ လေထုဖိအားပြောင်းလဲမှုကို ခံစားလွယ်သူတွေ၊ နှာခေါင်းအတွင်းပေါက်ပြဿနာ ရှိသူတွေမှာ ပိုပြီးဖြစ်လေ့ရှိပါတယ်။
▪️ လေယာဉ်စီးခါနီးမှာ ကာကွယ်တဲ့အနေနဲ့ နှာရည်ပျော်ဆေး၊ နှာခေါင်းအစက်ချဆေးတို့ အသုံးပြုကာ နှာခေါင်းပေါက်တွင်းဖိအားကို လျှော့ချနိုင်သလို ရေဓာတ်ပြည့်ဝစွာ နေထိုင်ခြင်းကလည်း အရေးကြီးပါတယ်။
▪️ လေယာဉ်မစီးခင် အိုင်ဗျူပရိုဖန်လိုမျိုး အကိုက်အခဲပျောက်ဆေး ကြိုတင်အသုံးပြုထားရင် ခံစားရတဲ့လက္ခဏာ လျော့ပါးနိုင်မယ်လို့ ရှင်းပြထားပါတယ်။
▪️ မကြာခဏ လေယာဉ်စီးနေရသူများ အပြင်းအထန် ခေါင်းကိုက်တယ်ဆိုရင်တော့ ဆရာဝန်နဲ့ တိုင်ပင်သင့်ပါတယ်။
▪️ လေယာဉ်စီးခေါင်းကိုက်ခြင်းက သတိထားစရာဖြစ်ပေမယ့် အန္တရာယ်မရှိသလို သာမန်နည်းလမ်းတွေနဲ့ ကာကွယ်နိုင်ကြောင်း ဒေါက်တာ ရက်ဒီက ပြောပါတယ်။
Source: Indian Express
Page 56 of 1098