#World_Health
Published 11 May 2026
■ နာဆာ(NASA)ကတော့ နျူကလီးယားစွမ်းအင်သုံး အာကာသယာဉ် Space Reactor-1 Freedom (SR-1 Freedom) ထုတ်လုပ်လိုက်ပါပြီ။
■ မားစ်ဂြိုဟ်လေထုနဲ့ မြေပြင်တို့ကို စူးစမ်းမယ့် ရဟတ်ယာဉ်ငယ်အုပ်ကြီး စေလွှတ်ဖို့ရည်ရွယ်ထားတဲ့ Skyfall မစ်ရှင်အတွက် ဒီအာကာသယာဉ်က ပင်မကျောရိုး ဖြစ်လာမှာဖြစ်ပြီး ၂၀၂၈ ခုနှစ်မှာ လွှတ်တင်ဖို့ ပစ်မှတ်ထားပါတယ်။
■ သူ့ရဲ့အဓိကအရာက နျူကလီးယားအီလက်ထရစ်တွန်းကန်အား (NEP)လို့ခေါ်တဲ့ နောက်ဆုံးပေါ် တွန်းကန်အားစနစ် ဖြစ်ပြီး လျှပ်စီးထုတ်လုပ်နိုင်ဖို့ နျူကလီးယားဓာတ်ပေါင်းဖိုတစ်ခု အသုံးပြုရပါတယ်။
■ ဒီလျှပ်စစ်ဓာတ်အားက ထိရောက်စွာ ပင့်တင်ပေးပြီး အချိန်ကြာမြင့်တဲ့ အာကာသခရီးစဉ်တွေ သွားနိုင်စေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ အာကာသယာဉ်တစ်ခုအတွက် ဒီလိုစနစ်ကို အဓိကပင့်တင်နည်းလမ်းအဖြစ် ပထမဆုံးအသုံးပြုတာ ဖြစ်တယ်လို့ နာဆာတာဝန်ရှိသူတွေ ပြောပါတယ်။
■ NEP စနစ်ဖြင့် အာကာသထဲ အတွင်းကျကျထဲ သွားရောက်နိုင်ဖို့ မျှော်လင့်ရပါတယ်။
■ ဒီစနစ်ဟာ နေရောင်ခြည်ကို မမှီခိုရဘဲ နေစကြဝဠာနဲ့ ဝေးလံတဲ့နေရာမှာတောင် လုပ်ဆောင်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ SR-1 Freedom အာကာသယာဉ်ဟာ ရဟတ်ယာဉ်အများအပြားကို သယ်ဆောင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ ဒီရဟတ်ယာည်တွေနဲ့ မြေပြင်အနေအထား၊ လေထုအခြေအနေ၊ တည်နေရာများကို ရှာဖွေနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ သွားလာချိန် လျော့နည်းစေပြီး အာကာသခရီးစဉ် တာဝန်များ လိုသလိုဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်းဖြင့် မားစ်ဂြိုဟ်ခရီးစဉ်မှာ အရေးပါတဲ့ကဏ္ဍက ပါဝင်လာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: India Today
#World_Health
Published 11 May 2026
■ ကျောက်ကပ်တွေက နေ့စဉ် သွေး ၅၀ ဂါလံ စစ်ထုတ်နေပေမယ့် ရေဓာတ်ခန်းခြောက်တဲ့အခါ ကျောက်တည်ခြင်းနဲ့ ဆီးလမ်းကြောင်းရောဂါတွေ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။
■ ရေများလွန်းတဲ့အခါမှာတော့ သွေးထဲမှာ ဆိုဒီယံနည်းသွားနိုင်ပါတယ်။
■ ဒါကြောင့် ကျောက်ကပ်ကျန်းမာရေးအတွက် ရေဓာတ်မျှတအောင် ထိန်းသိမ်းဖို့က အရေးကြီးကြောင်း ဒေါက်တာ မာနိုအာရိုရာက ပြောပါတယ်။
■ ကျောက်ကပ်တွေက သွေးထဲက အီလက်ထရိုလိုက်တွေ မျှတအောင် ထိန်းသိမ်းခြင်းအပြင် ဆီးလမ်းကြောင်းရောဂါများ၊ ကျောက်တည်ခြင်းတို့ကိုလည်း ကာကွယ်ပေးတဲ့နေရာမှာ အရေးကြီးပါတယ်။
■ ရေသောက်များလွန်းတဲ့အခါ သွေးထဲ ဆိုဒီယံနည်းခြင်းဖြစ်နိုင်ပြီး ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ မူးဝေခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
■ ကျောက်ကပ်တွေက ရေအများအပြားကို ၂၄ နာရီအတွင်း ခန္ဓာကိုယ်ထဲကနေ ဖယ်ရှားနိုင်ပေမယ့် အကန့်အသတ်တော့ ရှိပါတယ်။
■ အဆက်မပြတ် ရေဆာခြင်း၊ ဆီးဝါခြင်း၊ ဆီးထွက်နည်းခြင်း၊ အာခြောက်ခြင်း၊ နွမ်းနယ်ခြင်းတို့က ရေဓာတ်မလုံလောက်တဲ့ လက္ခဏာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
■ ကော်ဖီ လက်ဖက်ရည်တို့ သောက်လေ့ရှိသူတွေမှာ အရည်ဝင်ရောက်မှုပမာဏထဲ ထည့်သွင်းလို့ရပြီး အချိုရည် သောက်သုံးသူတွေမှာတော့ အချိုဓာတ်များခြင်းက ရေရှည်မှာ ကျောက်ကပ်ကျန်းမာရေး ထိခိုက်စေနိုင်ပါတယ်။
■ ရေရှည် ရေဓာတ်မလုံလောက်ခြင်းက ကျောက်ကပ်တွေကို ထိခိုက်နိုင်တာကြောင့် ရေဓာတ်ဖြည့်ပေးခြင်းက ရေရှည်ကျောက်ကပ်ပြဿနာများကို ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: Times of India
မြန်မာနိုင်ငံအထည်ချုပ်လုပ်ငန်း လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးသင်တန်းကျောင်း (MGHRDC) ၌ Inspection and Quality Control Training ကို မေလ ၂၅ ရက်မှ ၂၉ ရက်ထိ ဖွင့်လှစ်သွားမယ်လို့ သိရပါတယ်။
#Local_News
Published 10 May 2026
#အထည်ချုပ် #Inspection_and_Quality_Control_Training
#YMG/SW #Yangon_Times
#World_Health
Published 10 May 2026
■ လူငယ်တွေ နားကြပ်အသုံးများလာခြင်းကြောင့် အကြားအာရုံချို့ယွင်းခြင်း အဖြစ်များလာပါတယ်။
■ ကမ္ဘာပေါ်မှာ လူပေါင်း ၁ ဘီလီယံခွဲလောက်ဟာ အကြားအာရုံချို့ယွင်းမှု တစ်မျိုးမျိုး ဖြစ်နေတယ်လို့ WHO က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။
■ ၂၀၂၃ ဖော်ပြချက်တစ်ခုမှာ ဆယ်ကျော်သက်နဲ့ လူငယ် ၁ ဘီလီယံကျော်လောက်ဟာ နားကြပ်တွေ အသုံးပြုခြင်းကြောင့် အကြားအာရုံယိုယွင်းမှု ဖြစ်နိုင်ခြေများနေပါတယ်။
■ ဘေးကင်းစိတ်ချစွာ နားထောင်ဖို့အတွက် ၈၀ ဒက်ဆီဘယ်အောက် အသံထားရှိဖို့ WHO အကြံပြုထားပြီး နားကြပ်အသုံးပြုသူတွေမှာတော့ ဒီကန့်သတ်ချက်ကို ကျော်လွန်သွားနိုင်ကာ ဆူလောင်တဲ့အသံတွေကို နားထောင်တဲ့ကြာချိန်၊ အရေအတွက်တို့ကလည်း သက်ရောက်နေပါတယ်။
■ ကျယ်လောင်တဲ့ ဆူညံသံတွေကြောင့် နားရဲ့အကြားအာရုံဖွဲ့စည်းပုံကို ထိခိုက်စေကာ ဆူညံကြောင့် အကြားအာရုံဆုံးရှုံးခြင်း(NIHL) ခံစားရနိုင်ပါတယ်။
■ ဒီလိုအသံတွေကို အဆက်မပြတ် ထိတွေ့ရာကနေ နားအတွင်းပိုင်းထဲက အမွှေးဆဲလ်တွေ ထိခိုက်လာစေနိုင်ပါတယ်။
■ နားအတွင်းထဲထည့်ရတဲ့ နားကြပ်တွေ အသုံးများလာခြင်းက ပိုဆိုးစေပြီး အတွင်းလမ်းကြောင်းနဲ့ နားစည်တို့ အသံလှိုင်းတွေ လက်ခံမှုကို ထိခိုက်လာစေပါတယ်။
■ ဆူညံသံလျှော့ချပေးတဲ့ နားကြပ်တွေကတော့ သေချာလေးအသုံးပြုရင် ဘေးအန္တရာယ် လျှော့ချနိုင်ပါတယ်။
■ ကြိုတင်ကာကွယ်တဲ့ နည်းလမ်းတွေအနေနဲ့ အသံနှုန်း ၆၀ ရာခိုင်နှုန်းအောက် မိနစ် ၆၀ ထက်မပိုဘဲ နားထောင်သင့်ပြီး ပုံမှန်အကြားအာရုံကို စစ်ဆေးနေသင့်ပါတယ်။
Source: India Today.
NAYPYITAW, May 9, 2026 — Myanmar and Thailand are set to jointly implement the Aung Theinkha Project (Block M3), an initiative aimed at ramping up electricity generation across Myanmar.
Union Minister for Electricity and Energy U Ko Ko Lwin discussed the project's development with the Chief Executive Officer of Thailand's PTTEP International Limited during a meeting at the ministry's headquarters in Naypyidaw on May 8.
According to a press release from the ministry, the talks covered a broad range of topics, including elevating bilateral cooperation in the electricity and energy sectors and expanding exploration and production across Myanmar's offshore blocks. The officials also reviewed successful technical solutions applied in the drilling of new and supplementary wells to boost output at the Yadana project, which has recently experienced declining yields.
Furthermore, the two sides engaged in open and cordial discussions regarding prospective investments in highly promising deep-water offshore projects in Myanmar, as well as joint strategies to enhance security along the region's pipelines.
This recent meeting between the PTTEP International Limited CEO and the Union Minister builds upon discussions held in April 2026, when Thailand’s Deputy Prime Minister and Minister of Foreign Affairs paid a courtesy call on President U Min Aung Hlaing. During that April meeting, leaders emphasized the need to strengthen bilateral ties in the energy sector, increase oil and natural gas production, and ensure the security of the critical Myanmar-Thailand natural gas pipeline routes.
The Naypyitaw meeting was attended by the Union Minister for Electricity and Energy, the Permanent Secretary, Directors-General, and Managing Directors of departments and enterprises under the ministry, alongside the CEO and key officials from PTTEP International Limited.
-END-
May 7, 2026
Myanmar President U Min Aung Hlaing announced that his administration is an official, elected government. He said it was put together by representatives chosen by the public during a free and fair multiparty democratic election, where people voted of their own free will. The Myanmar President made these comments at a Union Government meeting at the Presidential Office in Nay Pyi Taw on May 6.
He went on to say that the fact people showed up enthusiastically and followed the rules to vote proves they support not just the election, but the government's political agenda too. He emphasized that the election was totally clean, fair, and respectable, without any cheating or voter list mistakes.
On top of that, the Myanmar President pointed out that during the second term of the previous democratic government, careless actions by state and union officials cost the country $13.344 million and 226.107 billion Kyats. He warned that corruption can cause huge losses for the country, so officials need to stay clean to avoid being prosecuted. He pushed for strict oversight at all levels—Union, Region, and State—to keep corruption out.
During his speech, the Myanmar President also gave specific instructions about farming, energy, small and medium businesses, rural development, and other key areas. Vice Presidents U Nyo Saw and Daw Nan Ni Ni Aye, along with Union Ministers and the Nay Pyi Taw Council Chairman, were there in person, while regional and state Chief Ministers tuned in via video call.
April 30, 2026
It has been announced that Daw Aung San Suu Kyi's remaining sentences have been commuted, allowing her to serve the remainder of her term at a designated residence.
According to a government press release issued on the evening of April 30, Daw Aung San Suu Kyi, who had been serving her sentence in Nay Pyi Taw Prison, will have her remaining sentences commuted to a designated residence in accordance with Section 541, Sub-section (1) of the Code of Criminal Procedure.
The announcement further stated that the President of the Republic of the Union of Myanmar authorized this commutation in commemoration of the Kasone Full Moon Day (Buddha Day) of the year 1388 ME, in observance of humanitarian principles, and as a gesture of the State’s goodwill and loving-kindness.
မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ သမ္မတသစ် ဦးမင်းအောင်လှိုင်ဟာ တရုတ်ကွန်မြူနစ်ပါတီ ဗဟိုကော်မတီ နိုင်ငံရေးဗျူရိုအဖွဲ့ဝင်နဲ့ တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဖြစ်တဲ့ ဝမ်ယိနဲ့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ မြို့တော်နေပြည်တော်မှာ စနေနေ့က တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။
#Local_News
Published 28 April 2026
#သမ္မတသစ်ဦးမင်းအောင်လှိုင် #တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဝမ်ယိ
#YMG/KNL #Yangon_Times
မေ၉၊၂၀၂၆(နေပြည်တော်)-
မြန်မာနိုင်ငံတွင် လျှပ်စစ်ဓာတ် အားတိုးမြှင့်ထုတ်လုပ်နိုင်ရန်ရည်ရွယ်၍ ဆောင်ရွက်နေသည့် လုပ်ကွက် M3 ဖြစ်သော အောင်သိင်္ခစီမံကိန်းကို မြန်မာနှင့်ထိုင်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မည်ဖြစ်ကြောင်းသိရသည်။
လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလွင်သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ PTTEP International Limited ၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်နှင့် မေလ ၈ရက်က နေပြည်တော်ရှိ ဝန်ကြီးဌာန အစည်းအဝေးခန်းမတွင် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးစဉ် အဆိုပါစီမံကိန်းဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အတွက်ဆွေးနွေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ထိုသို့ဆွေးနွေးကြရာတွင် မြန်မာနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံအကြား လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ကဏ္ဍတွင် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများတိုးမြှင့်ရေး၊ မြန်မာ့ကမ်းလွန်လုပ်ကွက်များ၏ ရှာဖွေရေးနှင့် ထုတ်လုပ်ရေး လုပ်ငန်းများ ပိုမိုဆောင်ရွက်နိုင်ရေး၊ အထွက်နှုန်းကျဆင်းနေသည့် ရတနာစီမံကိန်းတွင် တိုးမြှင့်ထုတ် လုပ်နိုင်ရန်အတွက်တွင်းသစ်များနှင့် ဖြည့်စွက်တွင်းများ တူးဖော်ရာတွင် နည်းပညာဆိုင်ရာ ဖြေရှင်း ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့မှုကိစ္စရပ်များလည်းပါဝင်သည်ဟု ဝန်ကြီးဌာန၏ သတင်းထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော် ပြထားသည်။
ထို့အပြင် မြန်မာ့ရေနက်ကမ်းလွန်တွင် ဆောင်ရွက်နေသည့် အာမခံချက်ကောင်းမွန်သည့် စီမံကိန်းများတွင် ရင်းနှီးမြှပ်နှံလိုသည့်ကိစ္စရပ်များ၊ ပိုက်လိုင်းများ တစ်လျှောက်လုံခြုံရေးတိုးမြှင့် ဆောင်ရွက်ရန်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မည့် ကိစ္စရပ်များကိုလည်း ရင်းနှီးပွင့်လင်းစွာ ဆွေးနွေးခဲ့ ကြကြောင်းသိရှိရသည်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ အတွင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတဦးမင်းအောင်လှိုင်အား ထိုင်းနိုင်ငံ ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးမှ လာရောက်၍ ဂါရဝပြုတွေ့ဆုံစဉ် မြန်မာ-ထိုင်း နှစ်နိုင်ငံ အကြား လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင်ကဏ္ဍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ဆက်လက်တိုးမြှင့်သွားရေး၊ ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ တိုးမြှင့်ထုတ်လုပ်ရေးနှင့် မြန်မာ-ထိုင်းသွယ်တန်းထားသည့် သဘာဝ ဓာတ်ငွေ့ပိုက်လိုင်းလမ်း ကြောင်းများ လုံခြုံရေးဆိုင်ရာကိစ္စရပ်အား ဆွေးနွေးခဲ့မှုများအပေါ် ဆက်လက်အကောင်အထည် ဖော်ဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် PTTEP International Limited ၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်က ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအား လာရောက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
အဆိုပါတွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲသို့ လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးနှင့်အတူ အမြဲ တမ်းအတွင်းဝန်၊ ဝန်ကြီးဌာနကြီးကြပ်မှုအောက်ရှိ ဦးစီးဌာန၊ လုပ်ငန်းများမှ ညွှန်ကြားရေး မှူးချုပ်၊ ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနနှင့် PTTEP International Limited အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်နှင့်တာဝန်ရှိသူများ တက်ရောက်ခဲ့ကြကြောင်းသတင်းရရှိသည်။
-END-
မော်စကို၊ မေလ ၅ ရက်။ (TASS)
ရုရှားနှင့် မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနများအကြား ဆွေးနွေးမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင် ပြီး နှစ်နိုင်ငံအကြား စစ်ဘက်-နည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေဖို့ ရုရှားနိုင်ငံက မျှော်လင့်ကြောင်း ရန်ကုန်မြို့ရှိ ရုရှားသံအမတ်ကြီး အစ္စကန်ဒါ အဇီဇော့ဗ် (Iskander Azizov) က ကရပ်စ်နယား ဇဗက်ဒါ (Krasnaya Zvezda) သတင်းစာနှင့် ပြုလုပ်သော အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာ့တပ်မတော်ခေါင်းဆောင်ပိုင်း အပြောင်းအလဲများက နှစ်နိုင်ငံစစ်တပ်အကြား ဆက်ဆံရေးအပေါ် သက်ရောက်မှု ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းချက်ကို သံအမတ်ကြီးက ပြန်လည်ဖြေကြားရာတွင် "ရုရှားနှင့် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရန်နှင့် ခိုင်မာအားကောင်းလာစေရန် မြန်မာခေါင်းဆောင်ပိုင်း အသစ်၏ အလုံးစုံကတိကဝတ်များအရ စစ်ဘက်-နည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ၏ လက်ရှိ အပြုသဘောဆောင်သော အခြေအနေများ ပိုမိုအားကောင်းလာမည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါသည်။ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ဌာနများအကြား ဆွေးနွေးမှုများသည်လည်း အပြန်အလှန် နားလည်မှုနှင့် စဉ်ဆက် မပြတ်မှုစိတ်ဓာတ်ဖြင့် ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာမည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ ယုံကြည်ပါသည်" ဟု သူက ဖြေကြားခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် စစ်ဘက်-နည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုသည် ရေရှည်အတွက်ဖြစ်ပြီး ဘက်စုံ လွှမ်းခြုံမှုရှိကြောင်းကိုလည်း သံအမတ်ကြီး အဇီဇော့ဗ်က အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ "ရုရှားနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးစနစ်များနှင့် လေယာဉ်များကို ထောက်ပံ့ ပေးထားပြီး ယင်းတို့ကို ပြုပြင် ထိန်းသိမ်းရန်အတွက် ဒေသတွင်းအဆင့် ဝန်ဆောင်မှုနှင့် ပြုပြင် ထိန်းသိမ်းရေးစင်တာတစ်ခုကိုလည်း တည်ထောင်ပေးထားပါတယ်။ ယင်းလုပ်ငန်းများတွင် မြန်မာ အင်ဂျင်နီယာများနှင့် အထူးကျွမ်းကျင် ပညာရှင်များ ပါဝင်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်” ဟု သံအမတ်ကြီး ကဆက်လက်ပြောဆိုကြောင်း သတင်းတွင်ဖော်ပြထားပါတယ်။
၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် နှစ်နိုင်ငံ ရေတပ်သားများအတွက် ရုရှားနှင့် မြန်မာဆိပ်ကမ်းများသို့ ဝင်ရောက်ရာတွင် လွယ်ကူရိုးရှင်းသော လုပ်ထုံးလုပ်နည်းဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက်တစ်ရပ်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြောင်း၊ ရုရှားပစိဖိတ်ရေတပ်မှ သင်္ဘောများသည် ရန်ကုန်ရှိ သီလဝါဆိပ်ကမ်းသို့ ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ်များ ပုံမှန်လာရောက်လေ့ရှိကြောင်းနှင့် ယင်းသည် ရုရှားနှင့်မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံအကြား ရေတပ်ပူးပေါင်းဆောင် ရွက်မှုကို မြှင့်တင်ပေးကြောင်း"လည်း သူက မှတ်ချက် ပြုခဲ့သည်။
ရုရှားနှင့် မြန်မာရေတပ်တို့သည် MARUMEX ဟုခေါ်သော မြန်မာ-ရုရှား ရေကြောင်းလုံခြုံရေး ပူးတွဲ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုကို ၃ နှစ်ဆက်တိုက် ကျင်းပခဲ့ကြောင်းလည်း သံအမတ်ကြီးက ပြန်လည် ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ "မြန်မာစစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အမှုထမ်းများသည် ရုရှားတက္ကသိုလ်များတွင် ပညာ သင်ကြားလျက်ရှိပါတယ်။ မြန်မာစစ်ဘက်အရာရှိ အမြောက်အမြားသည် စစ်ဘက်နှင့် သိပ္ပံ-နည်းပညာ ဆိုင်ရာ နယ်ပယ်များတွင် သင်တန်းများ တက်ရောက်နေကြပါတယ်" ဟု အဇီဇော့ဗ်က ထပ်လောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
၇ မေ၊၂၀၂၆
မိမိတို့အစိုးရအဖွဲ့သည်လွတ်လပ်၍တရားမျှတသည့် ပါတီစုံဒီမိုကရေစီအထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင်ပြည်သူလူထုမှ ၎င်းတို့၏စိတ်သဘောဆန္ဒများအလျောက် ဆန္ဒမဲပေးရွေးချယ်ပြီး ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည့် ပြည်သူ့ကိုယ်စားလှယ်များမှ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ထားသည့် ရွေးကောက်ခံအစိုးရအဖွဲ့ဖြစ်ကြောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်ကပြောကြားသည်။
မေလ ၆ရက်က နေပြည်တော်ရှိ နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံးတွင် ကျင်းပသည့်ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ အစည်းအဝေးတွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတက ယင်းကဲ့သို့ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ရွေးကောက်ပွဲများတွင် ပြည်သူများသည် သူတို့၏ သဘောဆန္ဒများနှင့် တက်ကြွစွာ စည်းကမ်းတကျ လာရောက်မဲပေးကြရာ ယင်းသည် ရွေးကောက်ပွဲကိုထောက်ခံအားပေးမှုကိုပြသခြင်းဖြစ်သည့်အပြင် အစိုးရ၏ နိုင်ငံရေးအရဆောင်ရွက်ချက်ကများကို ထောက်ခံမှုပြသခြင်းလည်းဖြစ်ကြောင်းလည်း သမ္မတ က ဆက်လက်ပြောကြားသည်။ ရွေးကောက်ပွဲသည် မဲမသမာမှုနှင့် မဲစာရင်းမှားယွင်းမှုမရှိဘဲ လွတ်လပ် ပြီးတရားမျှတသည့် ရွေးကောက်ပွဲ၊ သိက္ခာရှိသည့် ရွေးကောက်ပွဲဖြစ်ကြောင်းလည်း သူက ပြောသည်။
ထို့အပြင် နိုင်ငံတော်သမ္မတက ယခင်ဒီမိုကရေစီဒုတိယအစိုးရသက်တမ်းကာလတွင် နိုင်ငံတော်နှင့်ပြည် ထောင်စုအဆင့် တာဝန်ရှိသူများ၏ မဆင်မခြင်ဆောင်ရွက်မှုများကြောင့် အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၁၃ ဒသမ ၃၄၄ သန်းနှင့် ငွေကျပ် ၂၂၆ ဒသမ၁၀၇ ဘီလီယံ နိုင်ငံတော်မှ နစ်နာဆုံးရှုံးခဲ့ရကြောင်းလည်း ထည့်သွင်း ပြောကြားးသည်။
အဂတိလိုက်စားမှုများကြောင့် နိုင်ငံတော်အနေဖြင့် များစွာဆုံးရှုံးနစ်နာရနိုင်သည်ဖြစ်သဖြင့် အဂတိမှု များနှင့်ပတ်သက်၍ အရေးယူရသည်များ မဖြစ်ရန်လိုကြောင်း၊ အဂတိလိုက်စားမှုများမရှိစေရေး ပြည် ထောင်စုအဆင့်၊ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်အဆင့်အလိုက် ကြပ်မတ် ထိန်းသိမ်းကြရန်လို ကြောင်းလည်း သတိပေးပြောကြားသည်။
ထို့အပြင် နိုင်ငံတော်သမ္မတက လယ်ယာစီးပွားကဏ္ဍ၊ စွမ်းအင်ကဏ္ဍ၊ MSMEကဏ္ဍ၊ ကျေးလက်ဖွံ့ဖြိုးရေး ကဏ္ဍနှင့် အခြား လိုအပ်သည်များကိုလည်း သူ၏မိန့်ခွန်းတွင် အသေးစိတ်မှာကြားခဲ့သည်။
အစည်းအဝေးသို့ဒုတိယသမ္မတများဖြစ်ကြသည့် ဦးညိုစောနှင့် ဒေါ်နန်းနီနီအေး၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး များနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီဥက္ကဋ္ဌတို့ တက်ရောက်ကြပြီး၊ တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်ဝန်ကြီး ချုပ်များက Video Conferencing ဖြင့် တက်ရောက်ခဲ့ကြကြောင်းသိရှိရသည်။
မေ၅၊၂၀၂၆
မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးကို အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် တွေ့ဆုံပေးမည့် အစီအစဉ်တစ်ခု ကြိုးစားနေကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဆီဟာဆက်ဖွမ်ကစ်ကေအိုက ထုတ်ဖော်ပြောကြားသည်။
မေ ၅ရက်က ထုတ်ပြန်သည့် ရိုက်တာသတင်းဌာန၏ သတင်းတွင် ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး၏ အင်တာ ဗျူးကို ကိုးကားပြီး ယင်းကဲ့သို့ဖော်ပြထားခြင်းဖြစ်သည်။
မြန်မာအစိုးရသစ်နှင့် ပိုမိုထိတွေ့ဆက်ဆံနိုင်ရေးအတွက် အာဆီယံအဖွဲ့အတွင်း တူညီသဘောဆန္ဒ ရယူရန် ရည်ရွယ်လျက် မြန်မာနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးကို ဒေသတွင်း ထိပ်တန်းသံတမန်များနှင့် တွေ့ဆုံရန် ဖိတ်ကြားဖို့အစီအစဉ်ရှိကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက ရိုက်တာကို ပြောကြားခဲ့သည်။
လွန်ခဲ့သည့် နှစ်ပတ်ခန့်က နိုင်ငံတော်သမ္မတဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့သော ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဆီဟာဆက် က မြန်မာခေါင်းဆောင်ပိုင်းနှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးအဆင့် အပါအဝင် ပြန်လည် ထိတွေ့ဆက်ဆံနိုင်ရန် တွန်းအားပေး လုပ်ဆောင်နေကြောင်း ရိုက်တာနှင့် အင်တာဗျူးတွင် ပြောကြား ခဲ့သည်။
အာဆီယံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေး၏ ဘေးတိုက်ဆွေးနွေးပွဲတစ်ခုအဖြစ် ကျင်းပမည့် အဆို ပါတွေ့ဆုံမှုတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ လက်ရှိအခြေအနေများနှင့် အနာဂတ်အစီအစဉ်များကို မြန်မာနိုင်ငံခြား ရေးဝန်ကြီးက ရှင်းလင်းပြောကြားမည်ဖြစ်ပြီး ယင်းမှတစ်ဆင့် အဆင့်ဆင့် ဆက်လက်ဆောင်ရွက်သွား မည်ဟုလည်း ထိုင်းနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက ပြောသည်။
ယခုအပတ် ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံတွင် ကျင်းပမည့် ထိပ်သီးအစည်းအဝေး၌ အခြားသော အာဆီယံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများနှင့် မိမိ၏အစီအစဉ်ကို ဆွေးနွေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ဆီဟာဆက်က ဆိုသည်။ အာဆီယံအနေဖြင့် စုပေါင်းလုပ်ဆောင်ရန် လိုအပ်ကြောင်းနှင့် ယင်းလုပ်ရပ်သည် ထိုင်းနိုင်ငံက တစ်ဖက် သတ် အတင်းအကျပ် ပြုလုပ်လိုခြင်းမဟုတ်ကြောင်း သူက ဖြည့်စွက်ပြောကြားသည်။
၉ မေ၊၂၀၂၆ (တိုကျို)
စစ်မြေပြင်မှာ အဆုံးရှုံးခံ တိုက်ခိုက်မယ့် စစ်ဆင်ရေးတွေနဲ့ အုပ်စုလိုက် ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်တဲ့ "Swarm Warfare" ဗျူဟာတွေအတွက် ဂျပန်နိုင်ငံဟာ အလွန်ဈေးသက်သာတဲ့ စက္ကူဂျပ်ဖာဒရုန်းတွေကို စတင်အသုံးပြုဖို့ ပြင်ဆင်နေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဒရုန်းတစ်စီးရဲ့ တန်ဖိုးဟာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂,၀၀၀ ခန့်သာ ရှိတာကြောင့် အဆင့်မြင့် Gaming PC တစ်လုံးရဲ့ ဈေးနှုန်းထက်တောင် ပိုပြီး သက်သာနေတာပါ။
ဘာကြောင့် စက္ကူဂျပ်ဖာကို သုံးတာလဲ
ဒီဒရုန်းတွေကို ဂျပန်အခြေစိုက် ကုမ္ပဏီတစ်ခုက ထုတ်လုပ်တာဖြစ်ပြီး အထူးပြုပြင်ထားတဲ့ စက္ကူဂျပ်ပြား (Cardboard) တွေကို အဓိက အသုံးပြုထားပါတယ်။ ဒါဟာ ကြည့်ရတာ ရိုးရှင်းပေမဲ့ အားသာချက် အများကြီးရှိပါတယ် -
စရိတ်သက်သာခြင်း- ဒေါ်လာ ထောင်သောင်းချီတန်တဲ့ ဒရုန်းတွေထက် အဆပေါင်းများစွာ သက်သာတဲ့အတွက် ရာနဲ့ချီတဲ့ ဒရုန်းတွေကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း အသုံးပြုဖို့ လွယ်ကူစေပါတယ်။
ရေဒါ ရှောင်ကွင်းနိုင်ခြင်း- စက္ကူနဲ့ ပြုလုပ်ထားတာကြောင့် ရန်သူ့ရေဒါတွေကနေ ထောက်လှမ်းဖို့ ခက်ခဲစေပါတယ်။
သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး- ဒီဒရုန်းတွေကို ပြားချပ်နေတဲ့ အထုပ်လိုက် သယ်ဆောင်သွားနိုင်ပြီး စစ်မြေပြင်မှာမှ မိနစ်ပိုင်းအတွင်း အလွယ်တကူ တပ်ဆင်နိုင်ပါတယ်။
စစ်ဆင်ရေး ဗျူဟာ
ဒီဒရုန်းတွေကို "Expendable" ခေါ် အဆုံးရှုံးခံ တိုက်ခိုက်ရေးယာဉ်တွေအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ အဓိကအားဖြင့် ရန်သူ့ခံစစ်ကို အလုံးအရင်းနဲ့ ဝင်ရောက်နှောင့်ယှက်ဖို့၊ ပစ် မှတ်တွေကို ကာကွယ်ရေးစနစ်တွေ ကုန်ခန်းသွားအောင် လုပ်ဖို့နဲ့ အရေးကြီးတဲ့ ထောက်လှမ်းရေး အချက်အလက်တွေကို ကုန်ကျစရိတ် အနည်းဆုံးနဲ့ ရယူဖို့ ရည်ရွယ်ပါတယ်။
အခုလို စရိတ်နည်း နည်းပညာတွေကို အသုံးချလာတာဟာ ခေတ်သစ်စစ်ပွဲတွေရဲ့ ပုံစံကို သိသိသာသာ ပြောင်းလဲလာစေပြီး၊ နည်းပညာကြီးမားတဲ့ နိုင်ငံတွေကြားမှာ အကုန်အကျသက်သာတဲ့ လက်နက်ဆန်းတွေဟာ အရေးပါတဲ့ အခန်းကဏ္ဍကနေ ပါဝင်လာတော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: Tom's Hardware
ပေကျင်း၊ မေလ ၇ ရက် (ဆင်ဟွာ) -- တရုတ်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဟောင်း နှစ်ဦးဖြစ်သော ဝေ့ဖန်းဟယ် နှင့် လီရှန်ဖူတို့ နှစ်ဦးစလုံးအား အဂတိလိုက်စားမှု စွဲချက်များဖြင့် ကြာသပတေးနေ့တွင် သေဒဏ် ချမှတ်ခဲ့ပြီး ပြစ်ဒဏ်ကို နှစ်နှစ်ဆိုင်းငံ့ထားကြောင်း သိရသည်။ သူတို့၏ ပြစ်ဒဏ်များကို တရုတ် စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ တရားရုံးက သီးခြားစီ ချမှတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဝေ့နှင့် လီ နှစ်ဦးစလုံးသည် ဗဟိုစစ်ကော်မရှင်အဖွဲ့ဝင်ဟောင်းများနှင့် နိုင်ငံတော်ကောင်စီဝင်ဟောင်းများ လည်း ဖြစ်ကြသည်။ တရားရုံး၏ ဆုံးဖြတ်ချက်များအရ ဝေ့သည် လာဘ်ငွေလက်ခံရယူမှု ရာဇဝတ်မှုဖြင့် ပြစ်မှုထင်ရှားကြောင်း တွေ့ရှိရပြီး လီသည် လာဘ်ငွေလက်ခံရယူမှုနှင့် လာဘ်ပေးမှု ရာဇဝတ်မှု နှစ်ခု စလုံးဖြင့် ပြစ်မှုထင်ရှားကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ သူတို့၏ နိုင်ငံရေးလုပ်ပိုင်ခွင့်များကိုလည်း တစ်သက်တာ ရုပ်သိမ်းခံခဲ့ရပြီး သူတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ပိုင်ဆိုင်မှုအားလုံးကို ပြည်သူ့ဘဏ္ဍာအဖြစ် သိမ်းဆည်းသွားမည် ဖြစ်သည်။
သူတို့၏ ပြစ်ဒဏ်များကို ဥပဒေနှင့်အညီ နှစ်နှစ်ဆိုင်းငံ့ကာလ ကုန်ဆုံးပြီးနောက် တစ်သက်တစ်ကျွန်း ထောင်ဒဏ်အဖြစ် ပြောင်းလဲသတ်မှတ်ပြီးပါက နောက်ထပ် ပြစ်ဒဏ်လျော့ပေါ့ခြင်း သို့မဟုတ် ခံဝန်ဖြင့် လွတ်ငြိမ်းခွင့်ပြုခြင်းမျိုး ခွင့်ပြုတော့မည်မဟုတ်ကြောင်း တရားရုံးဆုံးဖြတ်ချက်များတွင် ဖော်ပြထား သည်။
Xinhua
Nay Pyi Taw - April 18, 2026
With the aim of securing liquefied natural gas (LNG), liquefied petroleum gas (LPG), fertilizers, and crude oil from Russia to Myanmar at discounted prices, as well as guaranteeing quality and transit security, a Memorandum of Cooperation (MOC) on economic and technological cooperation was signed between Myanmar's Ministry of Electricity and Energy and Russia's Investment Development Fund "RC Investments" on April 16, 2026, in Russia.
During the visit to Russia, the Myanmar delegation led by Union Minister for Electricity and Energy U Ko Ko Lwin met with officials from Russia-based companies under the guidance and arrangement of the Russian Ministry of Energy. Through these meetings, arrangements for such a continuous, long-term supply were established based on the friendly relations between the two countries.
In addition, on the afternoon of that day, they met with the Russian company Inter RAO to discuss in detail matters concerning the construction of a coal-fired power plant, an oil refinery, and an LNG terminal at the Dawei Deep Seaport.
To strengthen the operations of the domestic energy sector, the discussions also included coordinating the capacity enhancement of natural gas turbines and engines currently used in Myanmar, their regular maintenance, and practical technical training related to turbine machinery.
It is reported that in addition to the recently signed economic and technological MOC, a further Memorandum of Understanding (MOU) between Myanmar's Ministry of Electricity and Energy and the Ministry of Energy of the Russian Federation will be signed in the near future. This MOU will cover increasing investments across the entire electricity and energy sector, as well as providing training for human resource development.
အကျဉ်းချုပ်
- အမေရိကန်၏ ပိတ်ဆို့မှု ဆက်လက်ရှိနေပါက ရေလက်ကြားကို ပြန်ပိတ်မည်ဟု အီရန်က ဆိုသည်
-ရေလက်ကြား ပြန်ဖွင့်ခြင်းကို 'တောက်ပသော နေ့တစ်နေ့' ဟု ထရမ့်က ခေါ်ဆိုသည်
- နှစ်ဖက်ကြား သဘောထားကွဲလွဲမှုများ ကျန်ရှိနေသေးကြောင်း အီရန် အရာရှိက ပြောကြားသည်
- သင်္ဘောကုမ္ပဏီများက သတိကြီးစွာဖြင့် တုံ့ပြန်ကြသည်
- ဆွေးနွေးပွဲ ပြုလုပ်မည့် အချိန်ဇယားမှာ မသေချာသေးပေ
ဒူဘိုင်း/ဝါရှင်တန်၊ ဧပြီ ၁၇ (ရိုက်တာ) - လက်ဘနွန်တွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီမှု ရရှိပြီးနောက် အီရန်သည် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို သောကြာနေ့တွင် ယာယီပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့ပြီး ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲများနှင့် ပတ်သက်၍ အကောင်းမြင်မှုများကို မြင့်တက်စေခဲ့သော်လည်း၊ မကြာ သေးမီက အမေရိကန် ရေတပ်မှ အီရန်ဆိပ်ကမ်းများကို ပိတ်ဆို့ထားမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေပါက အဆိုပါ အရေးပါသော ရေကြောင်းလမ်းကို ပြန်လည်ပိတ်ဆို့နိုင်ကြောင်း တီဟီရန်က သတိပေးခဲ့သည်။
ကမ္ဘာ့စွမ်းအင်ကုန်သွယ်မှုအတွက် ကျဉ်းမြောင်းသော အဓိကရေကြောင်းလမ်းဖြစ်သည့် အဆိုပါရေ လက်ကြားကို ကြာသပတေးနေ့က အစ္စရေးနှင့် လက်ဘနွန်တို့အကြား သဘောတူညီခဲ့သော အမေရိကန် ကြားဝင်စေ့စပ်ပေးသည့် ၁၀ ရက်ကြာ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ကာလကျန်ရှိနေချိန်အတွင်း ကုန်သွယ်ရေး သင်္ဘောများအားလုံးအတွက် ဖွင့်လှစ်ပေးထားကြောင်း နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အဘတ်စ် အရက်ချီ က လူမှု ကွန်ရက်ပေါ်တွင် ကြေညာခဲ့သည်။ အီရန်၏ မဟာမိတ် ဟစ်ဇ်ဘိုလာ စစ်သွေးကြွအဖွဲ့က တိုက်ပွဲဝင်လာ ပြီးနောက် အစ္စရေးက လက်ဘနွန်ကို ကျူးကျော်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရက်တွင် အစ္စရေးနှင့်အတူ အီရန်အပေါ် စစ်ပွဲစတင်ဆင်နွှဲခဲ့ပြီး လူထောင်ပေါင်းများစွာ သေဆုံးကာ ရေလက်ကြားအား လက်တွေ့တွင် ပိတ်ဆို့သွားအောင်လုပ်ခဲ့သည့် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က အယ်ရီဇိုးနားပြည်နယ်ရှိ လူထုစုဝေးပွဲတစ်ခုတွင် အရက်ချီ၏ ကြေညာချက်သည် "ကမ္ဘာကြီးအတွက် ကြီးကျယ်ခမ်းနားပြီး တောက်ပသော နေ့တစ်နေ့" ဖြစ်ကြောင်း ယင်းကို ထောက်ခံသူများအား ပြောကြားခဲ့သည်။
သို့သော် နောက်ပိုင်း ထွက်ပေါ်လာသော နှစ်ဖက်စလုံး၏ ကြေညာချက်များနှင့် ရှင်းလင်းချက်များကြောင့် ရေကြောင်းသွားလာမှုများ မည်မျှမြန်မြန် ပုံမှန်အခြေအနေသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်မည်ဆိုသည့်အပေါ် မသေချာမရေရာမှုများ ကျန်ရှိနေခဲ့ပြီး၊ သောကြာနေ့တွင် အချို့သော သင်္ဘောများသည် ရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းရန် မအောင်မြင်ဘဲ ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီးနောက် နောက်ကြောင်းပြန်လှည့်သွားသည်ကို တွေ့မြင် ခဲ့ရသည်။
သင်္ဘောများအားလုံး အစ္စလာမ္မစ် တော်လှန်ရေး အစောင့်တပ်ဖွဲ့နှင့် ညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း အီရန်က ပြောကြားခဲ့ပြီး ယင်းသည် စစ်မဖြစ်မီက မရှိခဲ့သော အခြေအနေဖြစ်သည်။ "ရန်လိုသော အင်အားစုများ" ဖြစ်သည့် အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့နှင့် ဆက်စပ်နေသော စစ်သင်္ဘောများနှင့် သင်္ဘောများကိုမူ ဖြတ်သန်းခွင့် မပြုသေးကြောင်း နိုင်ငံပိုင်ရုပ်မြင်သံကြားမှ ကိုးကားဖော်ပြသော ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ကြေညာချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
သောကြာနေ့ ညနေပိုင်းတွင် ကွန်တိန်နာသင်္ဘောများ၊ ကုန်တင်သင်္ဘောများနှင့် ရေနံတင်သင်္ဘောများ အပါအဝင် သင်္ဘောအစင်း ၂၀ ခန့်ပါဝင်သော အုပ်စုတစ်စုသည် ပင်လယ်ကွေ့ကို ဖြတ်၍ ဟော်မုဇ် ရေလက်ကြားဆီသို့ ဦးတည်သွားနေကြောင်း သင်္ဘောသွားလာမှု အချက်အလက်များက ပြသနေသော် လည်း၊ မည်သည့်အကြောင်းကြောင့်ဖြစ်သည်ကို ရှင်းလင်းစွာ မသိရဘဲ အများစုမှာ နောက်ကြောင်း ပြန်လှည့်သွားခဲ့ကြသည်။ ထိုအုပ်စုတွင် ပြင်သစ် သင်္ဘောလုပ်ငန်းစု CMA CGM မှ ပြေးဆွဲနေသော ကွန် တိန်နာသင်္ဘော ၃ စင်း ပါဝင်ပြီး သူတို့က မှတ်ချက်ပေးရန် ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ ယင်းသည် စစ်ပွဲ စတင်ပြီးကတည်းက ဖြတ်သန်းရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည့် အကြီးဆုံး သင်္ဘောအုပ်စု ဖြစ်သည်။
အီရန်က ယင်း၏ အရပ်ဘက် နျူကလီးယား စွမ်းအင် အစီအစဉ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသော အခွင့်အရေးကို ကာကွယ်ပြောဆိုထားပြီး ယခုအချိန်အထိ ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲများတွင် အဓိက အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဖြစ်နေသော အီရန်၏ နျူကလီးယား အစီအစဉ်ကို နှစ်ဖက်စလုံးက မည်သို့ ဖြေရှင်းမည်ဆိုသည်ကိုလည်း ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မသိရသေးပေ။ အမေရိကန်အနေဖြင့် အီရန်၏ သန့်စင်ပြီး ယူရေနီယမ် သိုလှောင်ထားမှုများကို ဖယ်ရှားသွားမည်ဟု ထရမ့်က ရိုက်တာသတင်းဌာနသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ အက်စ်မေးလ် ဘာဂါရီ က အဆိုပါပစ္စည်းများကို မည်သည့်နေရာသို့မျှ လွှဲပြောင်းပေးမည်မဟုတ်ကြောင်း နိုင်ငံပိုင်ရုပ်မြင်သံကြားသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။ သီးခြားအနေဖြင့်၊ လာမည့်သီတင်းပတ်တွင် သက်တမ်းကုန်ဆုံးမည့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို သက်တမ်းတိုးနိုင်မည့် ပဏာမ သဘောတူညီချက်တစ်ရပ်ကို လာမည့်ရက်ပိုင်းအတွင်း ရရှိနိုင်မည်ဟု အီရန်က မျှော်လင့်ထားကြောင်း အီရန် အကြီးတန်းအရာရှိတစ်ဦးက ပြောကြားခဲ့သည်။ ယင်းသည် အီရန် အပေါ် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ ရုပ်သိမ်းရေးနှင့် စစ်လျော်ကြေးများ ရရှိရေး ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှုများအတွက် အချိန်ပိုရစေနိုင်ကြောင်း အဆိုပါ အရာရှိက ပြောကြားခဲ့သည်။
ရေနံဈေးနှုန်းများ ထိုးကျသွားပြီး၊ စတော့ရှယ်ယာများ မြင့်တက်လာ
ရေလက်ကြားကို ဖြတ်၍ ရေကြောင်းသွားလာမှုများ ပြန်လည် စတင်နိုင်သည်ဟူသော သတင်းကြောင့် ရေနံဈေးနှုန်းများ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ကျဆင်းသွားပြီး ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စတော့ရှယ်ယာများ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။
သင်္ဘောကုမ္ပဏီများက အီရန်၏ ကြေညာချက်ကို သတိကြီးစွာဖြင့် ကြိုဆိုခဲ့ကြသော်လည်း သင်္ဘောများ ပင်လယ်ကွေ့ အဝင်ဝသို့ မဖြတ်သန်းမီ မိုင်းအန္တရာယ် အပါအဝင် ရှင်းလင်းချက်များ လိုအပ်မည် ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ အမေရိကန်ရေတပ်က ရေကြောင်းလမ်း၏ အချို့နေရာများတွင် မိုင်း အန္တရာယ် မည်မျှရှိသည်ကို အပြည့်အဝ နားလည်ထားခြင်း မရှိကြောင်းနှင့် အဆိုပါဧရိယာကို ရှောင်ရှား ရန် စဉ်းစားသင့်ကြောင်း ရေကြောင်းသွားလာသူများအား သတိပေးခဲ့သည်။
သောကြာနေ့က ဗီဒီယိုကွန်ဖရင့် ပြုလုပ်ပြီးနောက် နိုင်ငံပေါင်း တစ်ဒါဇင်ကျော်က အခြေအနေခွင့်ပြုပါက ရေလက်ကြားအတွင်း သင်္ဘောသွားလာမှုကို ကာကွယ်ရန်အတွက် နိုင်ငံတကာ မစ်ရှင်တစ်ခုတွင် ပါဝင်ရန် ဆန္ဒရှိကြောင်း ဗြိတိန်က ပြောကြားခဲ့သည်။
သံတမန်ရေးရာ တိုးတက်မှု
ယခုသီတင်းပတ်ကုန်တွင် ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲများ ထပ်မံပြုလုပ်နိုင်ခြေရှိကြောင်း ထရမ့်က ရိုက်တာ သတင်းဌာနသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။ ဆွေးနွေးပွဲများ ပြုလုပ်ရန် မျှော်လင့်ထားသည့် ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ မြို့တော်အစ္စလာမ္မာဘတ်တွင် စုဝေးရန် ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေး ကိစ္စရပ်များအရ ထိုသို့ဖြစ်နိုင်ခြေမရှိ ကြောင်း အချို့သော သံတမန်များက ပြောကြားခဲ့သည်။ ဖျန်ဖြေရေး ကြိုးပမ်းမှုများတွင် ပါဝင်သော ပါကစ္စတန် သတင်းရင်းမြစ်တစ်ခုက လာမည့်အစည်းအဝေးတွင် ကနဦး နားလည်မှုစာချွန်လွှာ တစ်ရပ်ကို ရရှိနိုင်ပြီး၊ ထို့နောက် ရက်ပေါင်း ၆၀ အတွင်း ပြည့်စုံသော ငြိမ်းချမ်းရေး သဘောတူညီချက်တစ်ရပ် ရရှိ လာနိုင်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
သဘောတူညီချက်၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအနေဖြင့် အီရန်၏ ဒေါ်လာဘီလီယံနှင့်ချီသော ပိုင်ဆိုင်မှုများအား ထိန်းချုပ်ထားခြင်းကို ရုပ်သိမ်းပေးရန် သဘောတူညီချက် ရရှိထားကြောင်း အချိန်ဇယား မပေးဘဲ အီရန် အရာရှိကြီးတစ်ဦးက ရိုက်တာသတင်းဌာနသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။ သောကြာနေ့နှောင်းပိုင်းတွင် ငြိမ်းချမ်းရေး သဘောတူညီချက်ကို "သဘောတူညီမှု" သို့မဟုတ် "အရောင်းအဝယ်ကိစ္စ" ဟု အကြိမ်ကြိမ် ရည်ညွှန်းလေ့ရှိသော ထရမ့်က အယ်ရီဇိုးနားပြည်နယ် လူထုစုဝေးပွဲ၌ သူ့ကို ထောက်ခံသူများအား "မည်သည့်နည်းလမ်း၊ ပုံသဏ္ဍာန် သို့မဟုတ် ပုံစံဖြင့်မျှ ငွေကြေး အပေးအယူ လုပ်မည်မဟုတ်" ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ပြီးခဲ့သည့် သီတင်းပတ်ကုန် ဆွေးနွေးပွဲများတွင် အမေရိကန်က အီရန်၏ နျူကလီးယား လှုပ်ရှားမှု အားလုံးကို နှစ် ၂၀ ကြာ ရပ်ဆိုင်းထားရန် အဆိုပြုခဲ့ပြီး အီရန်က ၃ နှစ်မှ ၅ နှစ်အထိ ရပ်နားရန် အကြံပြုခဲ့ ကြောင်း ယင်းအဆိုပြုချက်များကို သိရှိသူများက ပြောကြားခဲ့သည်။ သိုလှောင်ထားမှု၏ တစ်စိတ် တစ်ပိုင်းကို ဖယ်ရှားနိုင်မည့် အပေးအယူတစ်ခု၏ လက္ခဏာများ ရှိနေကြောင်း အီရန် သတင်းရင်းမြစ် နှစ်ခုက ပြောကြားခဲ့သည်။
အမေရိကန်အနေဖြင့် အလျင်စလို လုပ်ဆောင်မည်မဟုတ်ကြောင်း ထရမ့်က ရိုက်တာသို့ ပြောကြား ခဲ့သည်။ "ကျွန်တော်တို့ အီရန်နဲ့အတူ အေးအေးဆေးဆေးသွားပြီး ကြီးမားတဲ့ စက်ယန္တရားကြီးတွေနဲ့ စတင်တူးဖော်မယ်။ ပြီးရင် အမေရိကန်ကို ပြန်သယ်လာမယ်" ဟု သူက ဖုန်းအင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ပြော ကြားခဲ့သည်။ ယင်းက "နျူကလီးယား ဖုန်မှုန့်" ဟု ပြောဆိုခဲ့ပြီး ယင်းမှာ ပြီးခဲ့သည့်နှစ် ဇွန်လက အီရန်၏ နျူကလီးယား စက်ရုံများကို အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီးနောက် အခြေအနေကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်သည်။
ထရမ့်၏ အကောင်းမြင်မှုများရှိနေသော်လည်း၊ ပဏာမ သဘောတူညီချက် မရမီ "ဖြေရှင်းရန် ကွာဟ ချက်များ ကျန်ရှိနေသေးကြောင်း" အီရန် သတင်းရင်းမြစ်များက ရိုက်တာသို့ ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ အကြီးတန်း ဘာသာရေးခေါင်းဆောင်များက သောကြာနေ့ ဝတ်ပြုဆုတောင်းပွဲများတွင် အံတုသည့် လေသံဖြင့် ပြောကြားခဲ့ကြသည်။ "ကျွန်ုပ်တို့ လူမျိုးသည် အရှက်ခွဲခံရချိန်တွင် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းမှု ပြုလုပ်မည်မဟုတ်" ဟု ဘာသာရေးခေါင်းဆောင် အာမက် ခါတာမီ က ပြောကြားခဲ့သည်။
ကိုးကား−ရိုက်တာသတင်းဌာန
Russia Agrees to Oil MOU and Tripartite Committee During high-level meetings in Moscow on April 15, U Ko Ko Lwin met with Russian Presidential Advisor Anton Kobyakov and Energy Minister Sergei Tsivilev. The delegations agreed to expedite a Memorandum of Understanding (MOU) to facilitate the export of Russian oil and petroleum products to Myanmar.
Discussions expanded significantly beyond bilateral trade, focusing on Myanmar's potential as a regional transit hub. Key proposed initiatives include:
Crucially, the Russian Energy Minister announced plans to form steering committees to spearhead a new Myanmar-Russia-China tripartite energy cooperation initiative.
Later that evening, the Union Minister met with Sholban Kara-ool, Deputy Chairman of the Russian State Duma. Negotiations centered on securing long-term agreements for crude oil purchases and acquiring low-interest loans for capital-intensive energy infrastructure. Kara-ool welcomed the impending MOU and pledged his support, emphasizing the geopolitical importance of the Russia-Myanmar-China alliance.
Background: Infrastructure Talks in Beijing Preceding his Russian engagements, U Ko Ko Lwin visited Beijing on April 13 and 14. He held operational talks with key Chinese corporations, including China Railway Beijing Engineering Group, MEIGE Joint Energy Holding, and Yunnan-Irrawaddy Supply Chain Company.
The Beijing discussions focused on modernizing Myanmar's domestic infrastructure, specifically:
Strategic Pivot for Regional Integration To conclude the initial phases of these talks, the Union Minister extended formal invitations to the Chinese energy firms to conduct on-the-ground surveys in Myanmar for detailed technical negotiations.
These consecutive diplomatic missions underscore Myanmar's strategic efforts to partner with Beijing and Moscow. By building robust new supply routes, the government seeks not only to guarantee domestic energy security but also to establish a strategic geopolitical foothold as an energy conduit for the broader Southeast Asian region.
-END-
၁၆ ဧပြီ ၂၀၂၆
ဒီနေ့ခေတ် ပထဝီနိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းက အိန္ဒိယအတွက် ဘက်စုံသံတမန်ရေးရာ စံနမူနာတစ်ခုကို ဖန်တီးပေးနေပါတယ်။ အဲဒါကတော့ တောင်အာရှမှာ မြန်မြန်ဆန်ဆန် ယိုယွင်းလာနေတဲ့ ဒေသတွင်း သဘောတူညီမှုနဲ့ အမေရိကန်နဲ့ အပေးအယူ ပိုဆန်လာတဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ဆက်ဆံ ရေးတို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
နယူးဒေလီအနေနဲ့ သူ့ရဲ့ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို ချဲ့ထွင်ဖို့နဲ့ စီးပွားရေးလမ်းကြောင်းကို လုံခြုံစေဖို့ ကြိုးပမ်း နေ ချိန်မှာသူ့ရဲ့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေက အဆင်ပြေနေခဲ့တဲ့ နိုင်ငံရေးတည်ဆောက်ပုံတွေ ပြိုကျပျက်စီးသွား တာကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းရမယ့်အပြင်၊ အနောက်အုပ်စု မိတ်ဖက်တွေက ချမှတ်ထား တဲ့ တင်းကျပ်ပြီကြိုတင်သတ်မှတ်ချက်တွေရှိနေတဲ့ မူဘောင်တွေကိုပါ ဖြတ်သန်းရမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို အန္တရာယ် ရှိတဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်အခြေအနေကြောင့် အိန္ဒိယရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ပြန်ချိန်ညှိဖို့ လိုအပ်လာပြီး၊ ရေရှည် မဟာဗျူဟာမြောက် ခိုင်မာမှုကို ရဖို့အတွက် တခြား ဒေသတွင်း မိတ်ဖက်တွေဆီကို ဦးတည်ပြောင်းလဲဖို့ တောင်းဆိုနေပါတယ်။
အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေရဲ့ သဘောတူညီမှု ပြိုကွဲသွားခြင်း
သမိုင်းကြောင်းအရ အိန္ဒိယဟာ ဝန်ကြီးချုပ် ရှိတ်ဟာဆီနာရဲ့ ကာလရှည်ကြာ အုပ်ချုပ်မှုအပေါ် အခြေခံ ထားတဲ့ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံနဲ့ တည်ငြိမ်ပြီး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုရှိတဲ့ နှစ်နိုင်ငံမူဘောင်အပေါ် မှီခိုခဲ့ရပါ တယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒါကာရဲ့ နိုင်ငံရေးတည်ဆောက်ပုံကတော့ အခြေခံအားဖြင့် ပြောင်းလဲသွားခဲ့ပါပြီ။ ဟာဆီနာ ရာထူးကနေ ဖယ်ရှားခံရပြီး အိန္ဒိယကို ထွက်ပြေးလာခဲ့တဲ့ ၁၈ လအကြာမှာ နယူးဒေလီနဲ့ ဒါကာ အကြားက ခိုင်မာတဲ့ သံတမန်ဆက်ဆံရေးဟာ မြန်မြန်ဆန်ဆန်ပဲ ပြိုကွဲသွားခဲ့ပြီး ဆိုးရွားရာကနေ ပိုပို ဆိုးလာခဲ့ပါတယ်။ ဟာဆီနာရဲ့ အေဝါမီလိဂ်ပါတီကို ပိတ်ပင်လိုက်လို့ ဖြစ်လာတဲ့ လစ်ဟာမှုဟာ နယူး ဒေလီအတွက် ယုံကြည်စိတ်ချရပြီး အိန္ဒိယလိုလားတဲ့ နိုင်ငံရေးအင်အားစုတစ်ခုကို ဆုံးရှုံးစေခဲ့ပြီး၊ ကြိတ်ခဲ နေတဲ့၊ မကြာခဏ အကြမ်းဖက်လေ့ရှိတဲ့ အိန္ဒိယဆန့်ကျင်ရေးစိတ်ဓာတ်တွေ ပြန်ပေါ်လာဖို့ လမ်းစဖွင့် ပေးလိုက်ပါတယ်။
ဒီလို ရန်လိုမှုတွေဟာ လူနည်းစု အသိုက်အဝန်းတွေ၊ အထူးသဖြင့် ဟိန္ဒူဘာသာဝင်တွေအပေါ် ရည်ရွယ် တဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေ စိုးရိမ်စရာကောင်းလောက်အောင် မြင့်တက်လာတာမှာ အထင်ရှားဆုံး ပေါ်လွင် နေပါတယ်။
ဒေသတွင်း လုံခြုံရေး အခင်းအကျင်းကို ပိုရှုပ်ထွေးစေတာကတော့ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံထဲက အစ္စလာမ္မစ် အဖွဲ့အစည်းတွေအပေါ် အမေရိကန်ရဲ့ ပြောင်းလဲလာတဲ့ သံတမန်ရေးရာ ရပ်တည်ချက်ပါပဲ။ ဝါရှင်တန် ဟာ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ရဲ့ ၁၉၇၁ ခုနှစ် လွတ်မြောက်ရေးစစ်ပွဲကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဆန့်ကျင်ခဲ့ပြီး အိန္ဒိယ ဆန့်ကျင်ရေး အယူဝါဒရှိတယ်လို့ မှတ်တမ်းတင်ခံထားရတဲ့ နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းဖြစ်တဲ့ ဂျမာအက်-အီး-အစ္စလာမီ နဲ့ သံတမန်ရေးအရ ဆက်သွယ်မှုတွေကို တက်တက်ကြွကြွ တိုးချဲ့လာခဲ့ပါတယ်။
ထင်ရှားတဲ့ အပြောင်းအလဲတစ်ခုကို ပြသတဲ့အနေနဲ့ အမေရိကန်သံရုံး အရာရှိတွေဟာ မကြာသေးခင်က ဆီလဟတ်မှာရှိတဲ့ ဂျမာအက် ခေါင်းဆောင်တွေနဲ့ တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး အမေရိကန်အနေနဲ့ အဲဒီအဖွဲ့အစည်းနဲ့ "မိတ်ဆွေ" ဖြစ်ချင်ကြောင်း သံတမန်တွေက ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခဲ့တယ်လို့ သတင်းရရှိပါတယ်။ ဒီလို ချဉ်းကပ်မှုဟာ အစွန်းရောက် စကားအသုံးအနှုန်းတွေ ပြောဆိုခဲ့တဲ့ သမိုင်းကြောင်းရှိပေမယ့်လည်း ဂျမာအက် အကြီးအကဲ ရှာဖီကာ ရာမန်ကို အမေရိကန်ဗီဇာ ထုတ်ပေးလိုက်တာနဲ့ပါ ပေါင်းစပ်လိုက်တဲ့ အခါ၊ ဝါရှင်တန်အနေနဲ့ အိန္ဒိယအတွက် ရှင်းရှင်းလင်းလင်းရှိလှတဲ့လက်ရှိလုံခြုံရေးဆိုင်ရာ စိုးရိမ်စရာ ဖြစ်စေတဲ့ အင်အားစုတွေနဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံဖို့ ဆန္ဒရှိနေကြောင်း စိုးရိမ်စရာ အရိပ်အယောင်ပြနေပါတယ်။
ရှေ့လာမယ့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် ရွေးကောက်ပွဲတွေကို ကြည့်မယ်ဆိုရင် ဩဇာလွှမ်းမိုးတဲ့ နိုင်ငံရေး အဖွဲ့ အစည်းတွေဖြစ်တဲ့ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် အမျိုးသားရေးပါတီ (BNP)၊ ဂျမာအက်-အီး-အစ္စလာမီ (JI) နဲ့ အသစ် ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ အမျိုးသား နိုင်ငံသားပါတီ (NCP) တို့အားလုံးဟာ အိန္ဒိယရဲ့ အကျိုးစီးပွားအတွက် မတူညီ တဲ့ စိန်ခေါ်မှုတွေကို ဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်။ BNP အနိုင်ရရင် "အချုပ်အခြာအာဏာ ပထမ" ဆိုတဲ့ စကားရပ် ကြောင့် လက်တွေ့ကျပေမယ့် အေးစက်တဲ့ ဆက်ဆံရေးကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပေမယ့်၊ ဂျမာအက်-အီး-အစ္စလာမီ အနိုင်ရခဲ့ရင်တော့ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ကို မဟာဗျူဟာမြောက် ကွဲပြားမှုဆီကို တွန်းပို့နိုင်ပြီး ကာကွယ်ရေးနဲ့ အခြေခံအဆောက်အအုံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေအတွက် ဒါကာကို တရုတ် ဒါမှမဟုတ် ပါကစ္စတန်နဲ့ ပိုနီးကပ်အောင် ပူးပေါင်းသွားနိုင်မယ့် အန္တရာယ်ရှိနေပါတယ်။
ဒါ့အပြင် ၂၀၂၄ ခုနှစ် ကျောင်းသားဆန္ဒပြပွဲတွေကနေ ပေါ်ပေါက်လာတဲ့ လူငယ်တွေ ဦးဆောင်တဲ့ NCP နဲ့ ဆက်ဆံရေးကလည်း အပြန်အလှန် ဗီဇာဆိုင်းငံ့တာတွေနဲ့ ရှိတ်ဟာဆီနာကို လွှဲပြောင်းပေးဖို့ ဒါကာရဲ့ တောင်းဆိုမှုတွေကြောင့် ပိုဆိုးရွားလာပြီး တော်တော်လေးကို အငြင်းပွားစရာ အခြေအနေမှာ ရှိနေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
'အမေရိကန် ပထမ' နဲ့ နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေး အမှန်တရားသစ်
အိမ်နီးချင်းတွေရဲ့ တည်ငြိမ်မှု ပြိုကွဲသွားတာနဲ့အတူ အိန္ဒိယဟာ အမေရိကန်နဲ့ သူရဲ့ ကြီးမားကျယ်ပြန့်တဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေးကို တင်းကျပ်စွာ ပြန်လည်အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုဖို့ ရင်ဆိုင် နေရပါတယ်။ မကြာသေးခင်က နယူးဒေလီမှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ရိုင်စီနာ ဆွေးနွေးပွဲ (Raisina Dialogue) မှာ အမေရိကန် ဒုတိယနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ခရစ္စတိုဖာ လန်ဒူးက "အမေရိကန် ပထမ" (America First) မူဝါဒအောက်က ဝါရှင်တန်ရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒ မူဘောင်ကို ထူးထူးခြားခြား ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောကြား ခဲ့ပါတယ်။ လန်ဒူးက အမေရိကန်ရဲ့ သံတမန်ရေးရာ ဆက်ဆံမှုတွေဟာ အမျိုးသားအကျိုးစီးပွား အပေါ် မှာသာ တင်းကျပ်စွာ အခြေခံထားတယ်လို့ အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပြီး၊ ဝါရှင်တန်ဟာ "လူမှုရေးလုပ်ငန်း" လုပ်နေတာ မဟုတ်ဘူးလို့ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောဆိုခဲ့ပါတယ်။
အရေးကြီးတာက အမေရိကန်ဟာ အတိတ်က သူရဲ့ သံတမန်ရေးရာ မှားယွင်းတွက်ချက်မှုတွေကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် သတိပြုမိလာတဲ့အတွက် စီးပွားရေး ပေါင်းစည်းမှုနဲ့ပတ်သက်ပြီး တင်းကျပ်တဲ့ ကန့်သတ်ချက်တစ်ခုကို ရေးဆွဲခဲ့တာပဲဖြစ်ပါတယ်။ လန်ဒူးက အမေရိကန်အနေနဲ့ လွန်ခဲ့တဲ့ ဆယ်စုနှစ် နှစ်ခုက တရုတ်နိုင်ငံနဲ့ လုပ်ခဲ့တဲ့ "သမိုင်းဝင် အမှား" မျိုးကို ထပ်မလုပ်တော့ဘူးလို့ ပြတ်ပြတ်သားသား သတိပေးခဲ့ပြီး၊ အဲဒါကတော့ ဝါရှင်တန်က ပေကျင်းကို လုံလောက်တဲ့ ကန့်သတ်ချက်တွေမပါဘဲ အကန့်အသတ်မရှိ ဈေးကွက်ဝင်ရောက်ခွင့်နဲ့ ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေးအဖွဲ့ (WTO) ကို ဝင်ခွင့်ပေးခဲ့တဲ့ခေတ် ကို ရည်ညွှန်းတာဖြစ်ပါတယ်။
ဝါရှင်တန်က အဲဒီဆုံးဖြတ်ချက်တွေရဲ့ အကျိုးဆက်ဟာ တရုတ်နိုင်ငံကို ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ ကူးသန်း ရောင်းဝယ်ရေးနဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် ပြိုင်ဘက်အဖြစ် ပြောင်းလဲခွင့်ပေးလိုက်တဲ့ စီးပွားရေးလမ်းပြ မြေပုံအဖြစ် မြင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဝါရှင်တန်က အိန္ဒိယကို "အကန့်အသတ်မရှိနီးပါး အလားအလာ" ရှိတဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုအနေနဲ့ရော၊ အင်ဒို-ပစိဖိတ်ဒေသမှာ မရှိမဖြစ်လိုအပ်တဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် ချိန်ခွင်လ ျှာညှိပေးသူအနေနဲ့ပါ မြင်ပေမယ့်၊ အမေရိကန်-အိန္ဒိယ စီးပွားရေး မိတ်ဖက်ဆက်ဆံမှုကို ပိုနက်ရှိုင်း လာစေမယ့် ဘယ်လုပ်ရပ်မဆိုဟာ တင်းကျပ်တဲ့ သတ်မှတ်ချက်တွေအပေါ်မှာပဲ မူတည်မှာဖြစ်ပြီး အကြွင်းမဲ့ အပြန်အလှန် အကျိုးပြုမှုနဲ့ အပြန်အလှန် လေးစားမှုတွေကို တောင်းဆိုသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။
အမေရိကန်-အိန္ဒိယ လွတ်လပ်စွာ ကုန်သွယ်မှု သဘောတူညီချက်က ပြီးဖို့နီးစပ်နေပြီလို့ သတင်းတွေ ထွက်ပေါ်နေပြီး၊ ရုရှားရေနံကို အိန္ဒိယက ဝယ်ယူတာနဲ့ပတ်သက်လို့ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုတွေကို ရက် ၃၀ ကြာ ကင်းလွတ်ခွင့်ပေးတာမျိုးလို ယာယီလိုက်လျောမှုတွေကို ဝါရှင်တန်က ကမ်းလှမ်းထားပေမယ့်လည်း ယေဘုယျ သတင်းစကားကတော့ ရှင်းလင်းပြတ်သားလှပါတယ်- အိန္ဒိယဟာ အရင်က တရုတ်နိုင်ငံကို ပေးခဲ့တဲ့ အတားအဆီးမရှိ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အခွင့်အရေးမျိုးကို ရမှာမဟုတ်ပါဘူး။ ဒီချဉ်းကပ်မှုဟာ မတူညီတဲ့ ပထဝီနိုင်ငံရေး လေ့လာစောင့်ကြည့်သူတွေဆီကနေ ပြင်းထန်တဲ့ ဝေဖန်မှုတွေကို ဆွဲဆောင် နိုင်ခဲ့ပြီး၊ မော်လ်ဒိုက် သမ္မတဟောင်း မိုဟာမက် နာရှစ်ကတောင် အမေရိကန်အနေနဲ့ အိန္ဒိယရဲ့ စီးပွားရေး ကြီးပွားတိုးတက်မှုကို တမင်သက်သက် ကန့်သတ်ထားနိုင်တယ်ဆိုတဲ့ အဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်မှုအပေါ် အံ့အားသင့်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။
ဒီလို အခြေအနေပေးမှသာဖြစ်မယ့် ပုံစံကို တုံ့ပြန်တဲ့အနေနဲ့ အိန္ဒိယသံတမန်ရေးရာဟာ သူ့ရဲ့ အချုပ် အခြာအာဏာပိုင်ဆိုင်မှုကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပြန်လည်အခိုင်အမာ ပြောဆိုခဲ့ပါတယ်။ နိုင်ငံခြား ရေးဝန်ကြီး အက်စ် ဂျိုင်ရှန်ကာက အမေရိကန်ရဲ့ ဇာတ်ကြောင်းကို ကျွမ်းကျင်ပိုင်နိုင်စွာ ပြန်လည် ချေပခဲ့ပြီး၊ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံရဲ့ တိုးတက်မြင့်မားလာမှုဟာ တခြားသူတွေရဲ့ သံတမန်ရေးရာ အမှားတွေကို အမြတ်ထုတ်တာထက် ကိုယ့်ရဲ့ မူလခွန်အားနဲ့ စွမ်းရည်တွေအပေါ်မှာသာ အဆုံးအဖြတ်ပေးတယ်လို့ ကြေညာခဲ့ပါတယ်။
ဂျိုင်ရှန်ကာက အိန္ဒိယရဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုနဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် လမ်းကြောင်းကို အခြေခံအားဖြင့် "တားဆီးလို့မရနိုင်တဲ့" အရာတစ်ခုအနေနဲ့ ပုံဖော်ခဲ့ပြီး၊ နယူးဒေလီဟာ သူ့ရဲ့ကိုယ်ပိုင် တိုးတက်လာမှု အတွက် စည်းကမ်းချက်တွေကို ကိုယ်တိုင် ချမှတ်သွားမယ်လို့ အရိပ်အမြွက်ပြခဲ့ပါတယ်။
နိဂုံး- အရှေ့ဘက်ခြမ်းဆိုင်ရာ မရှိမဖြစ်လိုအပ်ချက်နဲ့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ တွန်းအား
အိန္ဒိယရဲ့ အိမ်နီးချင်းမူဝါဒရဲ့ ရိုးရာမဏ္ဍိုင်တွေဟာ ဒါကာမှာ ကျိုးပဲ့ပျက်စီးနေပြီး သူ့ရဲ့ အဓိက အနောက် အုပ်စု မိတ်ဖက်ကလည်း တင်းကျပ်ပြီး အပေးအယူဆန်တဲ့ ကန့်သတ်ချက်တွေကို ပြဋ္ဌာန်းနေချိန်မှာ နယူး ဒေလီရဲ့ ရှေ့ဆက်ရမယ့်လမ်းဟာ မဟာဗျူဟာမြောက် ခိုင်မာမှုရှိတဲ့ လမ်းကြောင်းသစ်တွေကို ဖော်ဆောင်ဖို့ လိုအပ်နေပါတယ်။
ဒီလိုအခြေအနေမှာ မြန်မာနိုင်ငံဟာ မဟာဗျူဟာမြောက်နဲ့ စီးပွားရေး ချဲ့ထွင်ဖို့အတွက် အရေးပါပေမယ့် အပြည့်အဝ အသုံးမချရသေးတဲ့ အခွင့်အလမ်းတစ်ခုကို ဖန်တီးပေးနေပါတယ်။ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ဆက်သွယ်မှုတွေကို မြှင့်တင်တာ၊ နှစ်နိုင်ငံ ကုန်သွယ်မှုကို ပိုနက်ရှိုင်းအောင်လုပ်တာနဲ့ နေပြည်တော်နဲ့ ခိုင်မာတဲ့ မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေးကို မွေးမြူတာတွေကနေတစ်ဆင့် အိန္ဒိယဟာ အရေးကြီးတဲ့ အရှေ့ဘက်စစ်မျက်နှာပြင်ကို လုံခြုံအောင်လုပ်နိုင်ပါတယ်။
အရေးကြီးတာက မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံတာဟာ အိန္ဒိယကို ပိုကျယ်ပြန့်တဲ့ အမေရိကန်-တရုတ် ပထဝီနိုင်ငံရေး ပြိုင်ဆိုင်မှုထဲမှာ တိုက်ရိုက် ပါဝင်ပတ်သက်တာမျိုးကနေ သတိထားရှောင်ရှားစေရင်း သူ့ရဲ့ ဒေသတွင်း အကျိုးစီးပွားတွေကို တိုးတက်စေနိုင်ပါတယ်။ နယူးဒေလီနဲ့ နေပြည်တော်အကြားက ထိရောက်တဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုဟာ သမိုင်းကြောင်းအရ မတည်ငြိမ်တဲ့ နယ်စပ်ဒေသကို တည်ငြိမ်စေ ရုံသာမကဘဲ အရေးပါတဲ့ ပထဝီနိုင်ငံရေး တံတားတစ်စင်းအဖြစ်လည်း ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်ပြီး၊ အိန္ဒိယကို ပိုကျယ်ပြန့်တဲ့ အာဆီယံအဖွဲ့အစည်းနဲ့ သူ့ရဲ့ အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာနဲ့ စီးပွားရေး ဆက်သွယ်မှုတွေကို ခိုင်မာ အားကောင်းလာအောင် ခွင့်ပြုပေးပါတယ်။
အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံတွေရဲ့ ရန်လိုမှုတွေနဲ့ အင်အားကြီးနိုင်ငံတွေရဲ့ အပေးအယူဆန်မှုတွေနဲ့ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ခေတ်တစ်ခေတ်မှာ မြန်မာနိုင်ငံကနေတစ်ဆင့် အရှေ့ဘက်တံခါးပေါက်ကို ဦးစားပေးတာဟာ အိန္ဒိယရဲ့ တားဆီးလို့မရနိုင်တဲ့ တိုးတက်မြင့်မားလာမှုကို သေချာစေဖို့အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်တဲ့ မဟာဗျူဟာ တစ်ရပ်ပဲ ဖြစ်တယ်လို့သုံးသပ်တင်ပြရပါတယ်။
K.R. Anand ရေးသားသည့် Navigating the Complex Calculus of Indian Strategic Autonomy: Neighborhood Turmoil and Transactional Hegemony ဆောင်းပါးကိုဆီလျော်အောင်ပြန်ဆိုပါတယ်။
NAYPYITAW, May 9, 2026 — Myanmar and Thailand are set to jointly implement the Aung Theinkha Project (Block M3), an initiative aimed at ramping up electricity generation across Myanmar.
Union Minister for Electricity and Energy U Ko Ko Lwin discussed the project's development with the Chief Executive Officer of Thailand's PTTEP International Limited during a meeting at the ministry's headquarters in Naypyidaw on May 8.
According to a press release from the ministry, the talks covered a broad range of topics, including elevating bilateral cooperation in the electricity and energy sectors and expanding exploration and production across Myanmar's offshore blocks. The officials also reviewed successful technical solutions applied in the drilling of new and supplementary wells to boost output at the Yadana project, which has recently experienced declining yields.
Furthermore, the two sides engaged in open and cordial discussions regarding prospective investments in highly promising deep-water offshore projects in Myanmar, as well as joint strategies to enhance security along the region's pipelines.
This recent meeting between the PTTEP International Limited CEO and the Union Minister builds upon discussions held in April 2026, when Thailand’s Deputy Prime Minister and Minister of Foreign Affairs paid a courtesy call on President U Min Aung Hlaing. During that April meeting, leaders emphasized the need to strengthen bilateral ties in the energy sector, increase oil and natural gas production, and ensure the security of the critical Myanmar-Thailand natural gas pipeline routes.
The Naypyitaw meeting was attended by the Union Minister for Electricity and Energy, the Permanent Secretary, Directors-General, and Managing Directors of departments and enterprises under the ministry, alongside the CEO and key officials from PTTEP International Limited.
-END-
၉ မေ၊၂၀၂၆ (တိုကျို)
စစ်မြေပြင်မှာ အဆုံးရှုံးခံ တိုက်ခိုက်မယ့် စစ်ဆင်ရေးတွေနဲ့ အုပ်စုလိုက် ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်တဲ့ "Swarm Warfare" ဗျူဟာတွေအတွက် ဂျပန်နိုင်ငံဟာ အလွန်ဈေးသက်သာတဲ့ စက္ကူဂျပ်ဖာဒရုန်းတွေကို စတင်အသုံးပြုဖို့ ပြင်ဆင်နေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဒရုန်းတစ်စီးရဲ့ တန်ဖိုးဟာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂,၀၀၀ ခန့်သာ ရှိတာကြောင့် အဆင့်မြင့် Gaming PC တစ်လုံးရဲ့ ဈေးနှုန်းထက်တောင် ပိုပြီး သက်သာနေတာပါ။
ဘာကြောင့် စက္ကူဂျပ်ဖာကို သုံးတာလဲ
ဒီဒရုန်းတွေကို ဂျပန်အခြေစိုက် ကုမ္ပဏီတစ်ခုက ထုတ်လုပ်တာဖြစ်ပြီး အထူးပြုပြင်ထားတဲ့ စက္ကူဂျပ်ပြား (Cardboard) တွေကို အဓိက အသုံးပြုထားပါတယ်။ ဒါဟာ ကြည့်ရတာ ရိုးရှင်းပေမဲ့ အားသာချက် အများကြီးရှိပါတယ် -
စရိတ်သက်သာခြင်း- ဒေါ်လာ ထောင်သောင်းချီတန်တဲ့ ဒရုန်းတွေထက် အဆပေါင်းများစွာ သက်သာတဲ့အတွက် ရာနဲ့ချီတဲ့ ဒရုန်းတွေကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း အသုံးပြုဖို့ လွယ်ကူစေပါတယ်။
ရေဒါ ရှောင်ကွင်းနိုင်ခြင်း- စက္ကူနဲ့ ပြုလုပ်ထားတာကြောင့် ရန်သူ့ရေဒါတွေကနေ ထောက်လှမ်းဖို့ ခက်ခဲစေပါတယ်။
သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး- ဒီဒရုန်းတွေကို ပြားချပ်နေတဲ့ အထုပ်လိုက် သယ်ဆောင်သွားနိုင်ပြီး စစ်မြေပြင်မှာမှ မိနစ်ပိုင်းအတွင်း အလွယ်တကူ တပ်ဆင်နိုင်ပါတယ်။
စစ်ဆင်ရေး ဗျူဟာ
ဒီဒရုန်းတွေကို "Expendable" ခေါ် အဆုံးရှုံးခံ တိုက်ခိုက်ရေးယာဉ်တွေအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ အဓိကအားဖြင့် ရန်သူ့ခံစစ်ကို အလုံးအရင်းနဲ့ ဝင်ရောက်နှောင့်ယှက်ဖို့၊ ပစ် မှတ်တွေကို ကာကွယ်ရေးစနစ်တွေ ကုန်ခန်းသွားအောင် လုပ်ဖို့နဲ့ အရေးကြီးတဲ့ ထောက်လှမ်းရေး အချက်အလက်တွေကို ကုန်ကျစရိတ် အနည်းဆုံးနဲ့ ရယူဖို့ ရည်ရွယ်ပါတယ်။
အခုလို စရိတ်နည်း နည်းပညာတွေကို အသုံးချလာတာဟာ ခေတ်သစ်စစ်ပွဲတွေရဲ့ ပုံစံကို သိသိသာသာ ပြောင်းလဲလာစေပြီး၊ နည်းပညာကြီးမားတဲ့ နိုင်ငံတွေကြားမှာ အကုန်အကျသက်သာတဲ့ လက်နက်ဆန်းတွေဟာ အရေးပါတဲ့ အခန်းကဏ္ဍကနေ ပါဝင်လာတော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: Tom's Hardware
မော်စကို၊ မေလ ၅ ရက်။ (TASS)
ရုရှားနှင့် မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနများအကြား ဆွေးနွေးမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင် ပြီး နှစ်နိုင်ငံအကြား စစ်ဘက်-နည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေဖို့ ရုရှားနိုင်ငံက မျှော်လင့်ကြောင်း ရန်ကုန်မြို့ရှိ ရုရှားသံအမတ်ကြီး အစ္စကန်ဒါ အဇီဇော့ဗ် (Iskander Azizov) က ကရပ်စ်နယား ဇဗက်ဒါ (Krasnaya Zvezda) သတင်းစာနှင့် ပြုလုပ်သော အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာ့တပ်မတော်ခေါင်းဆောင်ပိုင်း အပြောင်းအလဲများက နှစ်နိုင်ငံစစ်တပ်အကြား ဆက်ဆံရေးအပေါ် သက်ရောက်မှု ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းချက်ကို သံအမတ်ကြီးက ပြန်လည်ဖြေကြားရာတွင် "ရုရှားနှင့် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရန်နှင့် ခိုင်မာအားကောင်းလာစေရန် မြန်မာခေါင်းဆောင်ပိုင်း အသစ်၏ အလုံးစုံကတိကဝတ်များအရ စစ်ဘက်-နည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ၏ လက်ရှိ အပြုသဘောဆောင်သော အခြေအနေများ ပိုမိုအားကောင်းလာမည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါသည်။ စစ်ဘက်ဆိုင်ရာ ဌာနများအကြား ဆွေးနွေးမှုများသည်လည်း အပြန်အလှန် နားလည်မှုနှင့် စဉ်ဆက် မပြတ်မှုစိတ်ဓာတ်ဖြင့် ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာမည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ ယုံကြည်ပါသည်" ဟု သူက ဖြေကြားခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် စစ်ဘက်-နည်းပညာဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုသည် ရေရှည်အတွက်ဖြစ်ပြီး ဘက်စုံ လွှမ်းခြုံမှုရှိကြောင်းကိုလည်း သံအမတ်ကြီး အဇီဇော့ဗ်က အလေးပေးပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ "ရုရှားနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးစနစ်များနှင့် လေယာဉ်များကို ထောက်ပံ့ ပေးထားပြီး ယင်းတို့ကို ပြုပြင် ထိန်းသိမ်းရန်အတွက် ဒေသတွင်းအဆင့် ဝန်ဆောင်မှုနှင့် ပြုပြင် ထိန်းသိမ်းရေးစင်တာတစ်ခုကိုလည်း တည်ထောင်ပေးထားပါတယ်။ ယင်းလုပ်ငန်းများတွင် မြန်မာ အင်ဂျင်နီယာများနှင့် အထူးကျွမ်းကျင် ပညာရှင်များ ပါဝင်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်” ဟု သံအမတ်ကြီး ကဆက်လက်ပြောဆိုကြောင်း သတင်းတွင်ဖော်ပြထားပါတယ်။
၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် နှစ်နိုင်ငံ ရေတပ်သားများအတွက် ရုရှားနှင့် မြန်မာဆိပ်ကမ်းများသို့ ဝင်ရောက်ရာတွင် လွယ်ကူရိုးရှင်းသော လုပ်ထုံးလုပ်နည်းဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက်တစ်ရပ်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြောင်း၊ ရုရှားပစိဖိတ်ရေတပ်မှ သင်္ဘောများသည် ရန်ကုန်ရှိ သီလဝါဆိပ်ကမ်းသို့ ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ်များ ပုံမှန်လာရောက်လေ့ရှိကြောင်းနှင့် ယင်းသည် ရုရှားနှင့်မြန်မာ နှစ်နိုင်ငံအကြား ရေတပ်ပူးပေါင်းဆောင် ရွက်မှုကို မြှင့်တင်ပေးကြောင်း"လည်း သူက မှတ်ချက် ပြုခဲ့သည်။
ရုရှားနှင့် မြန်မာရေတပ်တို့သည် MARUMEX ဟုခေါ်သော မြန်မာ-ရုရှား ရေကြောင်းလုံခြုံရေး ပူးတွဲ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုကို ၃ နှစ်ဆက်တိုက် ကျင်းပခဲ့ကြောင်းလည်း သံအမတ်ကြီးက ပြန်လည် ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ "မြန်မာစစ်ဘက်ဆိုင်ရာ အမှုထမ်းများသည် ရုရှားတက္ကသိုလ်များတွင် ပညာ သင်ကြားလျက်ရှိပါတယ်။ မြန်မာစစ်ဘက်အရာရှိ အမြောက်အမြားသည် စစ်ဘက်နှင့် သိပ္ပံ-နည်းပညာ ဆိုင်ရာ နယ်ပယ်များတွင် သင်တန်းများ တက်ရောက်နေကြပါတယ်" ဟု အဇီဇော့ဗ်က ထပ်လောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
မေ၉၊၂၀၂၆(နေပြည်တော်)-
မြန်မာနိုင်ငံတွင် လျှပ်စစ်ဓာတ် အားတိုးမြှင့်ထုတ်လုပ်နိုင်ရန်ရည်ရွယ်၍ ဆောင်ရွက်နေသည့် လုပ်ကွက် M3 ဖြစ်သော အောင်သိင်္ခစီမံကိန်းကို မြန်မာနှင့်ထိုင်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မည်ဖြစ်ကြောင်းသိရသည်။
လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလွင်သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ PTTEP International Limited ၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်နှင့် မေလ ၈ရက်က နေပြည်တော်ရှိ ဝန်ကြီးဌာန အစည်းအဝေးခန်းမတွင် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးစဉ် အဆိုပါစီမံကိန်းဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး အတွက်ဆွေးနွေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ထိုသို့ဆွေးနွေးကြရာတွင် မြန်မာနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံအကြား လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ကဏ္ဍတွင် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများတိုးမြှင့်ရေး၊ မြန်မာ့ကမ်းလွန်လုပ်ကွက်များ၏ ရှာဖွေရေးနှင့် ထုတ်လုပ်ရေး လုပ်ငန်းများ ပိုမိုဆောင်ရွက်နိုင်ရေး၊ အထွက်နှုန်းကျဆင်းနေသည့် ရတနာစီမံကိန်းတွင် တိုးမြှင့်ထုတ် လုပ်နိုင်ရန်အတွက်တွင်းသစ်များနှင့် ဖြည့်စွက်တွင်းများ တူးဖော်ရာတွင် နည်းပညာဆိုင်ရာ ဖြေရှင်း ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့မှုကိစ္စရပ်များလည်းပါဝင်သည်ဟု ဝန်ကြီးဌာန၏ သတင်းထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော် ပြထားသည်။
ထို့အပြင် မြန်မာ့ရေနက်ကမ်းလွန်တွင် ဆောင်ရွက်နေသည့် အာမခံချက်ကောင်းမွန်သည့် စီမံကိန်းများတွင် ရင်းနှီးမြှပ်နှံလိုသည့်ကိစ္စရပ်များ၊ ပိုက်လိုင်းများ တစ်လျှောက်လုံခြုံရေးတိုးမြှင့် ဆောင်ရွက်ရန်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မည့် ကိစ္စရပ်များကိုလည်း ရင်းနှီးပွင့်လင်းစွာ ဆွေးနွေးခဲ့ ကြကြောင်းသိရှိရသည်။
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ အတွင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတဦးမင်းအောင်လှိုင်အား ထိုင်းနိုင်ငံ ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးမှ လာရောက်၍ ဂါရဝပြုတွေ့ဆုံစဉ် မြန်မာ-ထိုင်း နှစ်နိုင်ငံ အကြား လျှပ်စစ်နှင့် စွမ်းအင်ကဏ္ဍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ဆက်လက်တိုးမြှင့်သွားရေး၊ ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ တိုးမြှင့်ထုတ်လုပ်ရေးနှင့် မြန်မာ-ထိုင်းသွယ်တန်းထားသည့် သဘာဝ ဓာတ်ငွေ့ပိုက်လိုင်းလမ်း ကြောင်းများ လုံခြုံရေးဆိုင်ရာကိစ္စရပ်အား ဆွေးနွေးခဲ့မှုများအပေါ် ဆက်လက်အကောင်အထည် ဖော်ဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် PTTEP International Limited ၏ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်က ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးအား လာရောက်တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
အဆိုပါတွေ့ဆုံဆွေးနွေးပွဲသို့ လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးနှင့်အတူ အမြဲ တမ်းအတွင်းဝန်၊ ဝန်ကြီးဌာနကြီးကြပ်မှုအောက်ရှိ ဦးစီးဌာန၊ လုပ်ငန်းများမှ ညွှန်ကြားရေး မှူးချုပ်၊ ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး၊ လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနနှင့် PTTEP International Limited အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်နှင့်တာဝန်ရှိသူများ တက်ရောက်ခဲ့ကြကြောင်းသတင်းရရှိသည်။
-END-
၂၉ ဧပြီ၊၂၀၂၆— နိုင်ငံတော်၏ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား လိုအပ်ချက်ကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ရန်နှင့် ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင်ကဏ္ဍ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေရန် ရည်ရွယ်၍ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး အတွင်း အသစ်တည်ဆောက်ပြီးစီးခဲ့သော မဂ္ဂါဝပ် ၄၀ နေရောင်ခြည်စွမ်းအင်သုံး လျှပ်စစ် ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ (၂) ရုံကို ယနေ့ဧပြီ ၂၉ ရက်က တစ်ပြိုင်နက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
အဆိုပါစက်ရုံများမှာ မိတ္ထီလာခရိုင်၊ သာစည်မြို့နယ်တွင် Leader Power Co., Ltd. မှ တည်ဆောက်ထားသော သာစည် ၄၀ မဂ္ဂါဝပ် စက်ရုံနှင့် မိတ္ထီလာမြို့နယ်တွင် Hanzar Solar Energy Co., Ltd. မှ တည်ဆောက်ထားသော သပြေဝ ၄၀ မဂ္ဂါဝပ် စက်ရုံတို့ဖြစ်ကြပြီး လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလွင် ကိုယ်တိုင် တက်ရောက် ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။
ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးက အဖွင့်အမှာစကားပြောကြားရာတွင် ယခုပြီးစီးခဲ့သည့် စီမံကိန်း (၂) ခုမှ တစ်နှစ်လျှင် ကီလိုဝပ်နာရီသန်းပေါင်း ၂၀၂ သန်းအထိ ထုတ်လုပ်ပေးနိုင်မည်ဖြစ်ပြီး အိမ်ထောင်စုပေါင်း (၁၃၀,၀၀၀) ခန့်ကို လျှပ်စစ်ဓာတ်အားများ ဖြန့်ဖြူးပေးနိုင်မည်ဖြစ် ကြောင်း ထည့်သွင်းပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့အပြင် မကြာမီကာလတွင် ပြီးမြောက်တော့မည့် ၂၁၀ မဂ္ဂါဝပ် နေရောင်ခြည်စွမ်းအင်သုံး ဓာတ်အားပေးစက်ရုံစီမံကိန်းအတွက်လည်း ဝန်ကြီး ဌာနအနေဖြင့် လိုအပ်သည်များ အမြန်ဆုံးပံ့ပိုးကူညီသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြု ပြောကြားခဲ့သည်။
လက်ရှိ နိုင်ငံအတွင်း ကြုံတွေ့နေရသည့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ပြတ်တောက်မှု ပြဿနာများနှင့် ပတ်သက်၍လည်း ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးက ပွင့်လင်းစွာ ရှင်းလင်းပြောကြားခဲ့သည်။ စီမံကိန်းများ နှောင့်နှေးကြန့်ကြာနေခြင်း၊ စက်ရုံအချို့ ဖျက်ဆီးခံရခြင်းကြောင့် ထုတ်လုပ်မှု ကျဆင်းခြင်း၊ ဝေးလံသောခရီးသို့ ဓာတ်အားပို့လွှတ်ရသဖြင့် လေလွင့်ဆုံးရှုံးမှုများပြားခြင်းနှင့် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်အပါအဝင် လူတို့၏ ဖျက်ဆီးမှုများကြောင့် ဓာတ်အားလိုင်းကြီးများ ပျက်စီးကာ System Break Down များ မကြာခဏဖြစ်ပေါ်နေရကြောင်း သူက ထောက်ပြခဲ့သည်။
ဤကဲ့သို့ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားစနစ်၏ အားနည်းချက်များနှင့် ဖြန့်ဖြူးမှုအပိုင်းရှိ လေလွင့် ဆုံးရှုံးမှုများကို ကုစားနိုင်ရန် ခေတ်မီနည်းပညာဖြင့် ထိန်းကျောင်းခြင်းနှင့် စီမံခန့်ခွဲမှု နည်းလမ်းများပါဝင်သော ရေတိုရေရှည် အစီအမံများကို ချမှတ်ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ် ကြောင်း ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးက ပြည်သူများအား အသိပေးကတိပြုခဲ့သည်။
အခမ်းအနားတွင် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ် ဦးမျိုးအောင်၊ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်း ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး ဒေါက်တာဝင်းမြင့်နှင့် Asia World Co., Ltd. မှ တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးတို့က စက်ရုံများအား ဖဲကြိုးဖြတ် ဖွင့်လှစ် ပေးခဲ့ကြသည်။ ဆက်လက်၍ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလွင်က ကမ္ပည်းမော်ကွန်း ကျောက်စာတိုင်ကို စက်ခလုတ်နှိပ်၍ ဖွင့်လှစ်ပေးကာ အမွှေးနံ့သာရည်များ ပက်ဖျန်းပေးခဲ့ပြီး စက်ရုံများ၏ Control Room အတွင်း လှည့်လည်ကြည့်ရှုစစ်ဆေးခဲ့သည်။
အခမ်းအနားအပြီးတွင် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး၊ တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် တာဝန်ရှိ သူများသည် ရွှေစွမ်းအင် ကုမ္ပဏီလီမိတက်မှ အကောင်အထည်ဖော် တည်ဆောက်လျက် ရှိသော ၂၁၀ မဂ္ဂါဝပ် နေရောင်ခြည်စွမ်းအင်သုံး ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ စီမံကိန်းသို့ သွားရောက်ကာ တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းခွင် အခြေအနေများကို လှည့်လည်ကြည့်ရှုစစ် ဆေးခဲ့ကြောင်း သတင်းရရှိသည်။
-END-
ဧပြီ၂၂၊၂၀၂၆-
ရန်ကုန်၊မန္တလေးနှင့် အခြားပြည်နယ်/တိုင်းဒေသကြီးများတွင် လက်ရှိဓါတ်အားပေးချိန် ထက် တစ်နေ့လျှင်(၂) နာရီဓါတ်အားပိုမိုပေးမည်ဖြစ်တယ်လို့ လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန က ပြောပါတယ်။
ရန်ကုန်တိုင်း ဒေသကြီး အတွင်း ၁၆ နာရီမှ ၁၈ နာရီ ဓာတ်အားဖြန့်ဖြူးနေမှုအစား ၁၈ နာရီမှ နာရီ ၂၀ အထိ တိုးမြှင့်၍လည်းကောင်း၊ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်း ၁၄ နာရီမှ ၁၆ နာရီ အစား ၁၆ နာရီမှ ၁၈ နာရီအထိ တိုးမြှင့်၍လည်းကောင်း၊ အခြား ပြည်နယ် /တိုင်းဒေသ ကြီး များအတွက် ၁၂ နာရီခန့် ဓာတ်အားဖြန့်ဖြူးနေမှုအစား အနည်းဆုံး ၁၄ နာရီ နေ့စဉ်ဖြန့်ဖြူး ပေးခြင်းကို ဧပြီလ ၂၂ ရက် ညနေ ၃ နာရီမှ စတင်တိုးမြှင့် ဖြန့်ဖြူးပေးသွားမည်ဖြစ်တယ်လို့ လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနက သတင်းထုတ်ပြန်တာဖြစ်ပါတယ်။
လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်မှုစနစ်များကို တွက်ချက်မှုများ ဆောင်ရွက်ပြီးနောက် ရေအား လျှပ်စစ် ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ၊ သဘာဝဓာတ်ငွေ့သုံး ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ၊ ကျောက်မီးသွေး သုံး ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ၊ နေရောင်ခြည်စွမ်းအင်သုံး ဓာတ်အားပေးစက်ရုံတို့မှ လက်ရှိဓာတ် အားထုတ်လုပ်နေမှုအပြင် ပိုမိုရရှိလာသော သဘာဝဓာတ်ငွေ့ဖြင့် ထိရောက်မှု ရှိအောင် ဓာတ် အားထုတ်လုပ်ဖြန့်ဖြူးပေးနိုင်မည့် အစီအမံများကို ချမှတ်ခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။
လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးကိုကိုလွင်ဦးဆောင်၍ လျှပ်စစ် ဓာတ်အားတိုးမြှင့်ထုတ်လုပ်နိုင်ရေး လုပ်ငန်း ညှိနှိုင်းအစည်းအဝေးကို ဧပြီလ ၂၂ ရက်နေ့၊ နံနက် က နေပြည်တော်ရှိ လျှပ်စစ်နှင့်စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန၊ ရုံးအမှတ် (၂၇)၊ အစည်းအဝေးခန်းမ၌ ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ယခုလိုစီစဉ်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။
ယခုလိုပူပြင်းသည့် ယခုကာလများတွင် အများပြည်သူ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ပိုမို သုံးစွဲခွင့်ရရှိနိုင်ရန် ရရှိနိုင်သည့်စွမ်းအင်အရင်းအမြစ်များကို စနစ်တကျ စစ်ထုတ်သုံးစွဲပြီး Power Generation ကို စီမံဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ဝန်ကြီးက မှာကြားခဲ့ပါတယ်။
ဆောင်ရွက်ဆဲ လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်ရေးစီမံကိန်းများကိုလည်း အမြန်ဆုံး ပြီးစီး နိုင်ရေး သက်ဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းများအား တွန်းအားပေး ကြပ်မတ်သွားရန်၊ အကြမ်းဖက် ဖျက်ဆီးခံရသည့် အချို့သော ရေအားလျှပ်စစ်စီမံကိန်းများ၊ မဟာဓာတ်အားလိုင်းများ၊ ဓာတ်အားခွဲရုံများကို အမြန်ဆုံးပြုပြင်ဆောင်ရွက်သွားရန် ဝန်ကြီးကပြောကြားပြီး ပြန်လည်ပြုပြင်ခြင်းလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နေချိန်တွင်လည်း အကြမ်းဖက် တိုက်ခိုက်မှုများ ခံရပြီး မိမိတို့ဝန်ထမ်းများ သေဆုံး၊ ထိခိုက်၊ ဒဏ်ရာရမှုများကြောင့် နှောင့်နှေး ကြန့်ကြာမှု များ ရှိခဲ့ကြောင်းနှင့် စီမံကိန်းများပြီးစီးမှု နောက်ကျခဲ့ခြင်း ကြောင့် ပြည်သူလူထု၏ ဓာတ်အား လိုအပ်ချက်ကို ပြည့်ဝစွာဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ ကြောင်း၊ LNG သည် ဈေးနှုန်းကြီး မြင့်သော်လည်းလတ်တလောတွင် အချိန်အတိုင်းအတာ တစ်ခုအထိ ဖြည့်ဆည်း သုံးစွဲနေကြရ မှာဖြစ်သည့်အတွက် နိုင်ငံတော်အစိုးရအနေဖြင့် စီမံထားပြီးဖြစ်ကြောင်းလည်း ပြောကြားခဲ့ ကြောင်းသိရှိရပါတယ်။
-END-
၁၄ ဧပြီ၊၂၀၂၆
စပါးကြီးမြွေတွေဟာ သမင်လို အကောင်ကြီးမျိုးကို တစ်ထိုင်တည်း မျိုချပြီးရင် လနဲ့ချီပြီး ဘာမှထပ်မစားဘဲ နေနိုင်ကြတဲ့ ထူးခြားတဲ့ အလေ့အထရှိပါတယ်။ အခုအခါမှာတော့ သိပ္ပံပညာရှင်တွေက မြွေတွေရဲ့ ဒီလိုထူးခြားတဲ့ ဇီဝကမ္မဖြစ်စဉ်မှာ အဓိကကျတဲ့ မော်လီကျူးတစ်ခုကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး၊ ဒါဟာ အဝလွန်သူတွေအတွက် ဆေးဝါးအသစ်တွေ ထုတ်လုပ်ရာမှာ လမ်းစတစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
မြွေတွေ အစာစားပြီးချိန်မှာ သူတို့ရဲ့ သွေးထဲမှာ အဆပေါင်း ၁၀၀၀ လောက်အထိ မြင့်တက်လာတတ်တဲ့ pTOS လို့ခေါ်တဲ့ မော်လီကျူးတစ်ခုကို အဝလွန်နေတဲ့ ကြွက်တွေကို စမ်းသပ်တိုက်ကြည့်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီအခါ ကြွက်တွေဟာ အစားအသောက်ကို သိပ်မစားတော့ဘဲ ကိုယ်အလေးချိန် အမြန်ကျသွားတာကို အံ့ဩဖွယ် တွေ့ရှိခဲ့ရပါတယ်။ ဒီမော်လီကျူးဟာ Wegovy လို နာမည်ကြီး ဝိတ်ကျဆေးတွေနဲ့ ဆင်တူတဲ့ အာနိသင်မျိုး ပေးစွမ်းနိုင်တာကို တွေ့ရပါတယ်။
လက်ရှိသုံးနေတဲ့ Wegovy လို ဆေးတွေက အစာအိမ်ထဲကနေ အစာဆင်းတာကို နှေးစေပြီး အချိန်ကြာကြာ ဗိုက်ပြည့်နေသလို ခံစားရစေပေမယ့် ပျို့အန်တာ၊ ဝမ်းချုပ်တာနဲ့ ဗိုက်အောင့်တာမျိုးတွေ ဖြစ်စေတတ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အခုတွေ့ရှိတဲ့ pTOS မော်လီကျူးကတော့ အဲဒီလို ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးတွေ မရှိဘဲ၊ အစားစားချင်စိတ်ကို ထိန်းချုပ်ပေးတဲ့ ဦးနှောက်ရဲ့ အစိတ်အပိုင်း (Hypothalamus) ကို တိုက်ရိုက် သွားရောက်သက်ရောက်စေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
"ကျွန်တော်တို့က မြွေတွေမှ မဟုတ်တာ" လို့ တွေးစရာရှိပေမယ့်၊ ဒီမော်လီကျူးက လူတွေရဲ့ ဆီးထဲမှာလည်း နည်းနည်းပါးပါး ပါဝင်နေတတ်တဲ့ သဘာဝဓာတ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ လူ့ခန္ဓာကိုယ်မှာလည်း သဘာဝအတိုင်း ရှိနေပြီးသားဖြစ်တဲ့အတွက် အနာဂတ်မှာ ဆေးအဖြစ်ထုတ်လုပ်တဲ့အခါ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးနည်းပြီး ပိုမိုဘေးကင်းလုံခြုံမှု ရှိနိုင်တယ်လို့ ပညာရှင်တွေက မျှော်လင့်နေကြပါတယ်။
ဒီရှာဖွေတွေ့ရှိမှုကို လူတွေမှာ လက်တွေ့ဆေးအဖြစ် အသုံးပြုနိုင်ဖို့အတွက်တော့ ထပ်ပြီး သုတေသနတွေ အများကြီး လုပ်ဖို့ လိုအပ်ပါသေးတယ်။ ဒါပေမဲ့ သဘာဝတရားကြီးထဲမှာ ဒီလို အလွန်အမင်း ထူးခြားတဲ့ အစွမ်းသတ္တိတွေရှိတဲ့ တိရစ္ဆာန်တွေဆီကနေ လူသားတွေ ကျန်းမာရေးအတွက် အကျိုးရှိမယ့်အရာတွေ အများကြီး သင်ယူနိုင်တယ်ဆိုတာကို ဒီလေ့လာမှုက သက်သေပြလိုက်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ Source: The Guardian
၁၄ ဧပြီ၊၂၀၂၆
လူအတော်များများက ကျန်းမာရေးအတွက် နေ့စဉ် အားဆေး (Multivitamins) တွေ သောက်လေ့ရှိကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ တချို့သော ရောဂါကုသတဲ့ ဆေးဝါးတွေနဲ့ အားဆေးတွေကို တွဲသောက်လိုက်တဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်က ဆေးစုပ်ယူမှုကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ ဗီတာမင်နဲ့ သတ္တုဓာတ်တွေက ဆေးဝါးတွေနဲ့ လမ်းကြောင်းတူတူ ဖြတ်သန်းရတာမို့ ဆေးအာနိသင်ကို ပြောင်းလဲသွားစေနိုင်လို့ သတိထားဖို့ လိုပါတယ်။
လည်ပင်းကျိတ် (သိုင်းရွိုက်) ဆေးတွေနဲ့ အရိုးပွရောဂါဆေးတွေဟာ အားဆေးတွေနဲ့ သိပ်မတည့်ပါဘူး။ အားဆေးထဲမှာပါတဲ့ ကယ်လ်ဆီယမ်နဲ့ သံဓာတ်တွေက အဲဒီဆေးတွေရဲ့ အာနိသင်ကို လျော့ကျစေပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီဆေးတွေကို မနက် အစာမစားခင် ဗိုက်ဟာနေချိန်မှာ အရင်သောက်တာ အကောင်းဆုံးဖြစ်ပြီး၊ အားဆေးသောက်မယ်ဆိုရင် ဆေးသောက်ပြီး အနည်းဆုံး ၂ နာရီကနေ ၄ နာရီလောက် ခြားပြီးမှ သောက်သင့်ပါတယ်။
ပဋိဇီဝဆေး (ပိုးသတ်ဆေး) တွေ သောက်တဲ့အခါမှာလည်း အားဆေးနဲ့ အနည်းဆုံး ၂ နာရီလောက် ခြားသောက်ရပါမယ်။ မဟုတ်ရင် အားဆေးထဲက သတ္တုဓာတ်တွေနဲ့ ပေါင်းသွားပြီး ပိုးသတ်ဆေးက အပြည့်အဝ အာနိသင် မပြနိုင်တော့ပါဘူး။ သွေးကျဲဆေး (Warfarin) သောက်နေတဲ့သူတွေဆိုရင်လည်း အားဆေးထဲမှာပါတတ်တဲ့ ဗီတာမင် ကေ (Vitamin K) ကြောင့် သွေးခဲတာကို ကာကွယ်ပေးတဲ့ ဆေးအာနိသင်ကို ထိခိုက်စေနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဗီတာမင် ကေ ပါတဲ့ အားဆေးတွေကို ကိုယ့်သဘောနဲ့ကိုယ် ရပ်လိုက်၊ သောက်လိုက် မလုပ်ဘဲ ဆရာဝန်နဲ့ သေချာတိုင်ပင်ပြီးမှ သောက်သင့်ပါတယ်။
ဆီးသွားစေတဲ့ဆေး (Diuretics) နဲ့ အစာအိမ်ဆေးတွေ သောက်နေရင်လည်း သတိထားရပါမယ်။ သွေးတိုးကျဖို့ပေးတဲ့ ဆီးဆေးတွေက ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ဓာတ်ဆားတွေကို အပြောင်းအလဲဖြစ်စေလို့ အားဆေးတွေနဲ့ တွဲသောက်ရင် ကယ်လ်ဆီယမ်ဓာတ်တွေ အရမ်းများသွားတာမျိုး ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ နောက်ပြီး အစာအိမ်လေနာဆေး (PPIs) တွေက အစာအိမ်အက်ဆစ်ကို လျှော့ချပေးတာမို့ အားဆေးထဲက ဗီတာမင် B12 နဲ့ သံဓာတ်တွေကို ခန္ဓာကိုယ်က ကောင်းကောင်း စုပ်ယူဖို့ ခက်ခဲသွားစေပါတယ်။
အချုပ်ပြောရရင်တော့ ပညာရှင်တွေက အားဆေးဆိုတာ လိုအပ်တဲ့ အာဟာရကို ဖြည့်တင်းပေးဖို့ပဲဖြစ်ပြီး အစားအစာအစစ်တွေနေရာမှာ အစားထိုးဖို့ မဟုတ်ဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။ အကောင်းဆုံးကတော့ အသီးအနှံ၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်စတဲ့ သဘာဝအစားအစာတွေကိုပဲ မျှတအောင် စားသုံးပေးဖို့ပါ။ တကယ်လို့ သင်က ပုံမှန်သောက်နေရတဲ့ ဆေးတွေရှိတယ်ဆိုရင်တော့ အားဆေးတွေ မသောက်ခင် ဆရာဝန် သို့မဟုတ် ဆေးဝါးကျွမ်းကျင်ပညာရှင်နဲ့ အရင်ဆုံး တိုင်ပင်ဆွေးနွေးတာ အလုံခြုံဆုံးပါပဲ။
-အယ်ဒီတာတစ်ဦး
အိန္ဒိယနိုင်ငံအခြေအနေ
လက်ရှိတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ အနောက်ဘင်္ဂလားပြည်နယ် (West Bengal) ၌ နီပါဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှု အသစ်တစ်ခု ဖြစ်ပွားနေတယ်လို့ သတင်းများအရသိရပါတယ်။
နောက်ဆုံးအခြေအနေအဖြစ် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၃ ရက်နေ့အထိ စာရင်းများအရ ကောလ်ကတ္တား (Kolkata) မြို့အနီးရှိ ပုဂ္ဂလိကဆေးရုံတစ်ခုတွင် အတည်ပြုလူနာ ၅ ဦး တွေ့ရှိ ထားပါတယ်။
ထိုသူတို့အနက် အများစုမှာ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းများဖြစ်တဲ့ သူနာပြုများနှင့် ဆရာဝန်များ ဖြစ်ကြပြီး ကနဦးလူနာကို ပြုစုကုသရာမှတစ်ဆင့် ကူးစက်ခံရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
လက်ရှိတွင် လူပေါင်း ၁၀၀ နီးပါးကို သီးသန့်ခွဲခြား (Quarantine) ထားပြီး စောင့်ကြည့် စစ်ဆေးနေ တယ်လို့သိရပါတယ်။ယခုဖြစ်စဉ်သည် အနောက်ဘင်္ဂလားတွင် ၁၉ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ် ပြန်လည်ဖြစ်ပွားခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံအခြေအနေ
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွင် နီပါဗိုင်းရပ်စ်သည် နှစ်စဉ်ကူးစက်လေ့ရှိသော်လည်း ၂၀၂၅ နှင့် ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း ကူးစက်မှုပုံစံ ပြောင်းလဲလာကြောင်း သတိပေးချက်များ ထွက်ပေါ်နေပါတယ်။
ယခင်က ဒီဇင်ဘာမှ ဧပြီလအတွင်းသာ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသော်လည်း ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ သြဂုတ်လတွင် ရာသီပြင်ပ ကူးစက်မှုများ တွေ့ရှိခဲ့ရတာဖြစ်ပါတယ်။
ဗိုင်းရပ်စ်သည် ယခင်က မတွေ့ရှိဖူးသည့် ဘိုလာ (Bhola) ကဲ့သို့သော ဒေသအသစ်များသို့ ပြန့်နှံ့လာပြီး နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ ခရိုင်ပေါင်း ၃၅ ခုတွင် ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကို တွေ့ရှိထားပါသည်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်တွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း တွေ့ရှိခဲ့သည့် အတည်ပြုလူနာအားလုံး သေဆုံးခဲ့သဖြင့် သေဆုံးမှုနှုန်း အလွန်မြင့်မားတယ်လို့ဆိုနိုင်ပါတယ်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်တွင် ယခုနှစ်အတွက် လူနာသစ် မတွေ့သေးသော်လည်း အိမ်နီးချင်း အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ အနောက်ဘင်္ဂလားပြည်နယ် (West Bengal) တွင်အတည်ပြုလူနားများတွေ့ရှိထားတဲ့အတွက် အခြေအနေမှာ စိုးရိမ်ရဆဲဖြစ်နေပါတယ်။
ကူးစက်မှု အများစုသည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် နယ်စပ်နှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် ဖြစ်ပွားနေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ထို့အပြင် ယခုအချိန်သည် နီပါဗိုင်းရပ်စ် အများဆုံး ကူးစက်လေ့ရှိသည့် ရာသီ (ဒီဇင်ဘာမှ မေလအတွင်း) ဖြစ်သဖြင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် အာဏာပိုင်များက တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ ခရိုင်ပေါင်း ၃၅ ခုတွင် အထူးသတိပေးချက်များ ထုတ်ပြန်ထားဆဲဖြစ်တယ်လို့သိရပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံ အခြေအနေ
မြန်မာနိုင်ငံသည် နီပါဗိုင်းရပ်စ် သယ်ဆောင်နိုင်သည့် လင်းနို့ (Fruit Bats) များ ကျက်စားရာဇုန်တွင် ရှိနေပြီး အိမ်နီးချင်း အိန္ဒိယနှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်တို့တွင် ကူးစက်မှုများ ရှိနေခြင်း ရှိခဲ့ခြင်းတို့ကြောင့် ် "အန္တရာယ်ရှိ နိုင်ခြေရှိသော နိုင်ငံ" (High-risk area) အဖြစ် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့နှင့် ပညာ ရှင်များက သတ်မှတ်ထားပါတယ်။
အထူးသဖြင့် နယ်စပ်ဒေသများတွင် စောင့်ကြည့်မှုများ အားကောင်းရန် လိုအပ်သည့် အခြေအနေဖြစ်ပါ တယ်။
နီပါဗိုင်းရပ်စ် ကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ
ဗိုင်းရပ်စ်သည် လင်းနို့၏ တံတွေး၊ ဆီး သို့မဟုတ် ဝက်များမှတစ်ဆင့် လူထံသို့ ကူးစက်နိုင်သဖြင့် အောက်ပါတို့ကို ဆင်ခြင်ရန် လိုအပ်ပါတယ်။
◾️သစ်သီးဝလံများလင်းနို့ကိုက်ထားသော အမှတ်အသားပါသည့် အသီးများကို လုံးဝမစားပါနှင့်။ ◾️အသီးများကို သေချာစွာဆေးကြောပြီး အခွံခွာစားပါ။
◾️ထန်းရည်/ဓနိရည်- လတ်ဆတ်သော ထန်းရည်၊ ဓနိရည်များကို အစိမ်းလိုက် သောက်သုံးခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။ (ချက်ပြုတ်အပူပေးပြီးမှ သောက်ပါ)
◾️တစ်ကိုယ်ရေသန့်ရှင်းရေး-လက်ကို ဆပ်ပြာနှင့် မကြာခဏ ဆေးကြောပါ။
◾️တိရစ္ဆာန်များနှင့် ထိတွေ့မှု-နေမကောင်းသော ဝက်များ သို့မဟုတ် လင်းနို့များနှင့် တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
Source: Wire News
၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆-
မန်ချက်စတာယူနိုက်တက်အသင်းရဲ့ အဓိကရှယ်ယာရှင်နှင့်ပိုင်ရှင် ဂျင်မ် ရက်ကလစ်ဖ်ဟာ ဗြိတိန်နိုင်ငံကို ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူတွေက "နယ်ချဲ့ကျူးကျော်နေပြီ" လို့ ပြောကြားခဲ့တဲ့အတွက် ဝေဖန်မှုတွေ ထွက် ပေါ်ခဲ့ပေမဲ့၊ အင်္ဂလန်ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် (FA) ကတော့ သူ့ကို အရေးယူမှာမဟုတ်ဘူးလို့ စနေနေ့မှာ အတည်ပြုလိုက်ပါတယ်။
ဒီကိစ္စနဲ့ပတ်သက်ပြီး ရက်ကလစ်ဖ်က သူသုံးနှုန်းခဲ့တဲ့ အသုံးအနှုန်းအတွက် ပြီးခဲ့တဲ့အပတ်က တောင်းပန်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ နိုင်ငံရဲ့စီးပွားရေးမှာ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးပြဿနာက ဆွေးနွေးဖို့ အရေးကြီးတဲ့အချက်ဖြစ်တယ်လို့လည်း သူက ဆိုပါတယ်။ သူရဲ့ ကနဦးပြောကြားချက်တွေကြောင့် ဝန်ကြီးချုပ် ကီယာ စတာမာရဲ့ ပြစ်တင်ဝေဖန်မှုကိုတောင် ခံခဲ့ရတာပါ။
FA ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ရက်ကလစ်ဖ်ကို အရေးယူမှုမလုပ်ပေမဲ့၊ အင်္ဂလိပ်ဘောလုံးလောကမှာ ပါဝင်ပတ်သက်နေသူတစ်ဦးအနေနဲ့ မီဒီယာတွေမှာ စကားပြောတဲ့အခါ ပိုပြီးတာဝန်ယူမှုရှိဖို့ သတိပေး ချက်တစ်ခုတော့ ထုတ်ပြန်ထားတယ်လို့ သိရပါတယ်။
ရက်ကလစ်ဖ်ဟာ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၁ ရက်နေ့က အင်တာဗျူးမှာ "အစိုးရထောက်ပံ့ကြေးနဲ့ နေနေသူ ၉ သန်းလောက်ရှိပြီး ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်သူတွေ ဒီလောက်အလုံးအရင်းနဲ့ ဝင်လာနေရင် စီးပွားရေးက ဘယ်လိုမှ မကောင်းနိုင်ဘူး။ တကယ်တော့ ယူကေဟာ နယ်ချဲ့ခံနေရတာပါ၊ ဒါဟာ ကုန်ကျစရိတ်တွေ အရမ်းများလွန်းတယ်" ဆိုပြီး ထည့်သွင်းပြောကြားခဲ့တာပါ။
အသင်းပိုင်ရှင်ရဲ့ ဒီလိုအငြင်းပွားဖွယ်ရာ မှတ်ချက်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး မန်ယူမန်နေဂျာ မိုက်ကယ် ကာရစ်ကို မေးမြန်းတဲ့အခါမှာတော့ သူက ဒီကိစ္စထဲကို ဝင်မပါဘဲ ရှောင်လွှဲသွားခဲ့ပါတယ်။ ကာရစ်က "ကျွန်တော်တို့ ကလပ်အသင်းအနေနဲ့ တစ်ဦးကိုတစ်ဦး လေးစားဖို့၊ တန်းတူညီမျှရှိဖို့နဲ့ ကွဲပြား ခြားနားမှုတွေကို လက်ခံဖို့ဆိုတဲ့ မူဝါဒတွေကိုပဲ နေ့စဉ်ကျင့်သုံးသွားမှာပါ" လို့သာ တုံ့ပြန်ခဲ့ပါတယ်။
လောလောဆယ် မန်ချက်စတာယူနိုက်တက်ဟာ ၂၆ ပွဲကစားအပြီးမှာ ရမှတ် ၄၅ မှတ်နဲ့ အဆင့် ၄ နေရာ မှာ ရှိနေပါတယ်။ လာမယ့်တနင်္လာနေ့မှာ အဲဗာတန်နဲ့ ကစားရမှာဖြစ်ပြီး ချန်ပီယံလိဂ်ဝင်ခွင့်အတွက် အဆင့် ၄ အတွင်း မြဲနေအောင် ဆက်လက်ကြိုးစားသွားရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: Reuters
၅ ဒီဇင်ဘာ၊၂၀၂၅
◾️ကမ္ဘာ့ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် (FIFA) သည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်း စည်းလုံးညီညွတ်မှုနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် အထူး ဆောင်ရွက်သူများကို ဂုဏ်ပြုမည့် ယင်းတို့၏ ပထမဆုံး 'ငြိမ်းချမ်းရေးဆု' ကို စတင်ပေးအပ်ရန် စီစဉ်နေကြောင်း သိရသည်။ အမေရိကန်သမ္မတဒေါ်နယ်ထရမ့် ရရှိရန် မျှော်လင့်ရကြောင်း သတင်းများ က ဖော်ပြနေပြီး ဖီဖာဥက္ကဋ္ဌ ဂီယန်နီ အင်ဖန်တီနို နှင့် သမ္မတထရမ့်တို့ တွေ့ဆုံမည့် အစီအစဉ်လည်း ရှိနေ သည်ဟု ဂါဒီယန်သတင်းစာကရေးသားသည်။
◾️အဆိုပါဖီဖာ၏ ငြိမ်းချမ်းရေးဆုအတွက် လုပ်ငန်းစဉ်များကို ကြီးကြပ်ကွပ်ကဲမည့် သူမှာ ဖီဖာဘောလုံး ဆိုင်ရာလူမှုတာဝန်ယူမှုကော်မတီ (FIFA Football Social Responsibility Committee) ၏ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ်ခန့်အပ်ခံထားရသည့် မြန်မာနိုင်ငံ ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် ဥက္ကဋ္ဌ ဦးဇော်ဇော် ဖြစ်သည်ဟုလည်း သတင်းတွင်ဖော်ပြထားသည်။
◾️နှစ်ပေါင်းများစွာ မြန်မာ့ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်ကို ဦးဆောင်နေသည့် လုပ်ငန်းရှင်ကြီးဦးဇော်ဇော်သည် ယခု အခါတွင် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ လူမှုတာဝန်ယူမှုနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များအတွက် အရေး ပါသော ဆုံးဖြတ်ချက်များကို ကိုင်တွယ်ရမည့် ကော်မတီကို ဦးဆောင်နေခြင်းဖြစ်သည်။
◾️ယင်း၏ ဦးဆောင်မှုအောက်တွင် ကော်မတီသည် ဖီဖာ၏ လူမှုရေးဆိုင်ရာ ရည်မှန်းချက်များနှင့် ငြိမ်း ချမ်းရေးရည်ရွယ်ချက်များကို အကောင်အထည်ဖော်ရန်ရှိနေသည်။
#ymg/knl
၂၂ နိုဝင်ဘာ၊၂၀၂၅-
ကမ္ဘာ့ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်ဖြစ်သော FIFA သည် သဘာဝအရ နိုင်ငံသားပြုခွင့်ရရှိရေ စာရွက်စာတမ်းများကို မမှန်မကန် ပြင်ဆင်အသုံးပြုခဲ့သည်ဟု စွပ်စွဲခံထားရသော ကစားသမားခုနစ်ဦးအား ပိတ်ပင်လိုက်ပြီး နောက် မလေးရှားဘောလုံးအသင်း၏ ပြည်တွင်းလုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုများကို တရားဝင် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု စတင်ရန် စီစဉ်နေသည်။
စက်တင်ဘာလနှောင်းပိုင်းတွင် FIFA ၏ စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေးကော်မတီသည် ကစားသမား ခုနစ်ဦးဖြစ်သည့် - Gabriel Palmero ၊ Facundo Garcés၊ Rodrigo Holgado၊ Imanol Machuca၊ João Figueiredo၊ Hector Hevel နှင့် Jon Irazábal တို့အား နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင် မလေးရှားနိုင်ငံကို ကိုယ်စားပြုနိုင်ရန်အတွက် စာရွက်စာတမ်း အတုများကို အသုံးပြုခဲ့ကြောင်း တွေ့ရှိရ ပြီးနောက် ၁၂ လ ပိတ်ပင်မှု ချမှတ်ခဲ့သည်။ ထို့အပြင် မလေးရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် (FAM) အား ဆွစ်ဖရန့် ၃၅၀,၀၀၀ (အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၄၃၉,၀၀၀ ခန့်) ဒဏ်ငွေပေးဆောင်ရန် အမိန့်ချခဲ့သည်။
စွပ်စွဲချက်အရ ထိုစာရွက်စာတမ်းများကို ယခင်က မလေးရှားတွင် နေထိုင်ခြင်း မရှိဖူးသော ထိုကစားသမားများသည် မလေးရှားမျိုးနွယ်မှ အဘိုးအဘွားများ ရှိကြောင်း သက်သေပြ ရန်အတွက် အသုံးပြုခဲ့ပြီး၊ ယင်းအား အသုံးပြု၍ သူတို့ကို မလေးရှားနိုင်ငံသားပြုခွင့် ရယူခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ FIFA က ယင်းသည် FIFA စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေးဥပဒေပုဒ်မ ၂၂ ကို ချိုးဖောက်ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ပြောခဲ့သည်။
ကစားသမားခုနစ်ဦးစလုံးသည် ဇွန်လ ၁၀ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော ၂၀၂၇ အာရှဖလား ခြေစစ်ပွဲ တတိယ အဆင့်တွင် ဗီယက်နမ်ကို ၄-၀ ဖြင့် အနိုင်ရရှိခဲ့သည့် မလေးရှားအသင်းတွင် ပါဝင်ခဲ့ကြပြီး၊ သူတို့အထဲမှ လေးဦး၏ ကစားခွင့်ကို FIFA မှ အတည်ပြုပေးပြီး တစ်ရက်အကြာတွင် ဖြစ်သည်။ (ကျန်သုံးဦးမှာ ဇွန်လ ၆ရက်နေ့တွင် ကစားခွင့်ရရှိခဲ့သည်)။ ထိုပွဲအပြီး မကြာမီတွင် FIFA သည် ယင်းတို့၏ ကစားခွင့် နှင့်ပတ်သက်၍ တိုင်ကြားချက်တစ်စောင် လက်ခံရရှိခဲ့ပြီး၊ ထိုတိုင်ကြားချက်တွင် ကစားသမားများ၏ “နိုင်ငံသားပြုလုပ်သည့် လုပ်ငန်းစဉ်နှင့် နိုင်ငံတကာပွဲဦးထွက်သည် မေးခွန်းထုတ်စရာအချိန်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်” ဟု တိုင်ကြားစာ၌ ဖော်ပြထားသည်။
မလေးရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် သည် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေးကော်မတီ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အယူခံဝင်ခဲ့ သော်လည်း နိုဝင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့တွင် FIFA က ယင်းအယူခံကို ပယ်ချခဲ့သည်။
အင်္ဂါနေ့တွင် ထုတ်ပြန်သည့် ကြေညာချက်တွင် FIFA က တာဝန်ရှိသူကို အတိအကျ ဖော်ထုတ် နိုင်ရန်အတွက် မလေးရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်၏ ပြည်တွင်းလုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုများအား တရားဝင် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ စတင်ကာ ကိစ္စရပ်များကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ ဆောင်ရွက်သွားရန် စီစဉ်ထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
“ဤစုံစမ်းစစ်ဆေးမှုသည် စာရွက်စာတမ်းအတုပြုလုပ်မှုရာတွင် တာဝန်ရှိသူများကို ဖော်ထုတ်ရန်၊ မလေး ရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်၏အဖွဲ့အစည်းအတွင်းလေးစားလိုက်နာမှုနှင့်အုပ်ချုပ်မှုယန္တရားများကမည်မျှလုံလောက်မှု၊ ထိရောက်မှုကိုရှိသည်ကိုအကဲဖြတ်ရန်၊ မလေးရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်အရာရှိများအပေါ် နောက် ထပ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းရေး အရေးယူမှုများ ပြုလုပ်သင့်၊မပြုလုပ်သင့်ကို ဆုံးဖြတ်ရန် ရည်ရွယ်သည်” ဟု FIFA ၏ပြောကြားချက်ကို ရိုက်တာသတင်းဌာနကဖော်ပြခဲ့သည်။
အဆိုပါနိုင်ငံသားပြုလုပ်မှု အရှုပ်တော်ပုံသည် ကွင်းအတွင်းရော ကွင်းပြင်ပတွင်ပါ သိသာထင်ရှားသော သက်ရောက်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ မလေးရှားနိုင်ငံအတွက် ပထမဆုံးအကြိမ် အာရှဖလား ဝင်ခွင့်ရရှိရေး မျှော်လင့်ချက်ကို အဟန့်အတား ဖြစ်စေနိုင်ပြီး ဘောလုံးပရိသတ်များအကြား ဆူပူမှုများ ဖြစ်ပေါ်စေသည့်အပြင်၊ ဤအငြင်းပွားဖွယ်ရာကိစ္စသည် ကစားသမားများအား နိုင်ငံသားပြုခွင့်ပေးခဲ့သော ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် အမျိုးသားမှတ်ပုံတင်ရေးဦးစီးဌာနတို့အပြင် မလေးရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် ရှိ တာဝန်ရှိအရာရှိများအား တာဝန်ယူရန် ပရိသတ်များနှင့် နိုင်ငံရေးသမားများထံမှ တောင်းဆိုမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။
အောက်တိုဘာလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် မလေးရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ် သည် ယင်း၏ အထွေထွေ အတွင်းရေးမှူးအား ရာထူးမှ ဆိုင်းငံ့ထားပြီး FIFA ၏ ပိတ်ပင်မှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည့် သူတို့အခေါ်“နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာအမှား” ကို စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် လွတ်လပ်သော ကော်မတီတစ်ရပ်ကို ဖွဲ့စည်းမည်ဟု ကြေညာခဲ့သည်။ သို့သော် သူတို့က စာရွက်စာတမ်းများကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိဖြင့် အတုပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟူသော FIFA ၏ ပြောကြားချက်ကို ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။ နိုဝင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့တွင် အယူခံပယ်ချခံရပြီးနောက် မလေးရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်က က အားကစားဆိုင်ရာ ခုံသမာဓိတရားရုံး (CAS) သို့ အမှုအား ဆက်လက်တင်ပြသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ FIFA ၏ အင်္ဂါနေ့ကြေညာချက်အပြီးတွင်လည်း ယင်းအချက်ကို ထပ်မံအတည်ပြုပြောကြားခဲ့သည်။
မလေးရှားဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်၏ ယာယီဥက္ကဋ္ဌ Mohd Yusoff Mahadi က ကြေညာချက်တွင် "ဤလုပ်ဆောင်ချက်ကို တရားမျှတမှု ထိန်းသိမ်းရန်နှင့် မလေးရှားအစိုးရနှင့် သက်ဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်း များက သတ်မှတ်ထားသည့် ကစားသမားအရည်အချင်းပြည့်မီမှု လုပ်ငန်းစဉ်၏ သမာဓိကို ထိန်းသိမ်းရန် အတွက် ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြစ်သည်" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။ မလေးရှား ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး Nasution Ismailကလည်း ကစားသမားခုနစ်ဦးအား နိုင်ငံသားပြုလုပ်ရန် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ကာကွယ်ပြောဆိုခဲ့သည်။
ESPN သတင်းဌာန၏ ဖော်ပြချက်အရ အင်္ဂါနေ့တွင် FIFA သည် စာမျက်နှာ ၆၃ မျက်နှာပါ အစီရင်ခံစာတစ်စောင်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ အစီရင်ခံစာတွင် ကစားသမားများသည် စပိန်၊ ဘရာဇီး၊ အာဂျင်တီးနားနှင့် နယ်သာလန်တို့တွင် မွေးဖွားကြောင်း သူတို့၏ မူရင်းမွေးစာရင်းတွင် ဖော်ပြထားသည့် အဘိုးအဘွားများမှတစ်ဆင့် မလေးရှားမျိုးနွယ်ရှိကြောင်း သက်သေပြရန် စာရွက်စာတမ်းအတုများကို မည်သို့ အသုံးပြုခဲ့သည်ကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားကြောင်းသိရသည်။
ခြုံငုံပြောရလျှင် FIFA သည် အဆိုပါ မလျော်ကန်မှုအား အပြည့်အဝ စုံစမ်းစစ်ဆေးရန်အတွက် “နောက် ထပ် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ စတင်ရန် ခိုင်လုံသောအကြောင်းပြချက်များ” ကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။ ထို့အပြင် “ပြစ်မှုများ၏ သဘာဝနှင့် ကြီးလေးမှု၊ အထူးသဖြင့် တရားဝင်စာရွက်စာတမ်းများကို အတုပြုလုပ်မှုတို့ကို ထည့်သွင်းစဉ်းစား၍” ယင်း၏ အတွင်း ရေးမှူးရုံးသည် မလေးရှား၏ သက်ဆိုင်ရာ ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်များအား အသိပေးမည်ဖြစ်သကဲ့သို့ ဘရာဇီး၊ အာဂျင်တီးနား၊ နယ်သာလန်နှင့် စပိန်ရှိ အာဏာပိုင်များကိုလည်း အသိပေးမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
“သင့်လျော်သော ရာဇဝတ်မှုဆိုင်ရာ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများနှင့် တရားစွဲဆိုမှုများကို ဆက်လက် ဆောင်ရွက်နိုင်ရန် သက်ဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်များအား အသိပေးရန် အလွန်အရေးကြီးသည်” ဟု FIFA က ပြောကြားခဲ့သည်။
Source The Diplomat
၉ မေ၊၂၀၂၆ (တိုကျို)
စစ်မြေပြင်မှာ အဆုံးရှုံးခံ တိုက်ခိုက်မယ့် စစ်ဆင်ရေးတွေနဲ့ အုပ်စုလိုက် ဝိုင်းရံတိုက်ခိုက်တဲ့ "Swarm Warfare" ဗျူဟာတွေအတွက် ဂျပန်နိုင်ငံဟာ အလွန်ဈေးသက်သာတဲ့ စက္ကူဂျပ်ဖာဒရုန်းတွေကို စတင်အသုံးပြုဖို့ ပြင်ဆင်နေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဒရုန်းတစ်စီးရဲ့ တန်ဖိုးဟာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂,၀၀၀ ခန့်သာ ရှိတာကြောင့် အဆင့်မြင့် Gaming PC တစ်လုံးရဲ့ ဈေးနှုန်းထက်တောင် ပိုပြီး သက်သာနေတာပါ။
ဘာကြောင့် စက္ကူဂျပ်ဖာကို သုံးတာလဲ
ဒီဒရုန်းတွေကို ဂျပန်အခြေစိုက် ကုမ္ပဏီတစ်ခုက ထုတ်လုပ်တာဖြစ်ပြီး အထူးပြုပြင်ထားတဲ့ စက္ကူဂျပ်ပြား (Cardboard) တွေကို အဓိက အသုံးပြုထားပါတယ်။ ဒါဟာ ကြည့်ရတာ ရိုးရှင်းပေမဲ့ အားသာချက် အများကြီးရှိပါတယ် -
စရိတ်သက်သာခြင်း- ဒေါ်လာ ထောင်သောင်းချီတန်တဲ့ ဒရုန်းတွေထက် အဆပေါင်းများစွာ သက်သာတဲ့အတွက် ရာနဲ့ချီတဲ့ ဒရုန်းတွေကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း အသုံးပြုဖို့ လွယ်ကူစေပါတယ်။
ရေဒါ ရှောင်ကွင်းနိုင်ခြင်း- စက္ကူနဲ့ ပြုလုပ်ထားတာကြောင့် ရန်သူ့ရေဒါတွေကနေ ထောက်လှမ်းဖို့ ခက်ခဲစေပါတယ်။
သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး- ဒီဒရုန်းတွေကို ပြားချပ်နေတဲ့ အထုပ်လိုက် သယ်ဆောင်သွားနိုင်ပြီး စစ်မြေပြင်မှာမှ မိနစ်ပိုင်းအတွင်း အလွယ်တကူ တပ်ဆင်နိုင်ပါတယ်။
စစ်ဆင်ရေး ဗျူဟာ
ဒီဒရုန်းတွေကို "Expendable" ခေါ် အဆုံးရှုံးခံ တိုက်ခိုက်ရေးယာဉ်တွေအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ အဓိကအားဖြင့် ရန်သူ့ခံစစ်ကို အလုံးအရင်းနဲ့ ဝင်ရောက်နှောင့်ယှက်ဖို့၊ ပစ် မှတ်တွေကို ကာကွယ်ရေးစနစ်တွေ ကုန်ခန်းသွားအောင် လုပ်ဖို့နဲ့ အရေးကြီးတဲ့ ထောက်လှမ်းရေး အချက်အလက်တွေကို ကုန်ကျစရိတ် အနည်းဆုံးနဲ့ ရယူဖို့ ရည်ရွယ်ပါတယ်။
အခုလို စရိတ်နည်း နည်းပညာတွေကို အသုံးချလာတာဟာ ခေတ်သစ်စစ်ပွဲတွေရဲ့ ပုံစံကို သိသိသာသာ ပြောင်းလဲလာစေပြီး၊ နည်းပညာကြီးမားတဲ့ နိုင်ငံတွေကြားမှာ အကုန်အကျသက်သာတဲ့ လက်နက်ဆန်းတွေဟာ အရေးပါတဲ့ အခန်းကဏ္ဍကနေ ပါဝင်လာတော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: Tom's Hardware
စက်သုံးဆီမပြတ်လပ်စေရန်နှင့် အမှန်တကယ်လိုအပ်သူများ အဆင်ပြေစွာဝယ်ယူနိုင်ရန် စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင်များတွင် မတ်လ ၁၂ရက်နေ့မှစ၍ Barcode နှင့် QR Code များကို Application ဖြင့် အလို အလျောက်စစ်ဆေးသည့်နည်းလမ်းဖြင့် စိစစ်ရောင်းချပေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနက ယနေ့သတင်းထုတ်ပြန်ပါတယ်။ ထုတ်ပြန်ချက်အပြည့်အစုံကို အောက်ပါအတိုင်းဖော်ပြပါတယ်။
စက်သုံးဆီရောင်းချမှုများအပေါ် စိစစ်ကြပ်မတ်နိုင်ရေးဆောင်ရွက်သွားမည့်အစီအမံ အသိပေးထုတ်ပြန်ခြင်း
၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၁ ရက်
စက်သုံးဆီမပြတ်လပ်စေရန်နှင့် စက်သုံးဆီအမှန်တကယ်လိုအပ်သူများ အဆင်ပြေချောမွေ့စွာ ဝယ်ယူရရှိနိုင်စေရန်ရည်ရွယ်၍ အရောင်းဆိုင်များတွင် တစ်ရက်အတွင်း ၂ ကြိမ် (သို့မဟုတ်) ၃ ကြိမ် တန်းစီ ဝယ်ယူမှုများလျော့နည်းပပျောက်စေရေးအတွက် အရောင်းဆိုင်များအနေဖြင့် တယ်လီဖုန်း Application ကို အသုံးပြုပြီး စိစစ်ရောင်းချမှုများဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ပါသည်။
ယင်းသို့ဆောင်ရွက်ရာတွင် အများပြည်သူဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးမဖြစ်စေရေးနှင့် ပိုမိုရိုးရှင်းလွယ်ကူစွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် ယာဉ်ပိုင်ရှင်များမှ Application အသုံးပြုရန်နှင့် Registration ပြုလုပ်ရန် လုံးဝ မလိုအပ်ဘဲ အရောင်းဆိုင်အခြေပြုစိစစ်သည့်နည်းလမ်းဖြင့်ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ပါသည်။ မော်တော် ယာဉ်များအတွက် Wheel Tax ၏ Barcode ကိုလည်းကောင်း၊ မော်တော်ဆိုင်ကယ်များအတွက် Wheel Tax ပါအချက်အလက်များကို အသုံးပြုပြီး QR Code ထုတ်ပေး၍လည်းကောင်း Application ဖြင့် အလို အလျောက်စစ်ဆေးသည့်နည်းလမ်းဖြင့် စိစစ်ရောင်းချပေးသွားမည်ဖြစ်ပါသည်။
မော်တော်ယာဉ်များအတွက် Wheel Tax တွင်ပါရှိသော Barcode အား ဆိုင်ဝန်ထမ်းမှ Scan ဖတ်၍ စနစ်မှ အလိုအလျောက်စစ်ဆေးပြီး တစ်ရက်အတွင်း တစ်ကြိမ်မျှ စက်သုံးဆီဝယ်ယူထားခြင်းမရှိသေးပါက စက်သုံးဆီများဆက်လက်ရောင်းချပေးမည်ဖြစ်ပါသည်။ အကယ်၍ တစ်ရက်အတွင်း နောက်တစ်ကြိမ် ထပ်မံ ဝယ်ယူရန် မည်သည့်ဆိုင်တွင်မဆို Scan ဖတ်ပါက ၎င်းရက်အတွင်း ပထမအကြိမ်ဝယ်ယူခဲ့မှုကို ဖော်ပြပေး မည်ဖြစ်ကာ ဆီဝယ်ယူခွင့်ရရှိမည်မဟုတ်ဘဲ နောက်တစ်ရက်တွင်မှသာ ထပ်မံဝယ် ယူခွင့် ရရှိမည်ဖြစ်ပါသည်။ တစ်ရက်အတွင်း တစ်ကြိမ်ဝယ်ယူပြီးနောက် ထပ်မံတန်းစီဝယ်ယူမှုများမရှိစေရေး စိစစ်တားမြစ် သွားမည်ဖြစ်ပါသည်။
မော်တော်ဆိုင်ကယ်များ၏ Wheel Tax တွင် Barcode မပါရှိသည့်အတွက် အရောင်းဆိုင်တွင် QR Code များထုတ်ယူရမည်ဖြစ်ပါသည်။ ယင်းသို့ ထုတ်ယူနိုင်ရေးအတွက် ယာဉ်ပိုင်ရှင်များအနေဖြင့် ဆိုင်ကယ်၏ Wheel Tax အား အရောင်းဆိုင်ဝန်ထမ်းသို့ပေးအပ်ပြီး ဝန်ထမ်းမှ Application တွင် ယာဉ် နံပါတ်နှင့် သက်တမ်းကုန်ဆုံးရက်များဖြည့်သွင်းကာ QR Code ထုတ်ပေးမည်ဖြစ်ပါသည်။ ယင်း QR Code ကို ပိုင်ရှင်အနေဖြင့် ဖုန်းဖြင့် ဓာတ်ပုံရိုက်ယူခြင်း သို့မဟုတ် အရောင်းဆိုင်မှ Print ထုတ်ပေးခြင်းဖြင့် ရယူသိမ်းဆည်းထားရှိရန် လိုအပ်မည်ဖြစ်ပါသည်။ စက်သုံးဆီဝယ်ယူသည့်အခါတိုင်း ၎င်း QR Code အား အရောင်းဆိုင်ဝန်ထမ်းသို့ပြသဝယ်ယူနိုင်မည်ဖြစ်ပြီး မော်တော်ယာဉ်များတွင် စိစစ်သကဲ့သို့ တစ်ရက်အတွင်း ၂ ကြိမ် (သို့မဟုတ်) ၃ ကြိမ်ဝယ်ယူမှုမရှိစေရေး စနစ်မှအလိုအလျောက်စစ်ဆေးရောင်းချပေးသွားမည်ဖြစ်ပါသည်။
အရောင်းဆိုင်များမှ စက်သုံးဆီများစိစစ်ရောင်းချရာတွင် နိုင်ငံတော်မှ ထုတ်ပြန်ထားရှိသည့် မူဝါဒ များနှင့်အညီ ယာဉ်အသုံးပြုခွင့် ခွင့်ပြုထားမှုအလိုက် စက်သုံးဆီရောင်းချနိုင်ရေးကိုလည်း တစ်ပါတည်း စစ်ဆေးမည်ဖြစ်ပါသဖြင့် မိမိယာဉ်အသုံးပြုခွင့်ရှိသည့်ရက်များအတွက်သာ စက်သုံးဆီဝယ်ယူခွင့်ရရှိမည် ဖြစ်ပါကြောင်း အသိပေးအပ်ပါသည်။
နေပြည်တော်ကောင်စီနယ်မြေ ၊ ရန်ကုန်မြို့၊ မန္တလေးမြို့နှင့် တောင်ကြီးမြို့တို့တွင် ၁၂-၃-၂၀၂၆ ရက်နေ့မှစတင်၍ စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင်များ၌ Application ဖြင့် အလိုအလျောက်စစ်ဆေးသည့် နည်းလမ်းကို စမ်းသပ်အသုံးပြုသွားမည်ဖြစ်ပြီး စနစ်အား လိုအပ်သောစစ်ဆေးပြုပြင်မှုများဆောင်ရွက် ပြီးပါက ကျန်မြို့ကြီးများတွင်လည်း ဆက်လက်၍ Application ကို အသုံးပြုသွားမည်ဖြစ်ပါသည်။
ပြည်သူများ၏ပူးပေါင်းပါဝင်ကူညီဆောင်ရွက်ပေးမှုများကြောင့် စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင်များတွင် ယာဉ်တန်းစီမှုများလျော့ကျသွားပြီး ပုံမှန်ဖြန့်ဖြူးရောင်းချနိုင်သည့်အခြေအနေသို့ပြန်လည်ရောက်ရှိခဲ့ပါသည်။ စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့်လည်း နေပြည်တော်ရှိ ရေနံထွက်ပစ္စည်းကြီးကြပ်စစ်ဆေးရေးဦးစီးဌာန၏ Online Monitoring Center တွင် စက်သုံးဆီတင်သွင်း၊ သိုလှောင်၊ ဖြန့်ဖြူးရောင်းချခြင်းလုပ်ငန်းစဉ် (Supply Chain) တစ်လျှောက်ကို အချိန်နှင့်တပြေးညီစောင့်ကြည့်ကြပ်မတ်လျက်ရှိခြင်း၊ စက်သုံးဆီရောင်းချမှု များနှင့်ပတ်သက်၍ မြို့ကြီးများရှိ စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင်များတွင် ရောင်းချပေးသည့် ယာဉ်အမျိုးအစား နှင့်ယာဉ်နံပါတ်၊ ဆီအမျိုးအစားနှင့်ပမာဏ၊ ရောင်းချပေးသည့်ဈေးနှုန်း စသည်တို့ကိုလည်း အချိန်နှင့်တပြေးညီ စောင့်ကြည့်ကြပ်မတ်လျက်ရှိခြင်းတို့အပြင် ပြည်တွင်းစက်သုံးဆီဖူလုံမှုရှိစေရေးကိုလည်း အစီအမံအတိုင်း အထူးအလေးထားဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါကြောင်း အသိပေးထုတ်ပြန်အပ်ပါသည်။
စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာန


YANGON, 9 March — In a major expansion of its maritime defense and shipbuilding capabilities, the Myanmar Navy commissioned its largest domestically built frigate and inaugurated a massive 40,000-ton dry dock in Yangon on Sunday morning.
The ceremonies, officiated by Senior General Min Aung Hlaing, Chairman of State Security and Peace Commission and Commander-in-Chief of Defence Services, also included a keel-laying event for a new fleet of anti-submarine vessels. The newly commissioned fleet features the UMS King Thalun , a frigate that marks a historic milestone in the country's indigenous naval manufacturing, alongside several multi-purpose riverine vessels.
The centerpiece of the commissioning, the UMS King Thalun , is now the largest warship entirely constructed by the Myanmar Navy. Prior to commissioning, the frigate successfully completed rigorous sea trials, logging over 270 hours and traversing approximately 3,500 nautical miles to ensure all onboard systems met operational standards.
The newly opened 40,000-ton dry dock, located at the Naval Dockyard Command in Thanlyin, is the largest facility of its kind in Myanmar. It is designed to accommodate and repair both large military warships and commercial cargo vessels. During the event, Senior General Min Aung Hlaing officially activated the facility, laid the keel for upcoming anti-submarine ships, and inspected the shipyard's modern management software systems.
The completion of the 40,000-ton dry dock is the culmination of a project initiated in 2018 aimed at achieving self-reliance in shipbuilding and generating revenue through commercial maritime repairs.
This facility represents the successful completion of the third phase of the Naval Dockyard Command's master development plan. The initial phase ran from 1998 to 2002, followed by a second phase from 2009 to 2013, steadily transforming the shipyard into an international-standard facility capable of supporting a modernizing navy.
In his address, Senior General Min Aung Hlaing framed the naval expansion as a vital necessity for safeguarding Myanmar’s national and economic interests. He emphasized that the nation’s maritime territory extends deep into its Exclusive Economic Zone (EEZ) and sits along crucial global trade routes.
A stronger navy, he noted, is required to protect these shipping lanes, secure deep-sea ports, and safeguard offshore energy and fishery resources. He urged the Navy to continuously study modern naval architecture and maintain the new facilities at full capacity to ensure long-term strategic readiness.
The commissioning ceremony concluded at a naval wharf in Yangon, attended by high-ranking officials including the chiefs of the Army, Navy, and Air Force.
Following the transfer of commissioning pennants and the sounding of the traditional eight bells, Senior General Min Aung Hlaing boarded the UMS Moattama to sign the guestbook. The event closed with a 21-gun salute fired by the UMS Yan Taing Aung and UMS Yan Gyi Aung, after which the Navy Chief presented the Senior General with the first artillery shell casing from the salute as a commemorative token.
#knl/ymg
