ဒီဗန်ဒရာ ရှားမားရေးသားသည်
ပြင်းထန်သော စွပ်စွဲချက်များကို နှစ်နှစ်ကျော်ကြာ ဖုံးကွယ်ထားပြီး အဖွဲ့အစည်းအတွင်း တိုင်ကြားမှုများ တိုးပွားလာနေသော်လည်း အချိန်ဆွဲနေခဲ့ပြီးနောက် နိုင်ငံတကာရာဇဝတ်ခုံရုံး (ICC) သည် နောက်ဆုံးတွင် ၎င်း၏ ရှေ့နေချုပ် ကာရင်ခန်း Karim Khan ကို ရာထူးမှ ဖယ်ရှားလိုက်ပြီဖြစ်သည်။ ICC အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ ၁၂၅ နိုင်ငံအနက် ၈၂ နိုင်ငံက Khan ကို ဖယ်ရှားရန် ပြတ်ပြတ်သားသား မဲပေးခဲ့ကြပြီး၊ ခုံရုံး၏ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့က လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျူးလွန်မှုနှင့် လက်တုံ့ပြန်မှုဆိုင်ရာ စွပ်စွဲချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ သူသည် “ပြင်းထန်သော မလျော်ကန်သည့် အပြုအမူ” နှင့် “တာဝန်ဝတ္တရားကို ပြင်းထန်စွာ ချိုးဖောက်မှု” ကျူးလွန်ခဲ့ကြောင်း တွေ့ရှိပြီးနောက် ယင်းဆုံးဖြတ်ချက် ချမှတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ Khan က စွပ်စွဲချက်များကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ငြင်းဆိုထားသော်လည်း၊ လမ်းလွဲနေသော ဤရှေ့နေချုပ်၏ ကျဆုံးမှုသည် မိမိကိုယ်ကို ကာကွယ်ရန် အပြင်းအထန် ကြိုးပမ်းခဲ့သော လူတစ်ဦး၏ နည်းလမ်းများအပေါ်သာမက တရားမျှတမှု ပုံပျက်သွားခွင့်ပြုခဲ့သော နိုင်ငံတကာခုံရုံးတစ်ရပ်အပေါ်ပါ ပြင်းထန်သော ပြစ်တင်ရှုတ်ချချက်တစ်ရပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
မလျော်ကန်မှုနှင့်ဖိုအားပေးမှုတို့ဆက်တိုက်ပုံစံ
အရှုပ်တော်ပုံသည် လူအများမြင်ကွင်းနှင့် ဝေးကွာသော နေရာမှ စတင်ခဲ့သည်။ Khan အပေါ် စွပ်စွဲချက်များသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဧပြီလမှ ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဧပြီလအကြားကာလကို လွှမ်းခြုံထားပြီး၊ ICC တွင် သူ၏ တိုက်ရိုက်လက်အောက်၌ အလုပ်လုပ်နေသော အသက် ၃၀ ကျော်အရွယ် လေးစားခံရသည့် အမျိုးသမီးရှေ့နေတစ်ဦးနှင့် ပတ်သက်နေသည်။ အဖွဲ့အစည်းအတွင်း စာရွက်စာတမ်းများနှင့် စုံစမ်းရေးအစီရင်ခံစာများအရ အဆိုပါ စွပ်စွဲချက်များတွင် အတင်းအကျပ်ပြုမူမှု၊ အာဏာအလွဲသုံးစားမှုနှင့် မလိုလားအပ်သော လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိတွေ့မှုတို့ ဆက်တိုက်ဖြစ်ပွားသည့် ပုံစံတစ်ရပ်ကို အသေးစိတ် ဖော်ပြထားသည်။ ထိုထဲတွင် Khan က အမျိုးသမီး၏ နားအတွင်းသို့ သူ၏လျှာကို ထိုးသွင်းခဲ့သည်ဟု စွပ်စွဲထားသော ဖြစ်ရပ်တစ်ခုလည်း ပါဝင်သည်။
ခုံရုံး၏ စောင့်ကြည့်ရေးယန္တရားထံ အဆိုပါအကြောင်းအရာ ပထမဆုံး အကြောင်းကြားခံရချိန်တွင် Khan နှင့် သူနှင့် နီးစပ်သော အဖော်တစ်ဦးတို့သည် တိုင်ကြားချက်ကို ဖိနှိပ်ရန် အကြိမ်ကြိမ် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြောင်း သတင်းများက ဖော်ပြသည်။ မကြာခဏ ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုများနှင့် လူချင်းတွေ့ဆုံမှုများမှတစ်ဆင့် Khan က အမျိုးသမီးအား အဆိုပါစွပ်စွဲချက်များကို ငြင်းဆိုရန်နှင့် သူက မည်သည့်အခါမျှ သူမအား လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျူးလွန်ခဲ့ခြင်းမရှိကြောင်း ရေးသားထားသည့် ကြေညာချက်တစ်စောင် ပေးရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။ Khan ကမူ စွပ်စွဲချက်များသည် သူကိုင်တွယ်နေသော အထိခိုက်မခံသည့် နိုင်ငံတကာအမှုများကို အနှောင့်အယှက်ပေးရန် ရည်ရွယ်သည့် စနစ်တကျစီစဉ်ထားသော နာမည်ဖျက်လှုပ်ရှားမှုတစ်ခု၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်ဟု အခိုင်အမာ ဆိုခဲ့သော်လည်း၊ ICC ဝန်ထမ်းသမဂ္ဂက ယုံကြည်စိတ်ချရသော လွတ်လပ်သည့် ပြင်ပစုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတစ်ရပ် ပြုလုပ်ရန် ဝင်ရောက်တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ထို့နောက် တစ်နှစ်ကြာ ကုလသမဂ္ဂ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတစ်ရပ်က မလျော်ကန်မှုဆိုင်ရာ စွပ်စွဲချက်များနှင့် Khan က ခုံရုံးဝန်ထမ်းများအပေါ် လက်တုံ့ပြန်ခဲ့သည်ဆိုသော စွပ်စွဲချက်များ နှစ်မျိုးစလုံးအတွက် “အချက်အလက်ဆိုင်ရာ အခြေခံ” ရှိကြောင်း သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံတကဥပဒေကို ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ အကာအကွယ်အဖြစ် အသုံးချခြင်း
Khan ရုတ်တရက် အားနည်းသွားသည့် အခြေအနေသည် သူ၏ တရားစွဲဆိုရေး ဦးစားပေးချက်များ ရုတ်တရက် ပြောင်းလဲသွားမှုနှင့် တိုက်ရိုက် တိုက်ဆိုင်နေခဲ့သည်။ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ နှောင့်ယှက်မှု တိုင်ကြားချက်သည် မကြာမီ လူသိရှင်ကြား ပေါ်ထွက်လာတော့မည်ကို သိရှိနေသော Khan သည် အစ္စရေးဝန်ကြီးချုပ် Benjamin Netanyahu နှင့် ထိုစဉ်က ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး Yoav Gallant တို့အတွက် ကျယ်ပြန့်သော ဖမ်းဝရမ်းများ ထုတ်ပေးရန် အလျင်အမြန် ကြေညာခဲ့သည်။
လုပ်ထုံးလုပ်နည်းကို ကျော်လွှားခြင်း။ မကြာမီ ပေါ်ထွက်လာတော့မည့် အရှုပ်တော်ပုံထက် အသာစီးရယူနိုင်ရန် Khan သည် ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေသော ဂါဇာစုံစမ်းစစ်ဆေးမှုကို ရုတ်တရက် အဆုံးသတ်ခဲ့ပြီး စံလုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို ကျော်လွှားခဲ့ကာ အစ္စရေးတာဝန်ရှိသူများနှင့် တွေ့ဆုံ၍ ၎င်းတို့၏ သက်သေအထောက်အထား တင်ပြချက်များကို ပြန်လည်သုံးသပ်ရန် ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။
မီဒီယာပေါ်တွင် အကြီးအကျယ် ပြသခြင်း။ သတ်မှတ်ထားသော ဥပဒေဆိုင်ရာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို လိုက်နာမည့်အစား Khan သည် CNN သို့ သွားရောက်ကာ မိမိကိုယ်ကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အရေးယူဆောင်ရွက်သူတစ်ဦးအဖြစ် တင်ပြခဲ့ပြီး နိုင်ငံခြားသံတမန်များနှင့် သူ၏ ကိုယ်ပိုင်ကျွမ်းကျင်ဝန်ထမ်းများကိုပင် အံ့အားသင့်စေခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေးအာမခံမူဝါဒတစ်ရပ်။ Khan သည် တစ်ချိန်တည်းတွင် ဟားမတ်စ်ခေါင်းဆောင်များဖြစ်သည့် Yahya Sinwar၊ Mohammed Deif နှင့် Ismail Haniyeh တို့အတွက်လည်း ဖမ်းဝရမ်းများ တောင်းခံခဲ့သည်။ အဆိုပါ အကြမ်းဖက်ခေါင်းဆောင်သုံးဦးစလုံး စစ်မြေပြင်တွင် သေဆုံးသွားပြီးနောက် ရှေ့နေချုပ်၏ အမှုစာရင်းတွင် ဒီမိုကရေစီနည်းကျ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခံထားရသော ခေါင်းဆောင်များအပေါ်သာ အာရုံစိုက်မှု ကျန်ရှိခဲ့သည်။ ယင်းလုပ်ရပ်ကို အဖွဲ့အစည်းအတွင်းမှ ရာထူးဖယ်ရှားခံရခြင်းမှ မိမိကိုယ်ကို ကာကွယ်ရန် အင်ပါယာဆန့်ကျင်ရေး နိုင်ငံရေးထောက်ခံမှုကို စုစည်းရန် ကြိုးပမ်းမှုတစ်ရပ်အဖြစ် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် မြင်ယူခဲ့ကြသည်။
နာမည်ဖျက်လုပ်ကြံမှုဟူသော ကာကွယ်ချက်ပြိုလဲခြင်း
နိုင်ငံတကာ၏ စာနာထောက်ခံမှု ရယူရန် ကြိုးပမ်းသည့်အနေဖြင့် Khan သည် မလျော်ကန်မှုဆိုင်ရာ စွပ်စွဲချက်များကို သူ၏အမှုများကို လမ်းကြောင်းမှ လွှဲချရန် နိုင်ငံခြားထောက်လှမ်းရေးက စီစဉ်သည့် ပြင်ပလုပ်ကြံမှုတစ်ရပ်အဖြစ် ပုံဖော်ရန် ကြိုးစားခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုဇာတ်ကြောင်းသည် ချက်ချင်းနီးပါး ပြိုလဲသွားခဲ့သည်။
စွပ်စွဲခံရသူ Sarah Hishan သည် မလေးရှားနိုင်ငံသူ မူဆလင် ICC ရှေ့နေတစ်ဦးဖြစ်ပြီး အစ္စရေးဆန့်ကျင်ရေး တရားစွဲဆိုမှုများကို ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ထောက်ခံသူတစ်ဦးဖြစ်သဖြင့် အစ္စရေးထောက်လှမ်းရေး၏ လုပ်ကြံမှုဖြစ်သည်ဆိုသော အဆိုကို လုံးဝ အားနည်းသွားစေခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ဖမ်းဝရမ်းများနှင့် ဆက်နွှယ်၍ Khan ကို “စောင့်ရှောက်ပေးရန်” ကာတာနိုင်ငံက ကမ်းလှမ်းခဲ့သည်ဆိုသော သတင်းများနှင့် ပေါင်းစပ်လိုက်သည့်အခါ ရှေ့နေချုပ်ရုံး၏ သမာဓိသည် တရားစွဲဆိုရေးဆိုင်ရာ မလျော်ကန်မှုကြောင့် ပြန်လည်မကောင်းနိုင်လောက်အောင် ထိခိုက်သွားခဲ့သည်။ ဥပဒေစိုးမိုးမှုကို အခြေခံသည့် မည်သည့် ပြည်တွင်းတရားရုံးတွင်မဆို ထိုကဲ့သို့ အလွန်ဆိုးရွားသော ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ ရည်ရွယ်ချက်များဖြင့် ညစ်ညမ်းနေသည့် အမှုများကို ချက်ချင်း ပယ်ချခဲ့ကြမည်ဖြစ်သည်။
ပြန်လည်ကယ်တင်၍ မရနိုင်သော အဖွဲ့အစည်း
Karim Khan ကို ရာထူးမှ ဖယ်ရှားလိုက်ခြင်းက လမ်းလွဲနေသော အရာရှိတစ်ဦးကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်သော်လည်း ဟိဂ်ရှိ အဖွဲ့အစည်း၏ ဖွဲ့စည်းပုံအတွင်း ပုပ်ပွနေမှုကို မပြုပြင်နိုင်ပေ။ အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ Tommy Pigott က ပြောခဲ့သကဲ့သို့ Khan သည် နောက်ဆုံးတွင် “ပြန်လည်ကယ်တင်၍ မရနိုင်လောက်အောင် အကျင့်ပျက်နေသည့် အဖွဲ့အစည်း” အတွင်းရှိ “သေးငယ်သော စက်သွားတစ်ခုသာ” ဖြစ်ခဲ့သည်။ အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့သည် တာဝန်ခံမှုမရှိဘဲ နိုင်ငံရေးသဘောထားလွှမ်းမိုးနေသော ခုံရုံးတစ်ရပ်၏ စိတ်လိုက်မာန်ပါ ဆုံးဖြတ်ချက်များအောက်တွင် အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံများကို ထားရှိခြင်း၏ အန္တရာယ်ကို သိရှိထားသဖြင့် ICC သို့ မည်သည့်အခါမျှ မဝင်ရောက်ခဲ့ခြင်းမှာ မှန်ကန်ခဲ့သည်။
Karim Khan ၏ ရာထူးသက်တမ်းကို နိုင်ငံတကာတရားမျှတမှုကို ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ ရှင်သန်ရေးအတွက် ဇာတ်ခုံဆန်သော အကာအကွယ်တစ်ခုအဖြစ် လျှော့ချအသုံးချခဲ့သည့် ကာလအဖြစ် မှတ်မိနေကြမည်ဖြစ်ပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် သူ၏ကိုယ်ပိုင်အိမ်ကို သူကိုယ်တိုင် ဖြိုချခဲ့ကာ သူဦးဆောင်ခဲ့သည့် ခုံရုံး၏ ဂုဏ်သိက္ခာကိုလည်း ပျက်စီးစေခဲ့လေတော့သည်။
The Wall Street Journal Editorial Board, “The ICC Tosses Its Rogue Prosecutor”
Harry Davies နှင့် Robert Flummerfelt, “ICC prosecutor allegedly tried to suppress sexual misconduct claims against him,” The Guardian
အယ်ဒီတာ့အာဘော် “ICC chief prosecutor Karim Khan ousted,” The Australian
Douglas Murray, “The ICC’s rogue prosecutor,” The Spectator Australia
Karim Khan ၏ တာဝန်ဝတ္တရား ပြင်းထန်စွာ ချိုးဖောက်မှုနှင့် မလျော်ကန်မှုဆိုင်ရာ ICC အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့၏ တွေ့ရှိချက်များကို ဖော်ပြထားသည့် The Wall Street Journal မှ ကောက်နုတ်ချက်
Karim Khan က တိုင်ကြားမှုများကို တားဆီးရန်နှင့် ဝန်ထမ်းများအား ဖိအားပေးရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်ဟူသော ဖော်ပြချက်များပါဝင်သည့် The Guardian မှ ကောက်နုတ်ချက်
#World_Health
Published 23 August 2026
■ အိန္ဒိယဆေးဝါးသုတေသနကောင်စီ(ICMR)က HPV ဗိုင်းရပ်စ်တိုက်ဖျက်နိုင်ဖွယ်ရှိတဲ့ SHetA2 ကို ဆက်လက်ထုတ်လုပ်သွားဖို့ Emcure Pharmaceuticals ထံ လိုင်စင်လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ပါတယ်။
■ ဒီဆေးဟာ သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ အကြိုအဆင့်ကို ကုသပေးပြီး HPV ဗိုင်းရပ်စ်မှ သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာအဖြစ်သို့ ကူးပြောင်းသွားခြင်းကို တားဆီးပေးပါတယ်။
■ ဒီဆေးကို ICMR ရဲ့ NICPR နဲ့ အုတ်ကလာဟိုမာ စတီဖင်ဆန်ကင်ဆာဌာနတက္ကသိုလ်တို့ ပူးပေါင်းဖန်တီးခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
■ ထိုဆေးက HPV E6\E7 အွန်ကိုပရိုတိန်းများကို ဟန့်တားပေးပြီး ပုံမှန်ဆဲလ်များ ထိခိုက်မှုမရှိဘဲ ရောဂါပိုးကူးစက်ခံထားရတဲ့ ဆဲလ်များကိုသာ သီးသန့်ဖျက်ဆီးပေးပါတယ်။
■ အောင်မြင်ပါက ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန် နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေရှိတဲ့ ကုသမှုများအစား ခွဲစိတ်ရန်မလိုတဲ့ နည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်လာမှာပါ။
■ သုတေသီများက ပစ်မှတ်ထားကုသမှု ဖော်ဆောင်ဖို့အတွက် သောက်ဆေးနဲ့ မိန်းမကိုယ်ထည့်ဆေးပုံစံများကို သုတေသန ပြုလုပ်နေကြပါတယ်။
■ ဒီဆေးဟာ စမ်းသပ်ဆဲအဆင့်မှာသာ ရှိသေးပြီး ဆေးကုသမှုဆိုင်ရာ စမ်းသပ်မှုများ ပြုလုပ်နေဆဲဖြစ်တာကြောင့် တရားဝင်အတည်ပြုချက် မရရှိသေးပါဘူး။
■ HPV ကာကွယ်ဆေးများ ထိုးနှံခြင်းနဲ့ ပုံမှန်စစ်ဆေးမှုပြုလုပ်ခြင်းတို့က သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ ကာကွယ်ရေးအတွက် အဓိကကျဆဲဖြစ်ကြောင်း ကျွမ်းကျင်သူများ အလေးပေးပြောထားပါတယ်။
Source: NDTV
#World_Science
Published 23 August 2026
■ လေ့လာမှုအသစ်အရ အလွန်အားကောင်းတဲ့ အယ်နီညို ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်များ လျှော့ချရန် ပင်လယ်ပြင်တိမ်တိုက်များကို ပိုမိုတောက်ပစေခြင်းနည်းလမ်း အသုံးပြုဖို့ အဆိုပြုထားပါတယ်။
■ ဒီနည်းလမ်းကတော့ ပီရူးနဲ့ ချီလီနိုင်ငံအနီး ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာဧရိယာအထက် တိမ်တိုက်များအတွင်းသို့ သင်္ဘောအစင်းရေ ၂ ထောင်ခန့်ဖြင့် ပင်လယ်ဆားရေစက်များ ဖျန်းပေးခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
■ ဆားမှုန်များ ထည့်သွင်းခြင်းက တိမ်တိုက်ထဲရှိ ရေငွေ့များကို ပိုမိုသေးငယ်တဲ့ ရေစက်လေးများအဖြစ် သီးခြားခွဲထုတ်ပေးကာ တိမ်တိုက်များ ပိုမိုဖြူစင်စေပြီး အလင်းပြန်အား ပိုကောင်းစေပါတယ်။
■ တိမ်တိုက်များ ပိုမိုလင်းထိန်လာခြင်းက နေရောင်ခြည်အလင်းပြန်စေကာ အရှေ့ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာကို အေးမြစေပြီး အယ်နီညိုပူနွေးလာမှုကို ပိုမိုဆိုးရွားစေတဲ့ သံသရာစက်ဝန်းကို ဟန့်တားပေးပါတယ်။
■ ကွန်ပျူတာ တွက်ချက်မှုများအရ ဇွန်လမှ ဖေဖော်ဝါရီလအထိ ပင်လယ်ရေဖျန်းပေးခြင်းဖြင့် အပြင်းထန်ဆုံး အယ်နီညိုဖြစ်စဉ်များရဲ့ အမြင့်ဆုံးပူနွေးမှုကို ၁.၅ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်စ်အထိ လျှော့ချပေးနိုင်ခဲ့ကြောင်း တွေ့ရှိရပါတယ်။
■ အယ်နီညိုအားပျော့သွားခြင်းက အိန္ဒိယနိုင်ငံအတွက် အရေးပါပြီး အားကောင်းတဲ့ အယ်နီညိုစက်ဝန်းဟာ စိုက်ပျိုးမြေများအတွက် အရေးပါလှတဲ့ မိုးလေဝသ မုတ်သုံမိုးရွာသွန်းမှုကို ပုံမှန်အားဖြင့် လျှော့ချပစ်လေ့ ရှိပါတယ်။
■ ဒီအယူအဆကို ၂၀၁၉-၂၀၂၀ ဩစတြေးလျ တောမီးလောင်ကျွမ်းမှုကနေ စိတ်ကူးရခဲ့တာဖြစ်ပြီး ထိုစဉ်က မီးခိုးမှုန်တွေဟာ ပစိဖိတ်တိမ်တိုက်များကို ပိုမိုတောက်ပစေခဲ့ကာ ၃ နှစ်ကြာ လာနီညာဖြစ်စဉ် ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပါတယ်။
■ ဒါပေမဲ့ လိုအပ်တဲ့ ရေဖျန်းနည်းပညာ၊ ကမ္ဘာ့စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းများနဲ့ သဘောတူညီချက်များက လက်ရှိမှာ မရှိသေးတဲ့အတွက် ရာသီဥတုဆိုင်ရာ စမ်းသပ်တွက်ချက်မှု တစ်ခုမျှသာဖြစ်ကြောင်း သုတေသီများ အလေးပေးပြောကြားထားပါတယ်။
Source: India Today
တရုတ်အရှေ့ပိုင်း ရှန်တုံပြည်နယ်မှာ တနင်္လာနေ့ မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းပြီး ရေကြီးနေတဲ့လမ်းမပေါ်မှာလဲကျသွားတဲ့ သားအမိနှစ်ဦးကို ကယ်တင်ဖိုအတွက် ဘတ်စ်ကားကို ချက်ချင်းရပ်ပြီး အပြေးအလွှားထွက်ကယ်ခဲ့တဲ့ ကားဆရာရဲ့လုပ်ဆောင်ချက်ကို ချီးကျူးဂုဏ်ပြုနေကြပါတယ်။
#Asia_News
Published 22 August 2026
#ဘတ်စ်ကား #တရုတ်
#YMG #Yangon_Times #Yangon_Media_Group
By Devendra Sharma
After more than two years of burying serious accusations and dithering over mounting internal complaints, the International Criminal Court (ICC) has finally fired its chief prosecutor, Karim Khan. In a decisive vote, 82 of the ICC’s 125 member states moved to remove Khan after the court's governing body found that he had committed "serious misconduct and serious breach of duty" related to sexual assault and retaliation allegations. While Khan vehemently denies the charges, the downfall of this rogue prosecutor marks a devastating indictment not only of one man’s desperate self-preservation tactics, but of an international tribunal that allowed justice to be subverted.
The scandal began far from the public stage. The allegations against Khan span a period between April 2023 and April 2024, involving a respected female lawyer in her 30s who worked directly under him at the ICC. According to internal documents and investigative reports, the claims detailed a pattern of coercive behavior, abuse of authority, and unwanted sexual touching—including an alleged incident in which Khan pressed his tongue into the woman’s ear.
When the court's watchdog mechanism was first alerted, Khan and a close associate reportedly embarked on repeated efforts to suppress the complaint. Through persistent phone calls and in-person encounters, Khan urged the woman to disavow the claims and provide a written statement declaring that he had never assaulted her. While Khan insisted the accusations were part of a coordinated smear campaign designed to disrupt his sensitive international casework, the ICC staff union intervened to demand a credible, external investigation. A subsequent yearlong United Nations inquiry established a "factual basis" both for the misconduct allegations and for claims that Khan retaliated against court staff.
Khan’s sudden vulnerability coincided directly with an abrupt shift in his prosecutorial priorities. Aware that the sexual harassment complaint was nearing public exposure, Khan rushed to announce sweeping arrest warrants for Israeli Prime Minister Benjamin Netanyahu and then-Defense Minister Yoav Gallant.
In an effort to rally international sympathy, Khan sought to frame the misconduct allegations as an external plot orchestrated by foreign intelligence to derail his cases. However, that narrative unraveled almost immediately.
The alleged victim, Sarah Hishan, is a Malaysian Muslim ICC lawyer who was openly supportive of the prosecution’s anti-Israel initiatives, completely undercutting claims of an Israeli intelligence conspiracy. Coupled with reports regarding an alleged offer by Qatar to "look after" Khan in connection with the arrest warrants, the prosecution’s integrity was fatally compromised by prosecutorial misconduct. In any domestic court governed by the rule of law, cases tainted by such egregious personal motives would have been thrown out immediately.
The firing of Karim Khan removes an errant official, but it does not repair the structural rot at The Hague. As U.S. State Department spokesman Tommy Pigott noted, Khan was ultimately "only one small cog" in an "irredeemably corrupt institution". The United States and Israel rightly never joined the ICC, recognizing the danger of subjecting sovereign nations to the whims of an unaccountable, politicized tribunal.
Karim Khan’s tenure will be remembered for reducing international justice to a theatrical shield for personal survival, ultimately bringing down his own house and discrediting the court he led.
#World_News
Published 22 August 2026
■ အီရန်ခေါင်းဆောင်ပိုင်း ဖြုတ်ချရန် ရည်ရွယ်ကာ အမေရိကန်သမိုင်းမှာ အပြင်းထန်ဆုံး ဒဏ်ခတ်ပိတ်ဆို့မှုများ ပြုလုပ်သွားမယ်လို့ အမေရိကန်ပြောပြီးနောက် အမေရိကန်ရဲ့ ဘယ်လိုခြိမ်းခြောက်မှုမဆို အပြင်းအထန် တုံ့ပြန်သွားမယ်လို့ အီရန်က သောကြာနေ့မှာ ပြောပါတယ်။
■ အီရန်အပေါ်မှာ သမိုင်းဝင်ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ ချမှတ်သွားမယ်လို့ အမေရိကန်ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး စကော့ဘက်ဆန့်က ကြေညာခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ စစ်ရေးတိုက်ခိုက်မှုများ လျှော့ချရင်း အီရန်အစိုးရ အားနည်းသွားစေရန်အတွက် ရေတပ်ပိတ်ဆို့မှုများနဲ့အတူ ယခုလို အရေးယူမှုများ ပူးတွဲလုပ်ဆောင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ အီရန်ကို စီးပွားရေးအရ ကူညီထောက်ပံ့ပေးတဲ့ ဘယ်နိုင်ငံမဆို အမေရိကန်ရဲ့ ဘဏ္ဍာရေးပြစ်ဒဏ်များ ရင်ဆိုင်ရမယ်လို့ သမ္မတဒေါ်နယ်ထရမ့်က သတိပေးခဲ့ပါတယ်။
■ အီရန်ရေနံတင်ပို့မှု ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်ကို ဝယ်ယူနေတဲ့ တရုတ်ကို အီရန်နဲ့ ကုန်သွယ်ရေးရပ်ဆိုင်းရန်၊ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား ပြန်ဖွင့်ရေး ကူညီပေးရန် အမေရိကန်က ဖိအားပေးနေပါတယ်။
■ အီရန်ခေါင်းဆောင်ပိုင်းကတော့ ဘယ်လိုခြိမ်းခြောက်မှုမဆို နယ်ပယ်အရပ်ရပ်မှတဆင့် ပြင်းထန်တဲ့ တုံ့ပြန်မှုများ ပြုလုပ်သွားမယ်လို့ သတိပေးခဲ့ပါတယ်။
■ ယခုပိတ်ဆို့မှုတွေဟာ အရပ်သားပြည်သူများအပေါ် ပစ်မှတ်ထားတဲ့ အကြမ်းဖက်မှုနဲ့ ရာဇဝတ်မှုများဖြစ်ကြောင်း အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ရှုတ်ချလိုက်ပါတယ်။
■ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားမှတဆင့် အရှေ့အလယ်ပိုင်း စွမ်းအင်တင်ပို့မှုများ ဆက်လက်အဟန့်အတား ဖြစ်မှာကို စိုးရိမ်တာကြောင့် ကမ္ဘာ့ရေနံဈေးနှုန်းများ ၃ ပတ်အတွင်း အမြင့်ဆုံးစံချိန်သို့ မြင့်တက်သွားပါတယ်။
■ ချမှတ်သွားမယ့် အရေးယူပိတ်ဆို့မှုမူဘောင် အချက်အလက်တွေကို ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန တာဝန်ရှိသူများက တနင်္လာနေ့မှာ တရားဝင်ထုတ်ပြန်ရန် စီစဉ်ထားပါတယ်။
Source: Reuters
#World_Health
Published 22 August 2026
■ စမတ်လက်ပတ်နာရီများနဲ့ သယ်ဆောင်ရလွယ်ကူတဲ့ ECG ကိရိယာများဟာ နှလုံးခုန်မမှန်ရောဂါ ကြိုတင်သိရှိစေနိုင်ပြီး ပြင်းထန်တဲ့ နောက်ဆက်တွဲဆိုးကျိုးများ မဖြစ်ပွားမီ သိရှိစေရန် ကူညီပေးပါတယ်။
■ နှလုံးခုန်စည်းချက်မမှန်တဲ့ရောဂါက သတိပြုမိစရာ လက္ခဏာများမပြဘဲ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိတာကြောင့် နည်းပညာများဖြင့် ကြိုတင်စစ်ဆေးခြင်းက လူနာကျန်းမာရေးအတွက် အလွန်အရေးကြီးပါတယ်။
■ အတွေ့များတဲ့ လက္ခဏာတွေထဲမှာ နှလုံးတုန်ခြင်း၊ နှလုံးခုန်မြန်ခြင်း၊ အသက်ရှူရခက်ခဲခြင်းတို့ ပါဝင်ပေမယ့် လူနာအများစုဟာ ဘယ်လိုလက္ခဏာမှ မပြတတ်ကြပါဘူး။
■ ဝတ်ဆင်ထားတဲ့ ကိရိယာမှ နှလုံးခုန်နှုန်းမမှန်ကြောင်း သတိပေးချက်ပြတဲ့အခါမျိုး ဒါမှမဟုတ် နားနေချိန် နှလုံးခုန်နှုန်း ရုတ်တရက် မြင့်တက်သွားတဲ့အခါမျိုးမှာ ဆရာဝန်နဲ့ ပြသသင့်ပါတယ်။
■ စမတ်နာရီတွေက နှလုံးခုန်မမှန်ရောဂါကို အတည်ပြုဖို့သပ်သပ်တော့ မဟုတ်ဘဲ သွေးခုန်နှုန်းစမ်းသပ်ခြင်း၊ ဆေးရုံဆေးခန်းသုံး ECG စစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ခြင်းတို့ လိုအပ်ပါတယ်။
■ သယ်ဆောင်ရလွယ်ကူတဲ့ ECG ကိရိယာများဟာ လက္ခဏာများ ပြသနေချိန် နှလုံးခုန်နှုန်း မှတ်တမ်းတင်ထားနိုင်ပြီး ထိုအချက်အလက်များကို ဆရာဝန်ထံ ပြသနိုင်ပါတယ်။
■ ဒီဂျစ်တယ် ကိရိယာများဟာ ဆေးကုသမှု စောစီးစွာခံယူနိုင်ရန် ကူညီပေးတဲ့အတွက် သင့်တော်တဲ့ ကုသမှုများ ပြုလုပ်ပြီး လေဖြတ်နိုင်ခြေကို သိသိသာသာ လျှော့ချပေးနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ ဒီနည်းပညာတွေက ဆရာဝန်တွေရဲ့ တကယ့်ဆေးစစ်မှုတွေကို မယှဉ်နိုင်ပေမယ့် စောစီးစွာ ထိန်းချုပ်ကုသနိုင်ရေးအတွက် အလွယ်တကူ အသုံးပြုနိုင်မယ့် ပထမခြေလှမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
Source: Indian Express
Page 12 of 1222