#World_Science
Published 01 August 2026
■ အစ္စရေးလ်ဦးဆောင်တဲ့ ကမ္ဘာ့လေ့လာချက်တစ်ခုမှာ ၁၉၇၂ မှ ၂၀၁၉ အတွင်း အမျိုးသားတွေမှာ တက်စတိုစတီရုန်း ကျားဟော်မုန်းပျမ်းမျှပမာဏ ၅၄ ရာခိုင်နှုန်း ကျဆင်းလာကြောင်း တွေ့ရပါတယ်။
■ တစ်နှစ်ကို ၁ ရာခိုင်နှုန်းကျော်နှုန်းဖြင့် ကျဆင်းနေခဲ့ရာ ၂၀၀၀ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း သိသိသာသာ ကျဆင်းလာပါတယ်။
■ သုတေသန ပါဝင်စမ်းသပ်ခံသူတွေရဲ့ အသက်အရွယ်တွေကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားပြီးနောက် ဟော်မုန်းကျဆင်းမှုက သာမန်အိုမင်းခြင်းဖြစ်စဉ်ထက် များစွာကျော်ပြီး ကျဆင်းနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ ဟီဘရူးတက္ကသိုလ်မှ ပရော်ဖက်ဆာ ဟက်ဂိုင်လက်ဗင်ဦးဆောင်တဲ့ သုတေသနက တစ်ကမ္ဘာလုံးမှ သုတ်ပိုးအရေအတွက် ကျဆင်းမှုကို ဦးစားပေး လေ့လာခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ ဒီလိုကျဆင်းမှုရဲ့ ၂၅ မှ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိက အဝလွန်ခြင်း၊ ဇီဝဖြစ်စဉ်ရောဂါများ အဖြစ်များခြင်းတို့နဲ့ သက်ဆိုင်နေမယ်လို့ ခန့်မှန်းရပါတယ်။
■ ပလတ်စတစ်များ၊ ပိုးသတ်ဆေးများ၊ အိမ်သုံးပစ္စည်းများထဲမှ ဟော်မုန်းနှောင့်ယှက်စေတဲ့ ဓာတုပစ္စည်းတွေက ဟော်မုန်းကျန်းမာရေးအပေါ် များစွာသက်ရောက်စေပါတယ်။
■ အာဟာရဓာတ် ချို့တဲ့ခြင်း၊ အထိုင်များတဲ့ အလေ့အထများ၊ နာတာရှည်ဖိစီးမှု၊ အိပ်ချိန်မလုံလောက်ခြင်း စတဲ့အချက်တွေကလည်း တစ်ကမ္ဘာလုံးမှာ အမျိုးသားကျန်းမာရေး ပြဿနာတွေကို ပိုမိုဆိုးရွားလာစေပါတယ်။
Source: The Jerusalem Post
#World_Health
Published 01 August 2026
■ Behavioral Sciences ဂျာနယ်ရဲ့ လေ့လာဆန်းစစ်ချက်တစ်ခုအရ ခေတ်သစ်လူနေမှုဘဝဟာ ဦးနှောက်ကို ဝန်ပိစေတယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။
■ သုတေသီတွေက ဒီလိုစိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဝန်ပိမှုကို ခေတ်သစ်ပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်အရ မဟပ်စပ်တော့မှုကြောင့်လို့ သတ်မှတ်ကြပါတယ်။
■ လူ့ဦးနှောက်ဟာ မူလက သေးငယ်ပြီး ရင်းနှီးကျွမ်းဝင်တဲ့ဒေသအတွင်း အသိုင်းအဝိုင်းတွေမှာပဲ အလုပ်လုပ်ဖို့ ဆန်းသစ်တီထွင် ပြောင်းလဲလာခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ လူမှုကွန်ရက်နဲ့ ၂၄ နာရီပတ်လုံး လွှင့်ထုတ်နေတဲ့ သတင်းတွေက ဦးနှောက်ကို သန်းပေါင်းများစွာရဲ့ ဘဝတွေနဲ့ အခက်အခဲတွေကို မဖြစ်မနေ လိုက်ပါစဉ်းစားစေပါတယ်။
■ သူတစ်ပါးရဲ့ အောင်မြင်မှု ဒါမှမဟုတ် ရုန်းကန်ရမှုတွေကို အမြဲမပြတ် မြင်တွေ့နေရခြင်းက ကျန်းမာရေးနဲ့ မညီညွတ်တဲ့ ပြိုင်ဆိုင်မှု၊ စိတ်ဖိစီးမှုတွေကို ဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်။
■ စစ်ပွဲပဋိပက္ခတွေ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုတွေ စတဲ့ ကမ္ဘာနဲ့ချီတဲ့ ကပ်ဘေးတွေကို အစဉ်မပြတ် သိရှိနေရခြင်းက စိုးရိမ်ပူပန်မှုကို ဖြစ်လာစေပါတယ်။
■ စိတ်ဖိစီးမှု ခံစားရတာဟာ တစ်ဦးချင်းစီရဲ့ ကျရှုံးမှုကြောင့် မဟုတ်ဘဲ အကန့်အသတ်မရှိတဲ့ ဒေတာစီးကြောင်းတွေကို မခံနိုင်တဲ့ ခန္ဓာဗေဒသဘာဝကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။
Source: VICE
ပင်လယ်ပြင် တော်တော်များများမှာ နှစ်ပတ်ကျော်ကြာ လုပ်ခဲ့တဲ့ ပူးတွဲကင်းလှည့်မှုနဲ့ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုတွေ ပြီးဆုံးသွားတဲ့အတွက် တရုတ်-ရုရှား ရေတပ် စစ်သင်္ဘောအုပ်စုဟာ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့မှာ ရုရှားနိုင်ငံ၊ ဗလာဒီဗော့စတော့ခ်က စစ်ဆိပ်ကမ်းတစ်ခုကို ဆိုက်ရောက်လာခဲ့ပါတယ်။
#World_News
Published 31 July 2026
#တရုတ် #ရုရှား
#YMG #Yangon_Times #Yangon_Media_Group
#World_News
Published 31 July 2026
■ အီဂျစ်နိုင်ငံ ဒါမီယက်တာဆိပ်ကမ်းမှာ အထိုင်ချထားတဲ့ အမေရိကန်ပိုင် သဘာဝဓာတ်ငွေ့တင် သင်္ဘောဖြစ်တဲ့ Energos Winter ကို ဘယ်အဖွဲ့အစည်းကလဲလို့ မသိရတဲ့ ဒရုန်းတစ်စင်း တိုက်ခိုက်ခဲ့သဖြင့် မီးလောင်ကျွမ်းမှု ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး အနီးနားမှ GasLog Salem သင်္ဘောကို ကူးစက်လောင်ကျွမ်းခဲ့ပါတယ်။
■ တိုက်ခိုက်ခံရမှုကြောင့် သေဆုံး/ဒဏ်ရာရသူ မရှိဘဲ ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ကြောင်း အီဂျစ်အစိုးရ အတည်ပြုခဲ့ပေမယ့် တိုက်ခိုက်ခံရတဲ့ သင်္ဘောတွေကတော့ အချိန်ယူပြင်ဆင်ရမှာဖြစ်ပြီး သွားလာရေး ခေတ္တရပ်ဆိုင်းသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ ဒါမီယက်တာဆိပ်ကမ်းဟာ ဆူးအက်တူးမြောင်း မြောက်ဘက်အဝင်ဝအနီးမှာ တည်ရှိပြီး အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသ စစ်ရေးပဋိပက္ခများ ကျယ်ပြန့်လာစဉ် အီဂျစ်ရေကြောင်းဆိုင်ရာ အခြေခံအဆောက်အအုံတစ်ခု တိုက်ရိုက်တိုက်ခိုက်ခံရတဲ့ ပထမဆုံးဖြစ်စဉ် ဖြစ်လာပါတယ်။
■ ဆူးအက်တူးမြောင်းနဲ့ အနီးနားမှ ဆူးမက်ပိုက်လိုင်းတို့ဟာ ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားနေတဲ့ ဒေသတွင်းရေလက်ကြားများကို ရှောင်ကွင်းပြီး ဆော်ဒီရေနံနဲ့ ကမ္ဘာ့စွမ်းအင်ကုန်စည်များကို သယ်ယူပို့ဆောင်ပေးနေတဲ့ အဓိကလမ်းကြောင်းများ ဖြစ်ပါတယ်။
■ မြေထဲပင်လယ်အတွင်း လုံခြုံရေးခြိမ်းခြောက်မှုများ မြင့်မားလာခြင်းကြောင့် တစ်ရက်ကို ရေနံစည်ပေါင်း ၅ သန်းခန့် တင်ပို့မှုအပေါ် ထိခိုက်လာနိုင်ပြီး စစ်ပွဲဆိုင်ရာ အာမခံကြေးများ မတန်တဆ မြင့်တက်လာနိုင်ကြောင်း စွမ်းအင်သုတေသီတွေ သတိပေးထားပါတယ်။
■ ဒီတိုက်ခိုက်မှုဟာ အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့များ၊ အီရန်နဲ့ လက်နက်ကိုင် မဟာမိတ်အဖွဲ့များကြား ဒေသတစ်ခုလုံး အတိုင်းအတာဖြင့် စစ်ရေးအရ အပြန်အလှန်တိုက်ခိုက်နေချိန်မှာ ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
■ အီဂျစ်အာဏာပိုင်များက စုံစမ်းရေးအဖွဲ့ ဖွဲ့စည်းကာ ဒရုန်းစတင်ထွက်ခွာရာနေရာကို စုံစမ်းနေပြီး လုံခြုံရေးတိုးမြှင့်ထားပါတယ်။
Source: Reuters
#World_Health
Published 31 July 2026
■ နေ့စဉ်သုံး အိမ်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းတွေ ပျက်စီးယိုယွင်းသွားတာကို စောင့်ဆိုင်းတာထက်စာရင် ပုံမှန်လဲလှယ်ပေးခြင်းဖြင့် ပိုးမွှားတွေ စုပြုံမလာစေဘဲ ကျန်းမာရေးအန္တရာယ် လျှော့ချပေးနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
■ (၁) သွားတိုက်တံ - အမျှင်တွေက အသုံးပြုတာ ကြာလာတာနဲ့အမျှ ကောင်းစွာ မသန့်ရှင်းနိုင်တော့တာကြောင့် ၃-၄ လတစ်ကြိမ် လဲလှယ်သင့်ပါတယ်။
■ (၂) ပန်းကန်ဆေးဖတ် - ထိုပစ္စည်းတွေမှာ အစားအစာအမှုန်တွေ ကပ်ကျန်တတ်ပြီး ဘက်တီးရီးယားများစွာ ရှိနေနိုင်ကာ ၁-၂ ပတ်ကြာတိုင်း လဲလှယ်သင့်ပါတယ်။
■ (၃) ခေါင်းအုံး - အချိန်ကြာလာရင် ချွေး၊ ဆဲလ်သေများ၊ ခြမှုန်များ၊ ဓာတ်မတည့်ပစ္စည်းများ စုပြုံလာနိုင်တာကြောင့် ၁-၂ နှစ်နေတိုင်း တစ်ခါလဲလှယ်သင့်ပါတယ်။
■ (၄) စဉ့်နီတုံး - ဓားခုတ်ရာကနေ ကျန်ခဲ့တဲ့ အစဉ်းကြောင်းတွေထဲမှာ ပိုးမွှားတွေ ကျန်နေနိုင်ပြီး ဓားခုတ်ရာတွေ များပြားလာပါက လဲလှယ်သင့်ပါတယ်။
■ (၅) အဲကွန်းလေစစ် - ထိုထဲမှာ ဖုန်မှုန့်များ၊ အမှုန်များ စုပြုံလာနိုင်ပြီး ဓာတ်မတည့်မှုတွေ ဖြစ်လာနိုင်ကာ အေးနိုင်စွမ်း လျော့ကျစေတာကြောင့် ၁-၃ လကြာတိုင်း လဲလှယ်သန့်ရှင်းသင့်ပါတယ်။
■ (၆) ရေချိုးသဘက် - လျှော်ပြီးတာတောင်မှ အချိန်ကြာမြင့်စွာ စိုထိုင်းနေရင် ရေစုပ်ယူနိုင်စွမ်း ကျဆင်းလာပြီး ဘက်တီးရီးယားတွေ ပေါက်ဖွားနိုင်တာကြောင့် ၁-၂ နှစ်ကြာတိုင်း တစ်ခါလဲလှယ်သင့်ပါတယ်။
■ (၇) မတူးကပ်သောဒယ်အိုးများ - ထိုကဲ့သို့ ချက်ပြုတ်ပစ္စည်းတွေ ကွာကျတာတွေ ခြစ်ရာတွေ ဖြစ်လာပြီဆိုရင် ကောင်းစွာ မချက်ပြုတ်နိုင်တော့ဘဲ လဲလှယ်သင့်ပြီ ဖြစ်ပါတယ်။
Source: Indian Express
#World_Health
Published 31 July 2026
■ WHO ရဲ့ အစီရင်ခံစာအရ လူ ၅ ဦးမှာ ၁ ဦးနှုန်းက ဘဝသက်တမ်းအတွင်း ကင်ဆာရောဂါ ဖြစ်ပွားနိုင်ပြီး လူဦးရေရဲ့ ၉၂ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါးဟာ ကိုယ်တိုင်ဖြစ်စေ မိသားစုဝင်များမှတဆင့် ဖြစ်စေ ကင်ဆာရောဂါ ရိုက်ခတ်မှုကို ခံစားကြရပါတယ်။
■ ၂၀၂၄ မှာ ကမ္ဘာတဝန်း ကင်ဆာဖြစ်ပွားသူ ၂၀.၆ သန်းအထိ ရှိခဲ့ပြီး ၂၀၅၀ ပြည့်မှာ တစ်နှစ်ကို ၃၅ သန်းအထိ မြင့်တက်လာမယ်လို့ ခန့်မှန်းထားပါတယ်။
■ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ရရှိနိုင်မှု ကွာဟချက်များကြောင့် ဝင်ငွေမြင့်မားတဲ့ နိုင်ငံတွေမှာ ၅ နှစ်တာ အသက်ရှင်သန်နိုင်ခြေ ၈၅ ရာခိုင်နှုန်း ကျော်လွန်ပေမယ့် ဝင်ငွေနည်းပါးတဲ့ နိုင်ငံတွေမှာတော့ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းအောက်သို့ ကျဆင်းသွားပါတယ်။
■ နိုင်ငံ ၄၁ နိုင်ငံမှာ ကင်ဆာရောဂါက စောစီးစွာ သေဆုံးရခြင်း အဓိကအကြောင်းအရင်း ဖြစ်နေပေမယ့် ၂၀၃၀ ပြည့်နှစ်မှာ ကင်ဆာကြောင့် စောစီးစွာသေဆုံးမှုကို ၃ ပုံ ၁ ပုံ လျှော့ချနိုင်ရေး ပန်းတိုင်သို့ ရောက်ရှိဖို့အတွက်တော့ လမ်းကြောင်းပေါ်မှာ ၁၂ နိုင်ငံသာ ရှိပါသေးတယ်။
■ အိန္ဒိယမှာ လက်ရှိ ကင်ဆာလူနာ ၂ သန်းခွဲခန့်ရှိနေပြီး နှစ်စဉ် ကင်ဆာဖြစ်ပွားနေသူ ၇ သိန်းခန့်နဲ့ သေဆုံးသူ ၅၅၆,၄၀၀ ဦးခန့် ရှိပါတယ်။
■ လူဦးရေတိုးပွားလာခြင်း၊ အသက်ကြီးရင့်လာခြင်း၊ နေထိုင်မှုပုံစံများကြောင့် ကင်ဆာလောလောလတ်လတ် ဖြစ်ပွားသူ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါးမှာ လက်ရှိခိုင်မာတဲ့ အထောက်အထားများ အစီအမံများ အသုံးပြုပြီး ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။
■ WHO က ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အကျိုးဆက်စပ်သူများအနေဖြင့် ကင်ဆာထိန်းချုပ်ရေး လွှမ်းခြုံနိုင်တဲ့ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုအတွင်း ထည့်သွင်းရန် ကျန်းမာရေး အခြေခံအဆောက်အအုံများကို မြှင့်တင်ရန်နဲ့ အခွင့်အရေးညီမျှမှုကို ဦးစားပေးဆောင်ရွက်ရန် တိုက်တွန်းထားပါတယ်။
Source: Hindustan Times
#World_News
Published 30 July 2026
■ အမေရိကန်က ဇူလိုင် ၂၉ ရက်နေ့ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့မှာ အီရန်ကို နောက်ထပ်တိုက်ခိုက်မှုအသစ်တွေ ပြုလုပ်ခဲ့ပါတယ်။
■ အမေရိကန် အလယ်ပိုင်းစစ်ဌာနချုပ် (US CENTCOM)က X ဆိုရှယ်မီဒီယာပေါ် ရေးသားဖော်ပြချက်တစ်ခုထဲမှာ အရှေ့အလယ်ပိုင်းအခြေစိုက် အမေရိကန်တပ်ဖွဲ့များကို အီရန်က တိုက်ခိုက်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့တဲ့အပေါ် ပြင်းပြင်းထန်ထန် တုံ့ပြန်တဲ့အနေဖြင့် အရှေ့ပိုင်းဒေသ စံတော်ချိန်ည ၈ နာရီမှာ အဆိုပါတိုက်ခိုက်မှုများ စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောခဲ့ပါတယ်။
■ ဂျော်ဒန်နိုင်ငံမှ အမေရိကန်စစ်စခန်းများကို အီရန်တိုက်ခိုက်ခဲ့တဲ့အပေါ် လက်စားချေတဲ့အနေဖြင့် အီရန်ကို အပြင်းအထန် ပြန်လည်တိုက်ခိုက်မယ်လို့ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့် အခိုင်အမာဆိုခဲ့ပြီးနောက် နာရီပိုင်းအကြာမှာ ယင်းတိုက်ခိုက်မှုများ ထွက်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
■ အီရန်ရဲ့ ကက်ရှ်မ်ကျွန်းနဲ့ အဘာဒန်မြို့ဝန်းကျင်တို့မှာ တိုက်ခိုက်မှုများ ရှိခဲ့ကြောင်း အီရန်မီဒီယာများ သတင်းဖော်ပြထားပါတယ်။
■ ဒီနေရာနှစ်ခုစလုံးဟာ အီရန်အတွက် အလွန်အရေးပါတဲ့ နေရာများ ဖြစ်ပါတယ်။
■ ကက်ရှ်မ်ကျွန်းဟာ စစ်ရေးအရ အခိုင်အမာတပ်စွဲထားတဲ့ စစ်စခန်းတစ်ခုအဖြစ် အရေးပါတဲ့ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား ရေနံသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးလမ်းကြောင်းများကို ထိန်းချုပ်ထားကာ အဘာဒန်မြို့က ခူဇက်စတန်ပြည်နယ်ရှိ သမိုင်းဝင်ရေနံနဲ့ ရေနံချက်လုပ်ရေး ဗဟိုချက်နေရာတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။
Source: WION
Page 10 of 1208