ဧပြီ၁၊၂၀၂၆(ရိုက်တာ)

ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားမှတဆင့် ကမ္ဘာ့ရေနံအများဆုံးတင်သွင်းသည့် နိုင်ငံသည် အဆိုပါရေလမ်းကြောင်း ပိတ်ဆို့သွားမည့်ဒဏ်ကို အကောင်းဆုံးခံနိုင်ရည်ရှိသည့် နိုင်ငံများထဲမှ တစ်နိုင်ငံဖြစ်နေသည်မှာ ဆန့်ကျင် ဘက် အံ့သြဖွယ်ပင်ဖြစ်သည်။

တရုတ်နိုင်ငံသည် ပင်လယ်ကွေ့ဒေသမှ ရေနံပမာဏ အမြောက်အများကို သုံးစွဲနေပြီး ထိုဒေသမှ ယင်း၏ တင်သွင်းမှုသည် အိန္ဒိယ၊ ဂျပန်နှင့် တောင်ကိုရီးယား ၃ နိုင်ငံပေါင်း တင်သွင်းမှုနှင့် ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် တူညီနေသည်။

ရေလက်ကြား ပိတ်ဆို့မှုအပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် အာရှတစ်လွှားရှိ တာဝန်ရှိသူများက စွမ်းအင် ချွေတာရန်အတွက် ရေချိုးချိန်လျှော့ချရန် သို့မဟုတ် အိမ်မှသာ အလုပ်လုပ်ကြရန် နိုင်ငံသားများကို တောင်းဆိုနေကြသည်။သို့သော်  တရုတ်နိုင်ငံရှိ အာဏာရ ကွန်မြူနစ်ပါတီ၏ အဓိကသတင်းစာကနိုင်ငံ သည် ကိုယ်ပိုင်စွမ်းအင်အရင်းအမြစ်ကို ကိုယ်တိုင် ထိန်းချုပ်နိုင်သည့် အခြေအနေတွင် ရှိနေကြောင်း ဖတ်ရှုသူများကို တင်ပြထားသည်။

ထောက်ပံ့မှုများကို ထိန်းသိမ်းရန်အတွက် ဘေဂျင်းသည် လောင်စာဆီတင်ပို့မှုများကို တရားဝင်မဟုတ်ဘဲ ပိတ်ပင်ထားသည်ကို အဆိုပါ အယ်ဒီတာ့အာဘော်တွင် ဖော်ပြထားခြင်းမရှိသော်လည်း၊ စွမ်းအင်ဆိုင်ရာ ရိုက်ခတ်မှုများအပေါ် ထိခိုက်လွယ်မှုကို လျှော့ချပေးခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်းများစွာကြာ ချမှတ်ခဲ့သော မူဝါဒ  အစီအမံများကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံသည် ယင်း၏ အိမ်နီးချင်းများစွာထက် ပိုမိုလုံခြုံမှုရှိနေပါသည်။

တရုတ်နိုင်ငံသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးရှိ လျှပ်စစ်မော်တော်ယာဉ်(EV) အရေအတွက်အားလုံးပေါင်း နီးပါး ရှိ သောလျှပ်စစ်မော်တော်ယာဉ်၊ကြီးမားကျယ်ပြန့်၍ တိုးပွားနေသော ရေနံသိုလှောင်မှုများ၊ မျိုးစုံသော ရေနံ  နှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ရင်းမြစ်များနှင့် ပြည်တွင်း ကျောက်မီးသွေးနှင့် ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင်များ   ကြောင့် ပြည်ပတင်သွင်းမှုအပေါ် မှီခိုစရာမလိုလောက်အောင် လုံခြုံမှုရှိနေသည့် လျှပ်စစ်မဟာဓာတ်အား   လိုင်း စသည်တို့ကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်ကို ဂုဏ်ယူဝင့်ကြွားနေသည်။

"လက်ရှိအခြေအနေက တရုတ်စီမံကိန်းရေးဆွဲသူတွေ ဆယ်စုနှစ်များစွာကတည်းက စိတ်ထဲမှာရှိနေခဲ့   တာတွေနဲ့ တော်တော်လေးနီးစပ်နေပါတယ်" ဟု ဖင်လန်နိုင်ငံရှိ စွမ်းအင်နှင့် သန့်ရှင်းသောလေထု သုတေ   သနစင်တာ (CREA) ၏ ပူးတွဲတည်ထောင်သူ လော်ရီ မိုင်လီဗာတာ က ပြောသည်။ "ဒါဟာ ပင်လယ်   ရေကြောင်းမှတစ်ဆင့်လာတဲ့ ရုပ်ကြွင်းလောင်စာအပေါ် မှီခိုအားထားမှုကို လျှော့ချဖို့ ကြိုးပမ်းချက်က မှန်ကန်ကြောင်း သက်သေပြနေပါတယ်"

မျှော်လင့်မထားသော EV အဟုန်

၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် နှောင်းပိုင်းတွင် ဘေဂျင်းသည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၌ လျှပ်စစ်မော်တော်ယာဉ် ဝယ်ယူမှုများအား ကားသစ်ရောင်းချရမှု၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ရောက်ရှိရန် ရည်မှန်းချက်တစ်ရပ် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ပြီးခဲ့ သည့်နှစ်တွင်မူ အရောင်းပမာဏသည် မော်တော်ယာဉ်သစ်အားလုံး၏ ထက်ဝက်ခန့်အထိ ရောက်ရှိခဲ့   သည်။

ဤမျှော်လင့်မထားသော EV ဖွံ့ဖြိုးမှုများကြောင့် ဆယ်စုနှစ်များစွာကြာ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်  လာခဲ့သည့် တရုတ်နိုင်ငံ၏ လောင်စာဆီသုံးစွဲမှုသည် ထပ်မတက်တော့သည့် အမြင့်ဆုံးအမှတ်သို့ ရောက်  ရှိသွားခဲ့ပြီးပြီဖြစ်သည်။ နိုင်ငံသည် လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်က မျှော်မှန်းထားသည်ထက် ရေနံသုံးစွဲမှု နှင့် တင်သွင်းမှု ပိုမိုနည်းပါးလာသည်။

စွမ်းအင်နှင့် သန့်ရှင်းသောလေထု သုတေသနစင်တာ၏ ခန့်မှန်းချက်များအရ ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က EV များ  ကြောင့် အစားထိုးလျှော့ချနိုင်ခဲ့သည့် ရေနံပမာဏသည် တရုတ်နိုင်ငံက ဆော်ဒီအာရေဗျမှ တင်သွင်းခဲ့  သည့် ပမာဏနှင့် ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ညီမျှကြောင်း သိရသည်။

လုံခြုံစိတ်ချရသော လျှပ်စစ်မဟာဓာတ်အားလိုင်း

တရုတ်နိုင်ငံ၏ လျှပ်စစ်မဟာဓာတ်အားလိုင်းကို ကျောက်မီးသွေးနှင့် လျင်မြန်စွာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်နေသော ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင်များဖြင့်သာ အဓိက လည်ပတ်ထားသည်။ ဘေဂျင်း၏ ကိုယ်ပိုင်ရည်မှန်း ချက်များထက် ကျော်လွန်နေသည့် သန့်စင်သောစွမ်းအင်များ၏ အဟုန်မှာ စီးပွားရေးအတွက် နှစ်စဉ်  လိုအပ်သော အပိုစွမ်းအင်အားလုံးနီးပါးကို ဆိုလာ သို့မဟုတ် လေအားလျှပ်စစ်အသစ်များဖြင့် ဖြည့်ဆည်း   ပေးနိုင်သည်အထိဖြစ်လာသည်။ ယင်းက ကျောက်မီးသွေး တင်သွင်းမှုနည်းပါးစေပြီး လျှပ်စစ်ဓာတ်အား  ထုတ်လုပ်ရာတွင် LNG ပါဝင်သည့် ကမ်းရိုးတန်းပြည်နယ်အချို့သို့ သဘာဝဓာတ်ငွေ့ရည် (LNG) တင်သွင်းမှု လျော့နည်းစေခဲ့သည်ဟု အဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်နေသည်။

ရေနံအများအပြားရှိသော်လည်း ပေးသွင်းသူများစွာရှိခြင်း

တရုတ်နိုင်ငံသည် ရေနံအမြောက်အများကို တင်သွင်းသော်လည်း အခြားသော အဓိက အာရှတင်သွင်း  သည့် နိုင်ငံများနှင့်မတူဘဲ မည်သည့် ပေးသွင်းသူ တစ်ဦးတစ်ယောက် တစ်နိုင်ငံတည်းအပေါ် မှီခိုမှု  မရှိစေရန် ဂရုတစိုက် လုပ်ဆောင်ထားသည်။

ဂျပန်ကို ကြည့်ပါ။တိုကျိုသည် ပုံမှန်အားဖြင့် ယင်း၏ရေနံ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါးကို ဆော်ဒီအာရေဗျနှင့် အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စု (UAE) တို့မှ ဝယ်ယူသည်။ တရုတ်နိုင်ငံကမူ ဝယ်ယူသူအများစု အတွက် အမေရိကန်၏ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများကြောင့် ကန့်သတ်ချက်များရှိနေသည့် ရုရှား၊ ဗင်နီဇွဲလား  နှင့် အီရန်တို့မှ ဈေးလျှော့ပေးထားသော ရေနံအမြောက်အများ အပါအဝင် နိုင်ငံပေါင်း ၈ နိုင်ငံထံမှ ထိုပမာဏတူ ရေနံအချိုးအစားကို ဝယ်ယူခဲ့သည်။

တရုတ်နိုင်ငံသည် ယင်း၏ ရေနံတင်သွင်းမှုများကို မျိုးစုံကွဲပြားအောင် ထိန်းသိမ်းထားခြင်း

တရုတ်နိုင်ငံသည် အဆိုပါတင်သွင်းမှုများ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုကို ယင်း၏ လျှို့ဝှက်ထားသော မဟာ  ဗျူဟာမြောက် ရေနံသိုလှောင်ကန်များထဲသို့လည်း ထည့်သွင်းထားသည်။ သိုလှောင်ထားမှု မည်မျှကြီး  မားကြောင်း မည်သူမျှ အတိအကျမသိသော်လည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်းသုံး ရေနံချက်စက်ရုံများတွင် သိုလှောင်ထားမှုများနှင့် ပေါင်းစပ်လိုက်လျှင် တချို့သော ခန့်မှန်းချက်များအရ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား မှ တဆင့် တင်သွင်းမှုများအား အစားထိုးရန် ၇ လခန့်အထိ လုံလောက်သော ရေနံများ တရုတ်နိုင်ငံတွင် သိုလှောင်ထားပြီးဖြစ်နေသည်။

ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှု တိုးတက်လာခြင်း

တရုတ်နိုင်ငံသည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က တစ်ရက်လျှင် ရေနံစည်ပေါင်း ၄.၃ သန်း ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး၊ ယင်းသည် ရေနံတင်သွင်းမှုအားလုံး၏ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်နှင့် ညီမျှသည့် စံချိန်သစ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ သို့သော် ရေနံသိုက် များ ခန်းခြောက်လာနေပြီး တရုတ်နိုင်ငံအနေဖြင့် အမေရိကန်၏ရှေးလ်ရေနံ (shale oil) အဟုန်ကို ထပ်မံ ပုံတူကူးရန် မဖြစ်နိုင်ပေ။

သို့သော် သဘာဝဓာတ်ငွေ့အခြေအနေကမူ ကွာခြားသည်။ ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှုမှာ လျင်မြန်စွာ တိုး  တက်နေသောကြောင့် ပိုက်လိုင်းမှတဆင့် တင်သွင်းသည့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့နှင့် ပေါင်းစပ်လိုက်ပါက တရုတ်နိုင်ငံသည် တကယ်တမ်းတွင် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်ကထက် LNG တင်သွင်းမှု ပိုမိုနည်းပါးလာနေသည်။

၂၀၁၅ ခုနှစ်မှစ၍ မတူညီသော သတင်းရင်းမြစ် သုံးခုမှ နှစ်စဉ် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ရည် ပမာဏကို ပြသထားသည့် ဇယားများ။ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက သင်္ဘောဖြင့် တင်သွင်းမှုများ တိုးမလာခဲ့သော်လည်း ပိုက်လိုင်းဖြင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ပေးပို့မှုနှင့် ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှုတို့ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။

တရုတ်နိုင်ငံ၏ ပိုက်လိုင်းကွန်ရက်သည် ပင်လယ်ရေကြောင်းမှ တင်သွင်းမှုများကို လျှော့ချရန်နှင့် ရုရှား၊ ဗဟိုအာရှနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့မှ ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့များကို ရယူရန် ခွင့်ပြုပေးထားသည်။ နောက် ထပ် ရုရှား-တရုတ် ပိုက်လိုင်းဖြစ်သော 'Power of Siberia 2' အတွက် ရည်မှန်းချက်ကြီးမားသော စီမံ ကိန်းများကို အဆိုပြုထားသော်လည်း ပြီးစီးရန် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာဦးမည်။

ဆိုက်ဘေးရီးယား၏ စွမ်းအင် ပိုက်လိုင်း တည်ဆောက်ပြီးကတည်းက တရုတ်နိုင်ငံ၏ ပိုက်လိုင်းဖြင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့တင်သွင်းမှုများမှာ တဖြည်းဖြည်း မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ ဂျပန် သို့မဟုတ် ကိုရီးယား ကဲ့သို့သော ကျွန်းနိုင်ငံ အိမ်နီးချင်းများမှာမူ ထိုကဲ့သို့သော ပထဝီဝင် အားသာချက်မျိုး မရှိကြပေ။

ပိုမိုလုံခြုံသော အနာဂတ်

ဆယ်စုနှစ်များစွာကြာ တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို နိုင်ငံရပ်ခြားမှ တင်သွင်းသည့် ရုပ်ကြွင်း  လောင်စာများ၊ အထူးသဖြင့် ရေနံစိမ်းများက မောင်းနှင်ပေးခဲ့သည်။ သို့သော် EV အဟုန်ကြောင့် တရုတ် နိုင်ငံသည် ယင်း၏ တိုးတက်မှုအင်ဂျင်ကို ပြည်ပရေနံများအပေါ် မှီခိုမှုမှ ဖြုတ်ချနေပြီဖြစ်သည်။

“China’s oil demand is likely to peak this year and decline thereafter,” said Chen Lin, vice president of oil and gas research at Rystad Energy. “So although the import share will remain high, the situation is unlikely to worsen.”

"တရုတ်နိုင်ငံရဲ့ ရေနံဝယ်လိုအားက ဒီနှစ်မှာ အမြင့်ဆုံးဖြစ်လာနိုင်ပြီး အဲဒီနောက်မှာ ကျဆင်းသွားဖွယ် ရှိပါတယ်" ဟု Rystad Energy မှ ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ သုတေသနဆိုင်ရာ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ချန်လင်း က ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဒါကြောင့် တင်သွင်းမှု အချိုးအစားက မြင့်မားနေဦးမှာဖြစ်ပေမယ့် အခြေ အနေ တွေ ပိုဆိုးလာဖို့တော့ မရှိပါဘူး။

(ရိုက်တာသတင်းဌာနပါ How China can survive without the Strait of Hormuz  အထူးသုံးသပ်ချက်  ဆောင်းပါးကို ဆီလျော်အောင်မြန်မာဘာသာသို့ပြန်ဆိုပါသည်။)