၁။ အဓိက ပြဿနာ 

ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် အန်တိုနီယို ဂူတာရက်စ်က ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လတွင် ကုလသမဂ္ဂ၏ ဘဏ္ဍာရေးစနစ် လုံးဝပြိုလဲသွားနိုင်ကြောင်း အရေးပေါ် သတိပေးလိုက်ပါပြီ။ လက်ရှိအခြေအနေမှာ  အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေဆီက ရဖို့ရှိတဲ့ အကြွေး (အဖွဲ့ဝင်ကြေး) မှာ ဒေါ်လာ ၁.၅၇ ဘီလီယံ အထိ စံချိန်တင် မြင့်တက်နေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

၂။ ဘာကြောင့် ဒီလို ဖြစ်ရသလဲ

 ပထမအချက်က အမေရိကန်ရဲ့ မူဝါဒ အပြောင်းအလဲပါ။ အမေရိကန်သမ္မတထရမ့် လက်ထက်မှာ  ကုလသမဂ္ဂကို  ပေးသွင်းရမယ့်  အဖွဲ့ဝင်ကြေးတွေကို ဖြတ်တောက်ထားတာ  သို့မဟုတ် ဆိုင်းငံ့ထားတာက အဓိက အကြောင်းရင်း ဖြစ်ပါတယ်။ အမေရိကန်က  စုစုပေါင်း ဒေါ်လာ ၄.၆ ဘီလီယံခန့် ပေးရန် ကျန်ရှိနေပါတယ်။ဒေါ်လာ ၁.၅၇ ဘီလီယံ ဆိုတာက "ပုံမှန်အသုံးစရိတ်" ထဲကို အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေ ပေးသွင်းဖို့ ကျန်နေတဲ့ အကြွေးပါ။

ဒုတိယအချက်ကတော့ ကုလသမဂ္ဂ ရဲ့ ခေတ်မမီတော့တဲ့ စည်းမျဉ်းများ:လို့  ဂူတာရက်စ် တင်စားခဲ့တဲ့  ကုလသမဂ္ဂ၏ ဘတ်ဂျက်စည်းမျဉ်းများပဲဖြစ်ပါတဘ်။ အဲဒီစည်းမျဉ်းတွေအရ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေဆီကနေ  ပိုက်ဆံအမှန်တကယ် မရသေးပေမယ့်လည်း  ပိုလျှံငွေတွေကို ပြန်ပေးရမည့် စည်းမျဉ်းတွေကြောင့် ငွေသားပြတ်လပ်မှု (Liquidity Crisis) အခြေအနေကို ပိုမိုဆိုးရွားစေနေတာဖြစ်ပါတယ်။

 ၃။ ဘာတွေဖြစ်လာမလဲ

 ဖြစ်လာမယ့် အကျိုးဆက်ကြီးတစ်ခုက လုပ်ငန်းတွေရပ်ဆိုင်းသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။ တကယ်လို့ အကြွေးတွေမပေးတော့ဘူးဆိုရင်  ၂၀၂၆ ဩဂုတ်လမှာ  နယူးယောက်မှာရှိတဲ့  ကုလသမဂ္ဂဌာနချုပ်ကို ပိတ်ပစ်ရနိုင်ဖွယ်ရှိတဲ့အပြင်  စက်တင်ဘာမှာ ကျင်းပမယ့်  အထွေထွေညီလာခံကိုလည်း ဖျက်သိမ်းရနိုင်ပါတယ်။

 နောက်တစ်ခုက ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ ငြိမ်းချမ်းရေး ထိန်းသိမ်းမှု လုပ်ငန်းတွေ ပြီးတော့ လူသားချင်းစာနာမှု အကူအညီများ ပေးနေတဲ့ လုပ်ငန်းတွေ အားလုံး ရပ်တန့်သွားနိုင်ပါတယ်။

 ၄။ဘာလုပ်ရမလဲ

ဂူတာရက်စ်က အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေကို  အဖွဲ့ဝင်ကြေးများကို အချိန်မီ အပြည့်အဝ ပေးသွင်းဖို့တော့ဆော်ဩနေပါတယ်။ပြီးတော့  ကုလသမဂ္ဂရဲ့ ငွေကြေးစီမံခန့်ခွဲမှု စည်းမျဉ်းများကို အကြီးအကျယ် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရန် တောင်းဆိုထားပါတယ်။ အချိန်မီပါ့မလားဆိုတာကတော့ စိုးရိမ်တကြီးစောင့်ကြည့်ရတော့မှာဖြစ်ပါတယ်။

Source : Reuters and Agencies 

ကရင်ပြည်နယ်သို့၂၀၂၅ခုနှစ် တစ်နှစ်တာ ခရီးသွားဧည်သည် ခြောက်သိန်းကျော်ဝင်ရောက်ခဲ့တယ်လို့ ဟိုတယ်နှင့်ခရီးသွားလာရေးဝန်ကြီးဌာနက သိရပါတယ်။

#Local_News
Published 31 January 2025
#ကရင်ပြည်နယ်
#YMG/NN #Yangon_Times

လာမယ့်ဖေဖော်ဝါရီလမှာ ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းတွေကို ဝင်ရောက်မယ့်ကုန်သေတ္တာတင်သင်္ဘောအစင်း‌ရေအနည်းငယ်လျော့ကျမယ်လို့ မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်းအာဏာပိုင်အဖွဲ့က ထုတ်ပြန်ထားတဲ့စာရင်းတွေအရသိရပါတယ်။

#Local_News
Published 31 January 2025
#ကုန်သေတ္တာတင်သင်္ဘော #ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်း
#YMG/SW #Yangon_Times

ရန်ကုန်မြို့ ၊မရမ်းကုန်းမြို့နယ် ရှိ သီရိမဂ်လာကမ္ဘာအေးစေတီတော်မြတ်ကြီးမှာ၇၄ကြိမ်မြောက် ဗုဒ္ဓပူဇနိယပွဲတော်တွင် ဗုဒ္ဓါဘိသေက အနေကဇာတင်မဂ်လာ ၊ပဌာန်းမြတ်အောင်ပွဲ ၊ သံဃာတော်များကို ဆွမ်းဆန်စိမ်းလောင်းလှူပွဲကျင်းပခဲ့တယ်လို့သိရပါတယ်။

#Local_News
Published 31 January 2025
#ကမ္ဘာအေးစေတီတော် #ဆွမ်းဆန်စိမ်းလောင်းလှူပွဲ
#YMG/NN #Yangon_Times

#Daily_News
Published 31 January 2025

၁။‌ ‎‎ဖေဖော်ဝါရီ (၁) ရက်မှစ၍ စက်မှုဇုန်များ၌လျှပ်စစ်မီးအချိန်ပြည့်ရရှိမည်
‎
‌‎၂။ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‎‎ကရင်ပြည်နယ်သို့ခရီးသွား ခြောက်သိန်းကျော်ဝင်ရောက်

‎၃။‌‌‎ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‎ဖေဖော်ဝါရီလတွင်ကုန်သေတ္တာတင်သင်္ဘောဝင်ရောက်မှုအနည်းငယ်လျော့ကျမည်
‎
‎၄။‎ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‎ရထားမတော်တဆမှုများကြောင့် စပိန်၌စိုးရိမ်ပူပန်မှုများမြင့်တက် ... အစရှိတဲ့ သတင်းတွေကိုတင်ဆက်ပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

#YMG #Yangon_Times #Yangon_Media_Group

#Local_News
Published 30 January 2025

■ အန္တရာယ်ကင်းရှင်းပြီး အရည်အသွေးပြည့်ဝသော ခွေးရူးရောဂါကာကွယ်ဆေး ပြန်လည်ထုတ်လုပ်နိုင်ပါက ပြည်ပမှ တင်သွင်းမှုလျော့နည်းစေမည်ဖြစ်ကြောင်း ခွေးရူးရောဂါကာကွယ်ဆေးထုတ်လုပ်နိုင်ရေးနှင့်ပတ်သက်၍ ညှိနှိုင်းဆွေးနွေး ၌ စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယဝန်ကြီး ဒေါက်တာအောင်ကြီးကပြောသည်။

■ ခွေးရူးရောဂါ ကာကွယ်ဆေး ထုတ်လုပ်နိုင်ရေးနှင့်ပတ်သက်၍ ဒုတိယအကြိမ်ညှိနှိုင်းအစည်းအဝေးကို ယမာန်နေ့က ပြည်ထောင်စုနယ်မြေနေပြည်တော်ရှိ စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန ရုံးအမှတ် (၃၆) အစည်းအဝေးခန်းမ၌ကျင်းပသည်။

■ အဆိုပါ အစည်းအဝေးသို့ စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယဝန်ကြီး ဒေါက်တာအောင်ကြီး၊ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်များ၊ မွေးမြူရေးဆိုင်ရာ ဆေးတက္ကသိုလ် ပါမောက္ခချုပ်၊ ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်များ၊ မြန်မာနိုင်ငံတိရစ္ဆာန်ဆေးကု ဆရာဝန်များအသင်း၊ တိရစ္ဆာန်ဆေးပညာကောင်စီနှင့် တာဝန်ရှိသူများ၊ ပညာရှင်များနှင့် ဖိတ်ကြားထားသူများ တက်ရောက်ကြသည်။

■ ဒုတိယဝန်ကြီးက ပထမအကြိမ်အစည်းအဝေး၌ ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည့်အချက်များ အပေါ်အခြေခံ၍ ခွေးရူးရောဂါကာကွယ်ဆေး ထုတ်လုပ်နိုင်ရေးနှင့်ပတ်သက်ပြီး ကာကွယ်ဆေး ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းစဉ်များ၏ လက်ရှိအခြေအနေ၊ နည်းပညာပိုင်း၊ လူ့စွမ်းအားအရင်းအမြစ်ပိုင်းနှင့် အခြေခံအဆောက်အအုံ လိုအပ်ချက်များအပေါ်တက် ရောက်လာသူများက ပူးပေါင်းပါဝင်ဆွေးနွေးရန်ဖြစ်ကြောင်း၊ မွေးမြူရေးနှင့်ကုသရေးဦးစီးဌာနအနေဖြင့် ခွေးရူးရောဂါကာကွယ် ဆေးထိုးခြင်းလုပ်ငန်းများ (Mass Dog Vaccination) ကို လုပ်ငန်းစီမံချက်များရေးဆွဲပြီး အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြောင်း၊ ခွေးရူးရောဂါကာကွယ် ဆေးစမ်းသပ်ထုတ်လုပ်ရာတွင် စမ်းသပ်ထုတ်လုပ်မည့် ကာကွယ်ဆေး၏ အရည်အသွေး၊ လုံခြုံမှုနှင့်ကမ္ဘာ့တိရစ္ဆာန်ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ (WOAH)မှ သတ်မှတ်ထားသည့် စံချိန်စံညွှန်းများနှင့် ကိုက်ညီအောင် ထုတ်လုပ်သွားရမည် ဖြစ်သလို ကာကွယ်ဆေးထုတ်လုပ်သူများ၏ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းရှင်းရေးကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ခွေးရူးရောဂါပိုးသည် လူကိုကူးစက်စေနိုင်သည့်အပြင် အန္တရာယ်ဖြစ်နိုင်ခြေ မြင့်မားခြင်း၊ ကာကွယ်ဆေးထုတ်လုပ်သူများ၏ အာရုံကြောဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးထိခိုက်မှုရှိနိုင်သဖြင့် ဆေးထုတ်လုပ်မှုကို ရပ်ဆိုင်းခဲ့ရပြီး လိုအပ်ချက်ပေါ်မူတည်၍ ပြန်လည်ထုတ်မည်ဆိုလျှင်လည်း အဓိကဆောင်ရွက်ရမည့်အပိုင်းများကို ဆွေးနွေးကြရမည်ဖြစ်ပါကြောင်း၊ အန္တရာယ်ကင်းရှင်းပြီး အရည်အသွေးပြည့်ဝသော ခွေးရူးရောဂါကာကွယ်ဆေး ပြန်လည်ထုတ်လုပ်နိုင်ပါက ပြည်ပမှ တင်သွင်းမှုလျော့နည်းစေမည်ဖြစ်ပြီး လိုအပ်သည့်အချိန်တွင် အချိန်မီပံ့ပိုးနိုင်မည်ဖြစ်သည့်အတွက် နည်းပညာဆိုင်ရာ အကောင်းဆုံးအကြံဉာဏ်များ ဆွေးနွေးကြရန်မှာကြားသည်။

■ ထို့နောက် မွေးမြူရေးနှင့်ကုသရေးဦးစီးဌာနညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်နှင့် တာဝန်ရှိသူများက အစည်းအဝေးပြုလုပ်ရခြင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်၊ ခွေးရူးရောဂါဖြစ်ပွားမှုအခြေအနေနှင့် ကာကွယ်ဆေး ထိုးနှံနေမှုအခြေအနေ၊ ပဏာမလုပ်ငန်းညှိနှိုင်း အစည်းအဝေးရလဒ်များ၊ ဆဲလ်ပျိုးခြင်းနည်းပညာဖြင့် ခွေးရူးရောဂါကာကွယ်ဆေး ထုတ်လုပ်နိုင်မှုအခြေအနေ၊ ကြက်ဥပျိုးခြင်း နည်းပညာဖြင့် ခွေးရူးရောဂါကာကွယ်ဆေး ထုတ်လုပ်နိုင်မှုအခြေအနေကို ရှင်းလင်းတင်ပြကြရာ တက်ရောက်လာကြသည့် ပညာရှင်များကအကြံပြုဆွေးနွေးကြသည်။

■ ထို့ပြင် စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်းဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုအဆင့် MSME ထုတ်ကုန်ပြပွဲနှင့် ဈေးရောင်း ပွဲတော်ကျင်းပရေး ပြခန်းနေရာချထားရေးနှင့် ခင်းကျင်းပြသရေး လုပ်ငန်းကော်မတီ ပထမအကြိမ်အကြိုညှိနှိုင်း အစည်းအဝေးကို ယမန်နေ့က ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ နေပြည်တော်စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေးနှင့်ဆည်မြောင်း ဝန်ကြီးဌာန ရုံးအမှတ်(၄၃) အစည်းအဝေးခန်းမ(၁)၌ ကျင်းပရာ ပြည်ထောင်စုအဆင့် MSME ထုတ်ကုန်ပြပွဲနှင့် ဈေးရောင်းပွဲတော်ကျင်းပရေး၊ ပြခန်းနေရာချထားရေးနှင့် ကျင်းပရေးလုပ်ငန်းကော်မတီဥက္ကဋ္ဌ ဒုတိယဝန်ကြီး ဒေါက်တာအောင်ကြီးနှင့်ကော်မတီဝင်များ၊ ဝန်ကြီးဌာနများမှ ကိုယ်စားလှယ်များ၊ ပြခန်းခင်းကျင်းပြသကြမည့် ပုဂ္ဂလိကလုပ်ငန်းရှင်များ၊ ကုမ္ပဏီများနှင့် တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ် တာဝန်ခံများက အွန်လိုင်းစနစ်ဖြင့်တက်ရောက်ခဲ့ကြကြောင်း သိရသည်။

#YMG/NN #Yangon_Times