#World_News
Published 20 October 2026

■ သိပ္ပံပညာရှင်တွေဟာ ကမ္ဘာနဲ့ အလင်းနှစ် ၆၃.၄ နှစ်လောက် ဝေးတဲ့ အာကာသထဲက ဂြိုဟ်တစ်လုံးဆီကနေ ထွက်လာတဲ့ ရေဒီယိုလှိုင်းတွေကို ပထမဆုံးအကြိမ် တိုက်ရိုက်ဖမ်းယူတွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။

■ အဲဒီဂြိုဟ်ဟာ ဂျူပီတာဂြိုဟ်ထက် ဒြပ်ထု ၁၀ ဆလောက် ပိုကြီးပြီး ကိုယ့်ဝင်ရိုးပေါ်မှာ တစ်ပတ်လည်ဖို့ ၈ နာရီကနေ ၉ နာရီလောက်ပဲ ကြာပါတယ်။

■ ဒီတစ်ခါတွေ့ရှိမှုဟာ ဘာကြောင့်ထူးခြားတာလဲ။

■ အရင်က ရေဒီယိုလှိုင်းတွေကို ဖမ်းယူရရှိခဲ့ပေမဲ့ အဲဒီလှိုင်းတွေဟာ ဂြိုဟ်ကနေ ထွက်လာတာလား၊ ဂြိုဟ်ရဲ့ မိခင်ကြယ်ကနေ ထွက်လာတာလားဆိုတာကို တိတိကျကျ ခွဲခြားဖို့ ခက်ခဲခဲ့ပါတယ်။ အခုတွေ့ရှိမှုမှာတော့ ရေဒီယိုလှိုင်းတွေဟာ ဂြိုဟ်ကိုယ်တိုင်ကနေ ထွက်လာတာဖြစ်ကြောင်း သေချာစွာသတ်မှတ်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။

■ ဒါပေမဲ့ ဂြိုဟ်သားတွေကို ရှာတွေ့ပြီလို့တော့ မထင်လိုက်ပါနဲ့။ ဒီလှိုင်းတွေဟာ ဂြိုဟ်ပေါ်မှာ ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ Aurora လို့ခေါ်တဲ့ အလင်းတန်းဖြစ်စဉ်နဲ့ ဆက်စပ်ပြီးထွက်ပေါ်လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။

■ သုတေသနစာတမ်းအရ အရင်ကလည်း နေအဖွဲ့အစည်းထဲက ဂြိုဟ်တွေနဲ့ အပူချိန်အလွန်နိမ့်တဲ့ ကြယ်နဲ့ဆင်တူတဲ့ ကောင်းကင်ကိုယ်ထည်တချို့မှာ Aurora ကြောင့်ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ရေဒီယိုလှိုင်းတွေကို တွေ့ရှိခဲ့ဖူးပါတယ်။

■ ဒါပေမဲ့ နေအဖွဲ့အစည်းအပြင်ဘက်က ဂြိုဟ်တစ်လုံးဆီကနေ တိုက်ရိုက်ထွက်လာတယ်လို့ သေချာအတည်ပြုနိုင်ခဲ့တာကတော့ အခုမှ ပထမဆုံးအကြိမ်ဖြစ်ပါတယ်။

■ ဂြိုဟ်ရဲ့ လေထုနဲ့ သံလိုက်စက်ကွင်းတို့ဟာ လျှပ်စစ်ဓာတ်ဆောင် အမှုန်တွေနဲ့ အပြန်အလှန်သက်ရောက်တဲ့အခါ စွမ်းအင်တွေ ထွက်ပေါ်လာပါတယ်။ အဲဒီဖြစ်စဉ်နဲ့ ဆက်စပ်ပြီး ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ရေဒီယိုလှိုင်းတွေဟာ အာကာသကိုဖြတ်သန်းပြီး ကမ္ဘာအထိရောက်ရှိလာတာပါ။

■ သုတေသီတွေဟာ အချိန်တိုအတွင်း ထပ်ခါတလဲလဲ ပေါ်လာတဲ့ ရေဒီယိုလှိုင်းတွေ၊ စက်ဝိုင်းပုံစံ ပိုလာရိုက်ဇေးရှင်း အားကောင်းတဲ့ လှိုင်းတွေနဲ့ အဆက်မပြတ် ထွက်ပေါ်နေတဲ့ လှိုင်းတွေကို တွေ့ရှိခဲ့ကြပါတယ်။ အဲဒီလှိုင်းတွေရဲ့ ကြိမ်နှုန်းဟာ 0.85 GHz ကနေ 3.5 GHz အတွင်း ရှိပါတယ်။

■ဒီရေဒီယိုလှိုင်းတွေကို တောင်အာဖရိကနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ MeerKAT ရေဒီယိုတယ်လီစကုပ်စနစ်ကနေ ၂၀၂၅ နဲ့ ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း လေးကြိမ်တိုင်တိုင် ဖမ်းယူရရှိခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

■ ရေဒီယိုလှိုင်းတွေဟာ Beta Pictoris ကြယ်စနစ်ကနေ ထွက်လာတာလား။

■ Beta Pictoris ကြယ်စနစ်မှာ သိပ္ပံပညာရှင်တွေ သိရှိထားတဲ့ ဂြိုဟ်သုံးလုံး ရှိပါတယ်။ အဲဒါတွေကတော့ Beta Pictoris b၊ Beta Pictoris c နဲ့ Beta Pictoris d တို့ ဖြစ်ကြပါတယ်။

■ သုတေသီတွေဟာ အချိန်တိုအတွင်း ထပ်ခါတလဲလဲ ပေါ်လာတဲ့ ရေဒီယိုလှိုင်းတွေကို တွေ့ရှိခဲ့ပြီး၊ လှိုင်းတွေရဲ့ စက်ဝိုင်းပုံစံ ပိုလာရိုက်ဇေးရှင်း အားကောင်းမှုကလည်း Aurora နဲ့ ဆက်စပ်တဲ့ လှိုင်းတွေဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြနေပါတယ်။

■ Beta Pictoris ဟာ ကျွန်တော်တို့ နေနဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံမတူတဲ့ ကြယ်အမျိုးအစားတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီကြယ်အမျိုးအစားတွေဟာ နေထက် ပိုပူပြီး အရွယ်အစားလည်း ပိုကြီးပါတယ်။ အရင်ကတော့ Beta Pictoris ကြယ်ဟာ ရေဒီယိုလှိုင်း ထုတ်လွှတ်တဲ့ ကြယ်အဖြစ် သိရှိထားခြင်း မရှိခဲ့ပါဘူး။

■ သုတေသီတွေဟာ Quasar လို့ခေါ်တဲ့ အလွန်ဝေးကွာတဲ့ ကောင်းကင်ကိုယ်ထည်တွေကို ရည်ညွှန်းအမှတ်အဖြစ် အသုံးပြုပြီး ရေဒီယိုလှိုင်းတွေရဲ့ တည်နေရာကို တိတိကျကျ တွက်ချက်ခဲ့ကြပါတယ်။ အဲဒီနောက် လှိုင်းတွေဟာ ကြယ်ကနေမဟုတ်ဘဲ Beta Pictoris b ဂြိုဟ်ကနေ ထွက်လာတာဖြစ်ကြောင်းသတ်မှတ်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။

■ သုတေသီတွေရဲ့ ပြောကြားချက်အရ ဒီတွေ့ရှိမှုဟာ နေအဖွဲ့အစည်းအပြင်ဘက်က ဂြိုဟ်တစ်လုံးရဲ့ သံလိုက်စက်ကွင်းအားကို ပထမဆုံးအကြိမ် တိုက်ရိုက်တိုင်းတာနိုင်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

■ ရရှိလာတဲ့ ရလဒ်ဟာ ငယ်ရွယ်ပြီး ဒြပ်ထုကြီးမားတဲ့ ဂြိုဟ်တွေအတွက် သိပ္ပံပညာရှင်တွေ ခန့်မှန်းထားတဲ့ သံလိုက်စက်ကွင်းပုံစံနဲ့လည်း ကိုက်ညီနေပါတယ်။

Source-Wion