၁၉ ဩဂုတ် ၂၀၂၆
ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်နှင့် ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်း နိုင်ငံ သမ္မတ မစ္စတာ ဗလာဒီမာ ပူတင်တို့သည် ၂၀၂၆ခုနှစ်၊ ဩဂုတ် ၁၈ ရက်က မီဒီယာများနှင့် တွေ့ဆုံစဉ် နှစ်နိုင်ငံပူးတွဲကြေညာချက်များအပါအဝင် အပြန်အလှန် ပြောကြားခဲ့ကြသည်။ ယင်းတို့အနက် အဓိက အချက်များကို ကောက်နှုတ်၍ ဖော်ပြအပ်ပါ သည်။
ရုရှားသမ္မတ ဗလာဒီမာ ပူတင်၏ အဓိကပြောကြားချက်များ
🔳မြန်မာ–ရုရှား ဆက်ဆံရေး သည် ကာလရှည်ချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှု၊ အပြန်အလှန်လေးစားမှုနှင့် အကျိုးစီးပွား တူညီမှုအပေါ် အခြေခံထားပြီး လက်ရှိတွင် ဆက်လက်တိုးတက်ခိုင်မာနေကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳နှစ်နိုင်ငံအစိုးရ၊ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ လုံခြုံရေးကောင်စီ၊ ပါလီမန်နှင့် နိုင်ငံရေးပါတီများအကြား ပုံမှန်ဆက်သွယ်ဆွေးနွေးမှုများရှိနေပြီး နှစ်နိုင်ငံအကျိုးစီးပွားအတွက် စီမံကိန်းများစွာ အကောင်အထည် ဖော်နေကြောင်း ဆိုသည်။
🔳စီးပွားရေးနှင့် စွမ်းအင်ကဏ္ဍကို ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု၏ အဓိကနယ်ပယ်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် ရေနံချက်စက်ရုံ၊ ကျောက်မီးသွေးစီမံကိန်း၊ ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ရှာဖွေတူးဖော်ရေး တို့ကို ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် အလားအလာရှိကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳ရုရှားနိုင်ငံမှ LNG ကို မြန်မာနိုင်ငံသို့ တင်ပို့နိုင်ရေး အလားအလာရှိပြီး ပြည်တွင်းအသုံးပြုမှုသာမက အခြားနိုင်ငံများသို့ ပြန်လည်တင်ပို့နိုင်ရေးကိုပါ စဉ်းစားနိုင်ကြောင်း ထည့်သွင်းပြောသည်။
🔳မြန်မာနိုင်ငံတွင်အဏုမြူဓာတ်အားပေးစက်ရုံ တည်ဆောက်ရေးသည် နှစ်နိုင်ငံအတွက် အရေးကြီး သည့် ပူးပေါင်းစီမံကိန်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ဆက်လက်အကောင်အထည်ဖော်မည်ဟု ဆိုသည်။
🔳စက်မှုနှင့် အခြေခံအဆောက်အအုံကဏ္ဍတွင် သံမဏိစက်ရုံ၊ မြေဩဇာစက်ရုံ၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတောင်ပိုင်းရှိ ရေနက်ဆိပ်ကမ်းစီမံကိန်း တို့တွင် ပူးပေါင်းရန် အလားအလာရှိကြောင်း ပြော ကြားသည်။
🔳Digital Technology၊ Cyber Security နှင့် High-Tech နယ်ပယ်များ တွင် ရုရှားကုမ္ပဏီများ၏ အဆိုပြု အစီအစဉ်များရှိနေပြီး မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လိုကြောင်း ဆိုသည်။
🔳အာကာသနည်းပညာကဏ္ဍတွင်လည်း ၂၀၂၅ ခုနှစ်က ချုပ်ဆိုခဲ့သည့် သဘောတူညီချက်အရ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်မှုများ ဆက်လက်ပြုလုပ်နေကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳ပညာရေးနှင့် လူသားအရင်းအမြစ် ဖွံ့ဖြိုးရေး ကို အရေးကြီးသည့်ကဏ္ဍတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီး ရုရှားတက္ကသိုလ်များတွင် မြန်မာကျောင်းသား ၄၀၀ ခန့် ပညာသင်ကြားနေသလို ယခင်က မြန်မာ ကျောင်းသား ၁၇,၀၀၀ ခန့် သင်ကြားပြီးမြောက်ခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။
🔳ဗီဇာကင်းလွတ်ခွင့်စနစ်ကြောင့် ခရီးသွား၊ လူငယ်၊ သိပ္ပံပညာရှင်နှင့် အားကစားသမားများအကြား အပြန်အလှန်သွားလာမှု တိုးတက်လာနေပြီး ဗလာဒီဗော့စတော့တွင် မြန်မာကောင်စစ်ဝန်ရုံး ဖွင့်လှစ် ရန်လည်း စီစဉ်ထားကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳စစ်ဘက်နည်းပညာနှင့် ကာကွယ်ရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု သည်လည်း ကောင်းမွန်စွာတိုးတက်နေပြီး မြန်မာ့ပင်လယ်ပြင်တွင် ပူးတွဲစစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုများ ဆောင်ရွက်နေကြောင်း၊ ရုရှားရေတပ်သင်္ဘောများ လည်း မြန်မာနိုင်ငံသို့ လာရောက်လျက်ရှိကြောင်း ဆိုသည်။
🔳နိုင်ငံတကာရေးရာများတွင် ရုရှားနှင့် မြန်မာတို့၏ အမြင်များ နီးကပ်ပြီး နိုင်ငံများ၏ ပြည်တွင်းရေးကို ပြင်ပမှ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်မှုများအား ကန့်ကွက်သည့် ရပ်တည်ချက်ကို မျှဝေထားကြောင်း ပြောကြား သည်။
🔳ယခုခရီးစဉ်နှင့် သဘောတူညီချက်များသည် ရုရှား–မြန်မာ မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေးနှင့် လက်တွေ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို ပိုမိုမြင့်မားစေမည်ဟု မျှော်လင့်ကြောင်း နိဂုံးချုပ်ပြောကြားသည်။
နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်၏ အဓိကပြောကြားချက်များ
🔳ရုရှားသမ္မတ ဗလာဒီမာ ပူတင်၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ ရုရှားနိုင်ငံသို့ တရားဝင်ခရီးစဉ် လာရောက် ခြင်းဖြစ်ပြီး မြန်မာ–ရုရှား သံတမန်ဆက်ဆံရေး ၇၈ နှစ်ပြည့် ရှိပြီဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳ရုရှားနိုင်ငံသည် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် အစောဆုံး သံတမန်ဆက်ဆံရေး ထူထောင် ခဲ့သည့်နိုင်ငံများထဲမှ တစ်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး နှစ်နိုင်ငံသည် မိတ်ဆွေရင်း၊ မိတ်ဆွေစစ်နိုင်ငံများ ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳လွန်ခဲ့သည့်နှစ်များအတွင်း မြန်မာ–ရုရှား ဆက်ဆံရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုသည် ပိုမိုနီးကပ်လာ ခဲ့ပြီး နှစ်နိုင်ငံခေါင်းဆောင်များအကြား မကြာခဏတွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုက ဆက်ဆံရေးတိုးတက်ရေး အတွက် အဓိကတွန်းအားဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳ယခုတွေ့ဆုံမှုတွင် ယခင်က ဆွေးနွေးသဘောတူထားသည့် ကိစ္စများနှင့် သဘောတူညီချက်များ၏ အကောင်အထည်ဖော်မှုကို ပြန်လည်သုံးသပ်ပြီး ရရှိထားသည့် တိုးတက်မှုများကို ထိန်းသိမ်းကာ ဆက်လက်တိုးမြှင့်သွားရန် သဘောတူခဲ့ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳ကာကွယ်ရေး၊ လုံခြုံရေး၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ မွေးမြူရေး၊ စက်မှု၊ ပညာရေး၊ သိပ္ပံနှင့်နည်းပညာ၊ အာကာသနည်းပညာ၊ ကျန်းမာရေးနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်း စသည့် ကဏ္ဍများတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု တိုးမြှင့်ရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳မြန်မာနိုင်ငံတွင် လွှတ်တော်များ ပေါ်ပေါက်လာပြီဖြစ်သဖြင့် အစိုးရအချင်းချင်းသာမက လွှတ်တော် အချင်းချင်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ကိုပါ တိုးမြှင့်ရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳နှစ်နိုင်ငံအကြား ဗီဇာကင်းလွတ်ခွင့် သဘောတူစာချုပ် သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလမှ စတင်အသက် ဝင်ခဲ့ပြီး ခရီးသွားလုပ်ငန်းနှင့် ပြည်သူအချင်းချင်း ကူးလူးဆက်ဆံမှု ပိုမိုတိုးတက်လာနိုင်မည်ဟု ပြောကြားသည်။
🔳ယခုခရီးစဉ်အတွင်း သဘောတူစာချုပ်နှင့် နားလည်မှုစာချွန်လွှာ ၁၂ ခု လက်မှတ်ရေးထိုးနိုင်ခဲ့ပြီး နောက်ထပ် ကဏ္ဍစုံပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး သဘောတူညီချက်များ ချုပ်ဆိုနိုင်ရန်လည်း ဆက်လက် ညှိနှိုင်းနေကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳မြန်မာနှင့် ရုရှားတို့သည် ဒေသတွင်းနှင့် နိုင်ငံတကာမျက်နှာစာများတွင် အပြန်အလှန်ရပ်တည် ထောက်ခံပေးကြသည့် နိုင်ငံများဖြစ်ပြီး နောင်တွင်လည်း နိုင်ငံတကာရေးရာများ၌ နီးကပ်စွာ ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်သွားရန် သဘောတူခဲ့ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳မြန်မာနိုင်ငံသည် ပထဝီနိုင်ငံရေးအရ မဟာဗျူဟာကျသည့်နေရာတွင် တည်ရှိပြီး အနီးအနား၌ ကြီးမား သည့်ဈေးကွက်များရှိသလို သဘာဝသယံဇာတများလည်း ပေါကြွယ်ဝကြောင်း ထောက်ပြသည်။
🔳မြန်မာနိုင်ငံတွင် စိုက်ပျိုးမြေဧက ၃၃ သန်းကျော်ရှိခြင်း၊ လုပ်သားအင်အားရရှိနိုင်ခြင်း၊ ရာသီဥတု ကောင်းမွန်ခြင်းနှင့် မိုင် ၁၃၀၀ ကျော်ရှည်လျားသည့် ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းရှိခြင်းတို့သည် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု အတွက် အားသာချက်များ ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳ယင်းအခြေအနေများကို အခြေခံ၍ ရုရှားနိုင်ငံမှ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များအား မြန်မာနိုင်ငံတွင် လာရောက်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံရန် ဖိတ်ခေါ် ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားသည်။
🔳ဩဂုတ်လ ၁၉ ရက်တွင် မြန်မာ–ရုရှား စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုဖိုရမ် ကျင်းပမည်ဖြစ်ပြီး စီးပွားရေးနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးများ ပိုမိုတိုးမြှင့်သွားမည်ဟု ပြောကြားသည်။
🔳အစဉ်အလာအရ ချစ်ကြည်ရင်းနှီးသည့် ရုရှားနိုင်ငံနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများမှတစ်ဆင့် နှစ်နိုင်ငံ ဆက်ဆံရေးကို ပိုမိုမြင့်မားသည့်အဆင့်သို့ ဆက်လက်တိုး