#World_Science
Published 18 March 2026
အီလိုဒီဘရီဖာဆိုတဲ့ အမျိုးသမီးဟာ ဂျီနီဗာအနီး မြို့အစွန်နေရာမှာ ကြီးပြင်းလာပြီး မြင်းတွေက သူ့ဘဝမှာ ကဏ္ဍတစ်ခုကနေ ပါဝင်နေပါတယ်။
ငယ်စဉ်တည်းက မြင်းဟီသံတွေ ကြားခဲ့ပေမယ့် သတိမပြုမိခဲ့ဘဲ လွန်ခဲ့တဲ့ ဆယ်စုနှစ်လောက်ကမှ မြင်းအပါအဝင် တိရိစ္ဆာန်အမျိုးမျိုးရဲ့ အသံထွက်ပေါ်ပုံတွေကို စတင်လေ့လာခဲ့ကာ ယခုဆိုရင် ကိုပင်ဟေဂင်တက္ကသိုလ်မှ တိရိစ္ဆာန်အပြုအမူဆိုင်ရာ သိပ္ပံပညာရှင် ဖြစ်နေပါပြီ။
သူမနဲ့ သုတေသနအဖွဲ့က Current Biology ဂျာနယ်မှာ ဖော်ပြခဲ့ရာမှာ မြင်းတွေက ဟီသံပေးတဲ့အခါ အသံကြိမ်နှုန်း ၂ ခုတပြိုင်တည်း ထုတ်လုပ်ပြီး ဒါဟာ နို့တိုက်သတ္တဝါတွေကြားမှာ အလွန်ရှားပါးပါတယ်။
အသံတုန်ခါမှုတွေကနေ နိမ့်သံဖြစ်ပေါ်ပြီး အသံအိုးအထက် လေချွန်သံထွက်ရာကနေ မြင့်သံဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်။
အသံအိုးတွေနဲ့ ဟီလီယံ စမ်းသပ်မှုများ ပြုလုပ်ကာ အသံအနိမ့်အမြင့် ၂ မျိုး ထွက်ပေါ်ပုံကို အတည်ပြုခဲ့ကြပြီး မြင့်သံကို ပြောင်းလဲစေကာ နိမ့်သံတော့ မပါဝင်ပါဘူး။
မြင်းဟီသံတွေမှာ စိတ်ခံစားချက် အခြေအနေတွေ ဖုံးကွယ်နေပြီး ကြိမ်နှုန်းမြင့်သံက ကျေနပ်မှုကို ညွှန်ပြကာ ကြိမ်နှုန်းနိမ့်သံကတော့ စိတ်ခံစားချက် ပြင်းထန်မှုကို ဖော်ပြနေပါတယ်။
မြင်းတွေရဲ့ အသံအနေအထားကို နားလည်သိရှိခြင်းဖြင့် တိရိစ္ဆာန်စားဝတ်ဖူလုံရေး၊ ထိန်းသိမ်းရေး၊ အချင်းချင်း ဆက်သွယ်မှုအကြောင်း သိရှိရေးတို့အတွက် အသုံးချလာနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
တိရိစ္ဆာန်တွေရဲ့ ဆက်သွယ်ပုံကို နားလည်သိရှိအောင် ကြိုးပမ်းနေရာမှာ ဒီလေ့လာချက်က စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းပြီး စိတ်လှုပ်ရှားရတဲ့ လေ့လာမှုမျိုး ဖြစ်တယ်လို့ အန်ဂလီယာရက်စ်ကင်တက္ကသိုလ်မှ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ်ဇီဝပညာရှင် ဂျေကော့ဒန်းက ပြောပါတယ်။
Source: NPR.