ဧပြီ၁၊၂၀၂၆(ရိုက်တာ)
ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားမှတဆင့် ကမ္ဘာ့ရေနံအများဆုံးတင်သွင်းသည့် နိုင်ငံသည် အဆိုပါရေလမ်းကြောင်း ပိတ်ဆို့သွားမည့်ဒဏ်ကို အကောင်းဆုံးခံနိုင်ရည်ရှိသည့် နိုင်ငံများထဲမှ တစ်နိုင်ငံဖြစ်နေသည်မှာ ဆန့်ကျင် ဘက် အံ့သြဖွယ်ပင်ဖြစ်သည်။
တရုတ်နိုင်ငံသည် ပင်လယ်ကွေ့ဒေသမှ ရေနံပမာဏ အမြောက်အများကို သုံးစွဲနေပြီး ထိုဒေသမှ ယင်း၏ တင်သွင်းမှုသည် အိန္ဒိယ၊ ဂျပန်နှင့် တောင်ကိုရီးယား ၃ နိုင်ငံပေါင်း တင်သွင်းမှုနှင့် ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် တူညီနေသည်။
ရေလက်ကြား ပိတ်ဆို့မှုအပေါ် တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် အာရှတစ်လွှားရှိ တာဝန်ရှိသူများက စွမ်းအင် ချွေတာရန်အတွက် ရေချိုးချိန်လျှော့ချရန် သို့မဟုတ် အိမ်မှသာ အလုပ်လုပ်ကြရန် နိုင်ငံသားများကို တောင်းဆိုနေကြသည်။သို့သော် တရုတ်နိုင်ငံရှိ အာဏာရ ကွန်မြူနစ်ပါတီ၏ အဓိကသတင်းစာကနိုင်ငံ သည် ကိုယ်ပိုင်စွမ်းအင်အရင်းအမြစ်ကို ကိုယ်တိုင် ထိန်းချုပ်နိုင်သည့် အခြေအနေတွင် ရှိနေကြောင်း ဖတ်ရှုသူများကို တင်ပြထားသည်။
ထောက်ပံ့မှုများကို ထိန်းသိမ်းရန်အတွက် ဘေဂျင်းသည် လောင်စာဆီတင်ပို့မှုများကို တရားဝင်မဟုတ်ဘဲ ပိတ်ပင်ထားသည်ကို အဆိုပါ အယ်ဒီတာ့အာဘော်တွင် ဖော်ပြထားခြင်းမရှိသော်လည်း၊ စွမ်းအင်ဆိုင်ရာ ရိုက်ခတ်မှုများအပေါ် ထိခိုက်လွယ်မှုကို လျှော့ချပေးခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်းများစွာကြာ ချမှတ်ခဲ့သော မူဝါဒ အစီအမံများကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံသည် ယင်း၏ အိမ်နီးချင်းများစွာထက် ပိုမိုလုံခြုံမှုရှိနေပါသည်။
တရုတ်နိုင်ငံသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးရှိ လျှပ်စစ်မော်တော်ယာဉ်(EV) အရေအတွက်အားလုံးပေါင်း နီးပါး ရှိ သောလျှပ်စစ်မော်တော်ယာဉ်၊ကြီးမားကျယ်ပြန့်၍ တိုးပွားနေသော ရေနံသိုလှောင်မှုများ၊ မျိုးစုံသော ရေနံ နှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ရင်းမြစ်များနှင့် ပြည်တွင်း ကျောက်မီးသွေးနှင့် ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင်များ ကြောင့် ပြည်ပတင်သွင်းမှုအပေါ် မှီခိုစရာမလိုလောက်အောင် လုံခြုံမှုရှိနေသည့် လျှပ်စစ်မဟာဓာတ်အား လိုင်း စသည်တို့ကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်ကို ဂုဏ်ယူဝင့်ကြွားနေသည်။
"လက်ရှိအခြေအနေက တရုတ်စီမံကိန်းရေးဆွဲသူတွေ ဆယ်စုနှစ်များစွာကတည်းက စိတ်ထဲမှာရှိနေခဲ့ တာတွေနဲ့ တော်တော်လေးနီးစပ်နေပါတယ်" ဟု ဖင်လန်နိုင်ငံရှိ စွမ်းအင်နှင့် သန့်ရှင်းသောလေထု သုတေ သနစင်တာ (CREA) ၏ ပူးတွဲတည်ထောင်သူ လော်ရီ မိုင်လီဗာတာ က ပြောသည်။ "ဒါဟာ ပင်လယ် ရေကြောင်းမှတစ်ဆင့်လာတဲ့ ရုပ်ကြွင်းလောင်စာအပေါ် မှီခိုအားထားမှုကို လျှော့ချဖို့ ကြိုးပမ်းချက်က မှန်ကန်ကြောင်း သက်သေပြနေပါတယ်"
မျှော်လင့်မထားသော EV အဟုန်
၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် နှောင်းပိုင်းတွင် ဘေဂျင်းသည် ၂၀၂၅ ခုနှစ်၌ လျှပ်စစ်မော်တော်ယာဉ် ဝယ်ယူမှုများအား ကားသစ်ရောင်းချရမှု၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ရောက်ရှိရန် ရည်မှန်းချက်တစ်ရပ် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ ပြီးခဲ့ သည့်နှစ်တွင်မူ အရောင်းပမာဏသည် မော်တော်ယာဉ်သစ်အားလုံး၏ ထက်ဝက်ခန့်အထိ ရောက်ရှိခဲ့ သည်။
ဤမျှော်လင့်မထားသော EV ဖွံ့ဖြိုးမှုများကြောင့် ဆယ်စုနှစ်များစွာကြာ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက် လာခဲ့သည့် တရုတ်နိုင်ငံ၏ လောင်စာဆီသုံးစွဲမှုသည် ထပ်မတက်တော့သည့် အမြင့်ဆုံးအမှတ်သို့ ရောက် ရှိသွားခဲ့ပြီးပြီဖြစ်သည်။ နိုင်ငံသည် လွန်ခဲ့သည့် နှစ်အနည်းငယ်က မျှော်မှန်းထားသည်ထက် ရေနံသုံးစွဲမှု နှင့် တင်သွင်းမှု ပိုမိုနည်းပါးလာသည်။
စွမ်းအင်နှင့် သန့်ရှင်းသောလေထု သုတေသနစင်တာ၏ ခန့်မှန်းချက်များအရ ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က EV များ ကြောင့် အစားထိုးလျှော့ချနိုင်ခဲ့သည့် ရေနံပမာဏသည် တရုတ်နိုင်ငံက ဆော်ဒီအာရေဗျမှ တင်သွင်းခဲ့ သည့် ပမာဏနှင့် ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ညီမျှကြောင်း သိရသည်။
လုံခြုံစိတ်ချရသော လျှပ်စစ်မဟာဓာတ်အားလိုင်း
တရုတ်နိုင်ငံ၏ လျှပ်စစ်မဟာဓာတ်အားလိုင်းကို ကျောက်မီးသွေးနှင့် လျင်မြန်စွာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်နေသော ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင်များဖြင့်သာ အဓိက လည်ပတ်ထားသည်။ ဘေဂျင်း၏ ကိုယ်ပိုင်ရည်မှန်း ချက်များထက် ကျော်လွန်နေသည့် သန့်စင်သောစွမ်းအင်များ၏ အဟုန်မှာ စီးပွားရေးအတွက် နှစ်စဉ် လိုအပ်သော အပိုစွမ်းအင်အားလုံးနီးပါးကို ဆိုလာ သို့မဟုတ် လေအားလျှပ်စစ်အသစ်များဖြင့် ဖြည့်ဆည်း ပေးနိုင်သည်အထိဖြစ်လာသည်။ ယင်းက ကျောက်မီးသွေး တင်သွင်းမှုနည်းပါးစေပြီး လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ထုတ်လုပ်ရာတွင် LNG ပါဝင်သည့် ကမ်းရိုးတန်းပြည်နယ်အချို့သို့ သဘာဝဓာတ်ငွေ့ရည် (LNG) တင်သွင်းမှု လျော့နည်းစေခဲ့သည်ဟု အဓိပ္ပာယ်သက်ရောက်နေသည်။
ရေနံအများအပြားရှိသော်လည်း ပေးသွင်းသူများစွာရှိခြင်း
တရုတ်နိုင်ငံသည် ရေနံအမြောက်အများကို တင်သွင်းသော်လည်း အခြားသော အဓိက အာရှတင်သွင်း သည့် နိုင်ငံများနှင့်မတူဘဲ မည်သည့် ပေးသွင်းသူ တစ်ဦးတစ်ယောက် တစ်နိုင်ငံတည်းအပေါ် မှီခိုမှု မရှိစေရန် ဂရုတစိုက် လုပ်ဆောင်ထားသည်။
ဂျပန်ကို ကြည့်ပါ။တိုကျိုသည် ပုံမှန်အားဖြင့် ယင်း၏ရေနံ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါးကို ဆော်ဒီအာရေဗျနှင့် အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စု (UAE) တို့မှ ဝယ်ယူသည်။ တရုတ်နိုင်ငံကမူ ဝယ်ယူသူအများစု အတွက် အမေရိကန်၏ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများကြောင့် ကန့်သတ်ချက်များရှိနေသည့် ရုရှား၊ ဗင်နီဇွဲလား နှင့် အီရန်တို့မှ ဈေးလျှော့ပေးထားသော ရေနံအမြောက်အများ အပါအဝင် နိုင်ငံပေါင်း ၈ နိုင်ငံထံမှ ထိုပမာဏတူ ရေနံအချိုးအစားကို ဝယ်ယူခဲ့သည်။
တရုတ်နိုင်ငံသည် ယင်း၏ ရေနံတင်သွင်းမှုများကို မျိုးစုံကွဲပြားအောင် ထိန်းသိမ်းထားခြင်း
တရုတ်နိုင်ငံသည် အဆိုပါတင်သွင်းမှုများ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုကို ယင်း၏ လျှို့ဝှက်ထားသော မဟာ ဗျူဟာမြောက် ရေနံသိုလှောင်ကန်များထဲသို့လည်း ထည့်သွင်းထားသည်။ သိုလှောင်ထားမှု မည်မျှကြီး မားကြောင်း မည်သူမျှ အတိအကျမသိသော်လည်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်းသုံး ရေနံချက်စက်ရုံများတွင် သိုလှောင်ထားမှုများနှင့် ပေါင်းစပ်လိုက်လျှင် တချို့သော ခန့်မှန်းချက်များအရ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား မှ တဆင့် တင်သွင်းမှုများအား အစားထိုးရန် ၇ လခန့်အထိ လုံလောက်သော ရေနံများ တရုတ်နိုင်ငံတွင် သိုလှောင်ထားပြီးဖြစ်နေသည်။
ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှု တိုးတက်လာခြင်း
တရုတ်နိုင်ငံသည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က တစ်ရက်လျှင် ရေနံစည်ပေါင်း ၄.၃ သန်း ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး၊ ယင်းသည် ရေနံတင်သွင်းမှုအားလုံး၏ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်နှင့် ညီမျှသည့် စံချိန်သစ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ သို့သော် ရေနံသိုက် များ ခန်းခြောက်လာနေပြီး တရုတ်နိုင်ငံအနေဖြင့် အမေရိကန်၏ရှေးလ်ရေနံ (shale oil) အဟုန်ကို ထပ်မံ ပုံတူကူးရန် မဖြစ်နိုင်ပေ။
သို့သော် သဘာဝဓာတ်ငွေ့အခြေအနေကမူ ကွာခြားသည်။ ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှုမှာ လျင်မြန်စွာ တိုး တက်နေသောကြောင့် ပိုက်လိုင်းမှတဆင့် တင်သွင်းသည့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့နှင့် ပေါင်းစပ်လိုက်ပါက တရုတ်နိုင်ငံသည် တကယ်တမ်းတွင် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်ကထက် LNG တင်သွင်းမှု ပိုမိုနည်းပါးလာနေသည်။
၂၀၁၅ ခုနှစ်မှစ၍ မတူညီသော သတင်းရင်းမြစ် သုံးခုမှ နှစ်စဉ် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ရည် ပမာဏကို ပြသထားသည့် ဇယားများ။ ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်ကတည်းက သင်္ဘောဖြင့် တင်သွင်းမှုများ တိုးမလာခဲ့သော်လည်း ပိုက်လိုင်းဖြင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ပေးပို့မှုနှင့် ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှုတို့ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။
တရုတ်နိုင်ငံ၏ ပိုက်လိုင်းကွန်ရက်သည် ပင်လယ်ရေကြောင်းမှ တင်သွင်းမှုများကို လျှော့ချရန်နှင့် ရုရှား၊ ဗဟိုအာရှနှင့် မြန်မာနိုင်ငံတို့မှ ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့များကို ရယူရန် ခွင့်ပြုပေးထားသည်။ နောက် ထပ် ရုရှား-တရုတ် ပိုက်လိုင်းဖြစ်သော 'Power of Siberia 2' အတွက် ရည်မှန်းချက်ကြီးမားသော စီမံ ကိန်းများကို အဆိုပြုထားသော်လည်း ပြီးစီးရန် နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာဦးမည်။
ဆိုက်ဘေးရီးယား၏ စွမ်းအင် ပိုက်လိုင်း တည်ဆောက်ပြီးကတည်းက တရုတ်နိုင်ငံ၏ ပိုက်လိုင်းဖြင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့တင်သွင်းမှုများမှာ တဖြည်းဖြည်း မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ ဂျပန် သို့မဟုတ် ကိုရီးယား ကဲ့သို့သော ကျွန်းနိုင်ငံ အိမ်နီးချင်းများမှာမူ ထိုကဲ့သို့သော ပထဝီဝင် အားသာချက်မျိုး မရှိကြပေ။
ပိုမိုလုံခြုံသော အနာဂတ်
ဆယ်စုနှစ်များစွာကြာ တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို နိုင်ငံရပ်ခြားမှ တင်သွင်းသည့် ရုပ်ကြွင်း လောင်စာများ၊ အထူးသဖြင့် ရေနံစိမ်းများက မောင်းနှင်ပေးခဲ့သည်။ သို့သော် EV အဟုန်ကြောင့် တရုတ် နိုင်ငံသည် ယင်း၏ တိုးတက်မှုအင်ဂျင်ကို ပြည်ပရေနံများအပေါ် မှီခိုမှုမှ ဖြုတ်ချနေပြီဖြစ်သည်။
“China’s oil demand is likely to peak this year and decline thereafter,” said Chen Lin, vice president of oil and gas research at Rystad Energy. “So although the import share will remain high, the situation is unlikely to worsen.”
"တရုတ်နိုင်ငံရဲ့ ရေနံဝယ်လိုအားက ဒီနှစ်မှာ အမြင့်ဆုံးဖြစ်လာနိုင်ပြီး အဲဒီနောက်မှာ ကျဆင်းသွားဖွယ် ရှိပါတယ်" ဟု Rystad Energy မှ ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ သုတေသနဆိုင်ရာ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ ချန်လင်း က ပြောကြားခဲ့သည်။ "ဒါကြောင့် တင်သွင်းမှု အချိုးအစားက မြင့်မားနေဦးမှာဖြစ်ပေမယ့် အခြေ အနေ တွေ ပိုဆိုးလာဖို့တော့ မရှိပါဘူး။
(ရိုက်တာသတင်းဌာနပါ How China can survive without the Strait of Hormuz အထူးသုံးသပ်ချက် ဆောင်းပါးကို ဆီလျော်အောင်မြန်မာဘာသာသို့ပြန်ဆိုပါသည်။)
နေပြည်တော်၊ မတ် ၃၁
တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များအစုအဖွဲ့၏ ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် ကိုကိုးကျွန်းမဲဆန္ဒနယ် မှ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် နှင့်လက်ရှိဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်သူ ဦးညိုစောအား ယနေ့ မတ်လ ၃၁ ရက် တွင် ကျင်းပသော အစည်းအဝေး၌ အတည်ပြု ရွေးချယ်လိုက်ကြောင်းသိရသည်။
နေပြည်တော် စစ်ကြောရေးနှင့် တည်းခိုရေးစခန်းရှိ ဆင်ဖြူရှင်ခန်းမ၌ ယနေ့နံနက်ပိုင်းက ကျင်းပပြု လုပ်သော ဒုတိယသမ္မတရွေးချယ်ရေး အစည်းအဝေးတွင် တပ်မတော်သား အမျိုးသားလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဗိုလ်ချုပ်ကျော်သူရအေးက ဦးညိုစောကို အဆိုပြုတင်သွင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်းအဆိုကို တပ်မတော်သား ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဗိုလ်မှူးချုပ်စိုးညွန့်က ထောက်ခံခဲ့ပြီး ကန့်ကွက်သူ မရှိသည့်အတွက် အစုအဖွဲ့၏ ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် အတည်ပြုခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
အဆိုပါ အစည်းအဝေးကို တပ်မတော်သား ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဗိုလ်ချုပ်ရဲကျော်သူက သဘာပတိအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတများ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေး ဆိုင်ရာ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေများနှင့်အညီ ကျင်းပခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်ခွင့် ရှိသည့် တပ်မတော်သား လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၁၆၆ ဦးစလုံး ရာခိုင်နှုန်းပြည့် တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။
ယခုကဲ့သို့ တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့မှ အတည်ပြုရွေးချယ်လိုက်သော ဒုတိယသမ္မတ အမည်စာရင်းကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယကထံသို့ ဆက်လက်ပေးပို့ တင်ပြသွား မည်ဖြစ်ကြောင်း သဘာပတိက ကြေညာခဲ့သည်။
ယခုအခါ သမ္မတအဖြစ် အရွေးချယ်ခံနိုင်ရန်အတွက် ဒုတိယသမ္မတများအဖြစ် ဦးမင်းအောင်လှိုင်၊ ဒေါ်နန်းနီနီအေး နှင့်ဦးညိုစောတို့ကို သက်ဆိုင်ရာ အစုအဖွဲ့များက ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့ကြပြီးဖြစ်ပြီး မကြာမီ ကျင်းပမည့် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတကို ဆန္ဒမဲပေးရွေးချယ်ကြမည်ဟုသိရသည်။
#ymg/knl
YANGON-March 31 — Senior General Min Aung Hlaing and Daw Nan Ni Ni Aye have been elected as vice presidents representing the Pyithu Hluttaw (House of Representatives) and the Amyotha Hluttaw (House of Nationalities), respectively.
During the second day of the Presidential Electoral College meetings held today, March 31, at the Pyithu Hluttaw building, elected representatives of the lower house cast their votes. Senior General Min Aung Hlaing secured the group's vice-presidential nomination with 247 votes, defeating Dr. Kyaw Swe of the National Unity Party.
Similarly, elected representatives of the Amyotha Hluttaw convened at the upper house building for their second day of meetings. Daw Nan Ni Ni Aye, representing the Union Solidarity and Development Party (USDP), was elected as the upper house's vice-presidential nominee with 117 votes, prevailing over Dr. Manam Tu Ja of the Kachin State People's Party.
As a result, Senior General Min Aung Hlaing and Daw Nan Ni Ni Aye have officially become the vice presidents nominated by the lower and upper houses of Myanmar parliament.
The bloc of military-appointed representatives has yet to officially announce its vice-presidential nominee. However, several media outlets speculate that the current Prime Minister, U Nyo Saw, will be selected for the role.
The Pyidaungsu Hluttaw (Assembly of the Union) will subsequently convene to elect the President of the State from among the three vice-presidential candidates—the two elected today and the forthcoming military nominee. The candidate who receives the highest number of parliamentary votes will assume the presidency, while the candidate with the second-highest number of votes will become the First Vice President, and the candidate with the third-highest will serve as the Second Vice President.
#ymg/knl
-အယ်ဒီတာတစ်ဦး
အိန္ဒိယနိုင်ငံအခြေအနေ
လက်ရှိတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ အနောက်ဘင်္ဂလားပြည်နယ် (West Bengal) ၌ နီပါဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှု အသစ်တစ်ခု ဖြစ်ပွားနေတယ်လို့ သတင်းများအရသိရပါတယ်။
နောက်ဆုံးအခြေအနေအဖြစ် ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၃ ရက်နေ့အထိ စာရင်းများအရ ကောလ်ကတ္တား (Kolkata) မြို့အနီးရှိ ပုဂ္ဂလိကဆေးရုံတစ်ခုတွင် အတည်ပြုလူနာ ၅ ဦး တွေ့ရှိ ထားပါတယ်။
ထိုသူတို့အနက် အများစုမှာ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းများဖြစ်တဲ့ သူနာပြုများနှင့် ဆရာဝန်များ ဖြစ်ကြပြီး ကနဦးလူနာကို ပြုစုကုသရာမှတစ်ဆင့် ကူးစက်ခံရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
လက်ရှိတွင် လူပေါင်း ၁၀၀ နီးပါးကို သီးသန့်ခွဲခြား (Quarantine) ထားပြီး စောင့်ကြည့် စစ်ဆေးနေ တယ်လို့သိရပါတယ်။ယခုဖြစ်စဉ်သည် အနောက်ဘင်္ဂလားတွင် ၁၉ နှစ်အတွင်း ပထမဆုံးအကြိမ် ပြန်လည်ဖြစ်ပွားခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံအခြေအနေ
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံတွင် နီပါဗိုင်းရပ်စ်သည် နှစ်စဉ်ကူးစက်လေ့ရှိသော်လည်း ၂၀၂၅ နှင့် ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း ကူးစက်မှုပုံစံ ပြောင်းလဲလာကြောင်း သတိပေးချက်များ ထွက်ပေါ်နေပါတယ်။
ယခင်က ဒီဇင်ဘာမှ ဧပြီလအတွင်းသာ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသော်လည်း ၂၀၂၅ ခုနှစ်၊ သြဂုတ်လတွင် ရာသီပြင်ပ ကူးစက်မှုများ တွေ့ရှိခဲ့ရတာဖြစ်ပါတယ်။
ဗိုင်းရပ်စ်သည် ယခင်က မတွေ့ရှိဖူးသည့် ဘိုလာ (Bhola) ကဲ့သို့သော ဒေသအသစ်များသို့ ပြန့်နှံ့လာပြီး နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ ခရိုင်ပေါင်း ၃၅ ခုတွင် ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကို တွေ့ရှိထားပါသည်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်တွင် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း တွေ့ရှိခဲ့သည့် အတည်ပြုလူနာအားလုံး သေဆုံးခဲ့သဖြင့် သေဆုံးမှုနှုန်း အလွန်မြင့်မားတယ်လို့ဆိုနိုင်ပါတယ်။
ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်တွင် ယခုနှစ်အတွက် လူနာသစ် မတွေ့သေးသော်လည်း အိမ်နီးချင်း အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ အနောက်ဘင်္ဂလားပြည်နယ် (West Bengal) တွင်အတည်ပြုလူနားများတွေ့ရှိထားတဲ့အတွက် အခြေအနေမှာ စိုးရိမ်ရဆဲဖြစ်နေပါတယ်။
ကူးစက်မှု အများစုသည် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် နယ်စပ်နှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် ဖြစ်ပွားနေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ထို့အပြင် ယခုအချိန်သည် နီပါဗိုင်းရပ်စ် အများဆုံး ကူးစက်လေ့ရှိသည့် ရာသီ (ဒီဇင်ဘာမှ မေလအတွင်း) ဖြစ်သဖြင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် အာဏာပိုင်များက တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ ခရိုင်ပေါင်း ၃၅ ခုတွင် အထူးသတိပေးချက်များ ထုတ်ပြန်ထားဆဲဖြစ်တယ်လို့သိရပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံ အခြေအနေ
မြန်မာနိုင်ငံသည် နီပါဗိုင်းရပ်စ် သယ်ဆောင်နိုင်သည့် လင်းနို့ (Fruit Bats) များ ကျက်စားရာဇုန်တွင် ရှိနေပြီး အိမ်နီးချင်း အိန္ဒိယနှင့် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်တို့တွင် ကူးစက်မှုများ ရှိနေခြင်း ရှိခဲ့ခြင်းတို့ကြောင့် ် "အန္တရာယ်ရှိ နိုင်ခြေရှိသော နိုင်ငံ" (High-risk area) အဖြစ် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့နှင့် ပညာ ရှင်များက သတ်မှတ်ထားပါတယ်။
အထူးသဖြင့် နယ်စပ်ဒေသများတွင် စောင့်ကြည့်မှုများ အားကောင်းရန် လိုအပ်သည့် အခြေအနေဖြစ်ပါ တယ်။
နီပါဗိုင်းရပ်စ် ကာကွယ်ရန် နည်းလမ်းများ
ဗိုင်းရပ်စ်သည် လင်းနို့၏ တံတွေး၊ ဆီး သို့မဟုတ် ဝက်များမှတစ်ဆင့် လူထံသို့ ကူးစက်နိုင်သဖြင့် အောက်ပါတို့ကို ဆင်ခြင်ရန် လိုအပ်ပါတယ်။
◾️သစ်သီးဝလံများလင်းနို့ကိုက်ထားသော အမှတ်အသားပါသည့် အသီးများကို လုံးဝမစားပါနှင့်။ ◾️အသီးများကို သေချာစွာဆေးကြောပြီး အခွံခွာစားပါ။
◾️ထန်းရည်/ဓနိရည်- လတ်ဆတ်သော ထန်းရည်၊ ဓနိရည်များကို အစိမ်းလိုက် သောက်သုံးခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။ (ချက်ပြုတ်အပူပေးပြီးမှ သောက်ပါ)
◾️တစ်ကိုယ်ရေသန့်ရှင်းရေး-လက်ကို ဆပ်ပြာနှင့် မကြာခဏ ဆေးကြောပါ။
◾️တိရစ္ဆာန်များနှင့် ထိတွေ့မှု-နေမကောင်းသော ဝက်များ သို့မဟုတ် လင်းနို့များနှင့် တိုက်ရိုက်ထိတွေ့ခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပါ။
Source: Wire News
ဟောင်ကောင်၊ နိုဝင်ဘာ ၁၂ (ရိုက်တာ) - တရုတ်အာဏာပိုင်များက မူလတန်းနှင့် အလယ် တန်းကျောင်းသားများ၏ ပညာရေးဆိုင်ရာ ဖိအားများ လျှော့ချခြင်း၊ စခရင်ကြည့်ချိန် (screen time) လျှော့ချခြင်း နှင့် နေ့စဉ် ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု နှစ်နာရီ မဖြစ်မနေ လုပ်ဆောင်စေခြင်းတို့ဖြင့် ကျောင်းသား သူငယ်တို့၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေး တိုးတက်စေရန် ရည်ရွယ်သည့် အစီအမံများကို ကြေညာခဲ့ သည်။
ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနက ပြီးခဲ့သည့်လတွင် ကြေညာခဲ့သည့် အဆိုပါ အစီအမံများတွင် စာသင်ခန်းအတွင်း မိုဘိုင်းလ်ဖုန်းများ အသုံးပြုခြင်းကို တားမြစ်ခြင်းနှင့် အင်တာနက်အပေါ် အလွန်အကျွံ မှီခိုမှုကို လျှော့ချရန် "စခရင်မကြည့်ရ" (screen-free) အချိန်ကာလတစ်ခု ထားရှိခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။
ကျောင်းများအနေဖြင့် အိမ်စာပမာဏ စုစုပေါင်းကို "တင်းကြပ်စွာ ထိန်းချုပ်" ရမည်ဖြစ်ပြီး မူလတန်းနှင့် အလယ်တန်း ကျောင်းသားများအတွက် ကျောင်းဖွင့်ရက်တိုင်းတွင် ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု "အနည်းဆုံး" နှစ်နာရီ ပေးရမည်ဖြစ်သည်။
ကျောင်းများအား ကျောင်းလာချိန်နှင့် ကျောင်းဆင်းချိန်များကို "ကျိုးကြောင်းဆီလျော်သော" ပုံစံဖြင့် စီစဉ်ခြင်း၊ လုံလောက်သော နေ့လည်စာစားချိန်များ ခွင့်ပြုခြင်းတို့ဖြင့် "ကျောင်းသားများ လုံလောက်စွာ အိပ်စက်အနားယူခွင့် အသေအချာရရှိစေရန် " ကိုလည်း တိုက်တွန်းထားသည်။
"အိပ်စက်ချိန် စီမံခန့်ခွဲမှုဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများကို တင်းကြပ်စွာ အကောင်အထည်ဖော်ရန်၊ အလွန်အကျွံ စာကျက်ခြင်းကဲ့သို့သော ချိုးဖောက်မှုများကို ပြတ်ပြတ်သားသား တားဆီးရန် နှင့် အလွန်အကျွံ ပညာရေးဆိုင်ရာ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးများကို ကာကွယ်ရန်" ဟု ဝန်ကြီးဌာနက အဆိုပါ အစီအမံများကို ကြေညာ သည့် ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
အဆိုပါ အစီအမံများသည် အထူးသဖြင့် စာမေးပွဲများရှိလာသည့်ကာလတွင် ကျောင်းသားများ စိတ်ဖိစီး မှုနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများကို ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းနိုင်ရန် ကူညီပေးရန် ရည်ရွယ်သည်။
တရုတ်နိုင်ငံတစ်ဝှမ်းရှိ ကျောင်းများတွင် အိမ်စာ ဝန်းပိခြင်းကို အများအားဖြင့် တွေ့ကြုံနေရပြီး၊ ယင်းသည် အိပ်ရေးပျက်ခြင်း၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် စိတ်ကျရောဂါများ တိုးပွားလာစေသည်ဟု ကျွမ်းကျင် သူများက ပြောကြားသည်။
အောက်တိုဘာလတွင် သီးခြား ထုတ်ပြန်ခဲ့သော အသိပေးချက်တစ်ခုတွင်လည်း ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနက ဆရာ၊ ဆရာမများ၏ ကျောင်းပြင်ပတာဝန်များကို ကန့်သတ်ခြင်း၊ အားလပ်ရက်များနှင့် စနေ၊ တနင်္ဂနွေများတွင် အလုပ်လုပ်ခြင်းမှ တားမြစ်ခြင်းတို့ဖြင့်ယင်းတို့၏ အလုပ်ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးများကို လျှော့ချ ပေးနေသည်ဟု ဆိုသည်။
တရုတ်နိုင်ငံသည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် အိမ်စာများ လျှော့ချရန်နှင့် အဓိက ဘာသာရပ်များအတွက် ကျောင်းချိန်ပြင်ပ ကျူရှင်များကို တားမြစ်ရန် ကြိုးပမ်းသည့် ပညာရေး ဥပဒေတစ်ရပ်ကို အတည်ပြုခဲ့ သည်။ သို့သော်လည်း မိဘအများအပြားသည် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ပြင်းထန်စွာယှဉ်ပြိုင်မှုရှိသော ပညာရေး စနစ်တွင် သူတို့၏ ကလေးများ အသာစီးရစေရန်အတွက် ကျူရှင် ဝန်ဆောင်မှုများကို ဆက်လက် ရှာဖွေ နေကြဆဲ ဖြစ်သည်။
၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅
နယူးယောက်ပြည်နယ်၊ ဝက်စ်ဘူရီမြို့ရှိ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတစ်ခုတွင် သံလိုက်စက် ကွင်းပဲ့တင်သံ ရုပ်ပုံဖော်စက် (MRI) ထဲသို့ ဆွဲငင်ခံရပြီးနောက် လောင်းအိုင်လန်မှ အသက် ၆၁ နှစ်အရွယ် ကိတ် မက်အဲလိစ်တာ သေဆုံးသွားကြောင်း အာဏာပိုင်များက အတည်ပြုခဲ့သည်။
အဆိုပါ ဖြစ်ရပ်သည် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့က Nassau Open MRI တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး မက်အဲလိစ်တာသည် သူ၏ဇနီးဖြစ်သူ Adrienne Jones-McAllister ဒူးကို စကင်ဖတ်ရန်အတွက် လိုက်ပါလာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ဇနီးဖြစ်သူAdrienne ၏ ပြောကြားချက်အရ သူမ၏ခင်ပွန်းသည် စကင်ဖတ်သည့် စားပွဲမှ သူမ မတ်တပ်ထရပ်နိုင်ဖို့ ကူညီရန်အတွက် MRI အခန်းထဲသို့ ဝင်ရောက်သွားစဉ် အားပြင်းသော သံလိုက်စက်ကွင်းတစ်ခုက စတင်အလုပ်လုပ်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။
"သူ့ကိုယ်လုံးက ပျော့ခွေသွားတယ်" ဟု News 12 Long Island သို့ သူမက ပြောကြားခဲ့သည်။ "ကျွန်မ လက်ထဲမှာ သူ ပျော့ခွေသွားတာ အခုထိ ကျွန်မ ဦးနှောက်ထဲမှာ စွဲနေတုန်းပဲ" ဟု ဆိုသည်။
Adrienne နှင့် တာဝန်ကျ MRI နည်းပညာရှင်တို့က မက်အဲလိစ်တာကို စက်မှ ဆွဲထုတ်ရန် ကြိုးစားခဲ့ကြသော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။
မက်အဲလိစ်တာသည် လေးလံသော သော့နှင့် သံကြိုးကြီးကို ဝတ်ဆင်ထားခဲ့ပြီး ယင်းသံကြိုးကြောင့် အားပြင်းသော MRI သံလိုက်စက်က သူ့အား စက်ထဲသို့ ဆွဲသွင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ပြောကြားခဲ့သည်။ စိုးရိမ်ရသည့် အခြေအနေကြောင့် သူ့ကို ဆေးရုံသို့ အလျင်အမြန် ပို့ဆောင်ခဲ့သော် လည်း နောက်တစ်နေ့တွင် ဒဏ်ရာများဖြင့် သေဆုံးသွားခဲ့သည်။
Adrienne က သူမ၏ခင်ပွန်းသည် ကိုယ်အလေးချိန် လေ့ကျင့်ခန်းများအတွက် အလေးချိန် ပေါင် ၂၀ ရှိသော သံကြိုးကို ပုံမှန်ဝတ်ဆင်လေ့ရှိပြီး ယင်းဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံသို့လည်း ယခင်က ရောက်ဖူးကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
"အဲ့ဒီလူ (နည်းပညာရှင်) က အဲ့ဒီသံကြိုးကို ပထမဆုံးအကြိမ် မြင်တာမဟုတ်ဘူး။ သူတို့ အရင်ကလည်း အဲ့ဒီအကြောင်း ပြောဖူးတယ်" ဟု သူမက ဆိုသည်။
Nassau ကောင်တီရဲဌာန၏ လူသတ်မှု စုံစမ်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့က အဆိုပါ ဖြစ်ရပ်ကို စုံစမ်းစစ်ဆေးလျက်ရှိသည်။ ယခုအချိန်အထိ မည်သည့် စွဲချက်မှ မတင်ရသေးပေ။
အဆိုပါ ကြေကွဲဖွယ်ရာ ဖြစ်ရပ်အပြီးတွင် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ပညာရှင်များက MRI ဘေးကင်းရေး လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများ၏ အရေးကြီးပုံကို ပြောကြားခဲ့ကြသည်။
North Shore တက္ကသိုလ်ဆေးရုံမှ ဆရာဝန် Payal Sud က "အန္တရာယ်တွေက အလွန်ကြီးမားနိုင်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဘေးကင်းရေး ကြိုတင်ကာကွယ်မှုတွေ အားလုံးကို ဘာကြောင့် လုပ်ထားရတာ လဲဆိုတာကိုလည်း ထောက်ပြနေပါတယ်" ဟု CBS New York သို့ ပြောကြားခဲ့သည်။
MRI စက်၏ ပြင်းထန်သော သံလိုက်စက်ကွင်းကြောင့် လူနာများအား MRI စကင်မဖတ်မီ လက်ဝတ်ရတနာများ၊ ခါးပတ်များ၊ အချို့အဝတ်အစားများ အပါအဝင် သတ္တုပစ္စည်းများ အားလုံးကို ဖယ်ရှားရန် လိုအပ်သည်။
"အဲဒါက သံလိုက်စက်ကွင်းရဲ့ အလယ်ဗဟိုကို ဝင်ဖို့ ကြိုးစားနေတဲ့ တော်ပီဒိုလိုမျိုးနှင့်တူသွားလိမ့်မယ်" ဟု ဆေးရုံ၏ ပုံရိပ်ဖော်ဝန်ဆောင်မှုဌာန ဒါရိုက်တာ Charles Winterfeldt က CBS New York သို့ ပြောကြားခဲ့သည်။
Source:hindustantimes.com