#World_Health
Published 12 October 2025

■ မိုက်ခရိုပလတ်စတစ်အမှုန်တွေကို လူသားတွေ စားမိသောက်မိရှူရှိုက်မိနေပြီး လူတွေရဲ့ အညစ်အကြေး၊ အချင်း၊ မျိုးပွားအင်္ဂါနဲ့ ဦးနှောက်တို့ထဲမှာ တွေ့နေရပါတယ်။

■ အခုဆိုရင် ဒီအမှုန်တွေကို အရိုးတွေထဲမှာလည်း တွေ့ရှိထားပါတယ်။
အလွန်သေးငယ်တဲ့ ပလတ်စတစ်အမှုန်တွေဟာ အရိုးကျန်းမာရေးကို နည်းလမ်းမျိုးစုံနဲ့ ထိခိုက်စေတယ်လို့ လေ့လာချက် ၆၂ ခုမှာ တွေ့ရှိထားပါတယ်။

■ မိုက်ခရိုပလတ်စတစ်တွေက အရိုးတစ်ရှူးတွေအထိ ရောက်ရှိနိုင်ပြီး ဇီဝကမ္မဖြစ်စဉ်ကို နှောင့်ယှက်စေနိုင်တယ်လို့ ဘရာဇီးလ် ကမ်ပီနက်စ်ပြည်နယ်တက္ကသိုလ်မှ သိပ္ပံပညာရှင် ရိုဒရီဂိုဗျူနိုဒီအိုလီဗီရာက ပြောပါတယ်။

■ တိရိစ္ဆာန်လေ့လာချက်တွေထဲမှာ ပလတ်စတစ်မှုန်တွေက အရိုးဖွံ့ဖြိုးမှုကို လျော့ကျစေနိုင်တယ်လို့ တွေ့ထားပါတယ်။

■ အော်စတီယိုကလက်စ်ဆိုတဲ့ ဆဲလ်တွေက အရိုးဖွံ့ဖြိုးမှုနဲ့ ပြုပြင်ခြင်းကို အားပေးတာဖြစ်ပြီး ပလတ်စတစ်မှုန်တွေ နှောင့်ယှက်တာ ခံရတဲ့အခါ အရိုးဖွဲ့စည်းမှုများ အားနည်းသွားစေပြီး အရိုးများ ထိလွယ်အက်လွယ်လာပါတယ်။

■ ပလတ်စတစ်မှုန်တွေက ဆဲလ်လှုပ်ရှားနိုင်စွမ်းကို ချို့ယွင်းစေကာ ဆဲလ်အိုမင်းခြင်းကို မြန်ဆန်စေပြီး ဆဲလ်ကွဲခြင်းကိုလည်း ပြောင်းလဲစေတယ်လို့ ရှင်းပြပါတယ်။

■ ဒီဆိုးကျိုးတွေက တိရိစ္ဆာန်တွေရဲ့ အရိုးငြမ်းဖွံ့ဖြိုးမှုကို နှောင့်ယှက်စေတာ တွေ့ရပါတယ်။

■ လူသားတွေရဲ့အရိုးမှာ ဘယ်လိုဖြစ်မလဲ မသေချာပေမယ့် ပလတ်စတစ်မှုန်တွေက အရိုးကြွပ်ဆတ်ခြင်း၊ ကွဲအက်လွယ်ခြင်းတို့ ဖြစ်လာနိုင်စေမယ်လို့ သုတေသီများ ယူဆနေကြပါတယ်။

Source: Science Alert.

#World_Science
Published 12 October 2025

■ အချို့မှတ်ဉာဏ်တွေက ထူးထူးဆန်းဆန်း ထင်ရှားမှတ်မိပြီး အချို့ဟာတွေက ဝေဝါးနေတတ်ပါတယ်။

■ ဘော့စတွန်တက္ကသိုလ်မှာ ပြုလုပ်တဲ့ သုတေသနတစ်ခုမှာ ဒီအကြောင်းကို ရှင်းပြထားပြီး ဦးနှောက်က စိတ်ခံစားချက် သိသာထင်ရှားမှုနဲ့ နောက်ကွယ်က ဖြစ်စဉ်ပေါ်မူတည်ပြီး အချို့သော အဖြစ်အပျက်တွေကို ဦးစားပေးကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။

■ စမ်းသပ်ပါဝင်သူ ၆၅၀ ခန့်ကို စမ်းသပ်မှု ၁၀ ခုပြုလုပ်ခဲ့ရာမှာ ဦးနှောက်က စိတ်ခံစားမှု ထင်ရှားတဲ့ အဖြစ်အပျက်တွေရဲ့ မှတ်ဉာဏ်တွေကို ရွေးချယ်အားကောင်းစေပြီး ဒါကို မှတ်ဉာဏ်မြှင့်တင်ခြင်းလို့ ခေါ်ပါတယ်။

■ ဦးနှောက်က မှတ်ဉာဏ်အပိုင်းအစတွေကို ခိုင်မြဲစေပြီး အနာဂတ်မှာ ပြန်လည်အသုံးချအောင် ပြုလုပ်ပေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။

■ စိတ်ခံစားမှုအဖြစ်အပျက်တွေက ဦးနှောက်လှုပ်ရှားပုံကို ပြောင်းလဲစေပြီး မှတ်ဉာဏ်အပိုင်းအစတွေကို ခိုင်မြဲစေပါတယ်။

■ စိတ်ခံစားမှုအဖြစ်အပျက် ဖြစ်ပြီးနောက် ပေါ်လာတဲ့ မှတ်ဉာဏ်တွေက အဖြစ်အပျက် ဘယ်လောက်ထင်ရှားလဲပေါ် မူတည်ပြီး အားကောင်းသွားစေပါတယ်။

■ ဒီတွေ့ရှိချက်ကို အနာဂတ်မှာ အသုံးချသွားနိုင်မယ်လို့ သုတေသနအဖွဲ့ခေါင်းဆောင်က ပြောပါတယ်။

■ စိတ်ခံစားမှုအကြောင်းအရာတွေက မှတ်ဉာဏ်ချို့ယွင်းလာသူတွေမှာ မှတ်ဉာဏ်ကွယ်ပျောက်လာခြင်းကို ကယ်တင်နိုင်မယ်လို့ သိပ္ပံပညာရှင်တွေ ယုံကြည်နေပါတယ်။

■ အချို့မှတ်ဉာဏ်တွေ ထင်ရှားပြီး အချို့က ပျောက်ကွယ်ရတဲ့ အကြောင်းအရင်းကို အဖြေရှာနေကြပြီး မှတ်ဉာဏ်က ကျပန်းရွေးမှတ်မိတာမျိုးမဟုတ်ဘဲ စနစ်တကျ ရွေးချယ်တာမျိုး ဖြစ်တယ်လို့ သုတေသနမှာ ယူဆထားပါတယ်။

■ ဒီဖြစ်စဉ်တွေကနေ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုနဲ့ ပညာရေးကဏ္ဍတို့မှာ အသုံးချသွားနိုင်ဖို့ မျှော်မှန်းထားကြပါတယ်။

Source: Times of India.

တရုတ်ကော်ဖီဆိုင်လုပ်ငန်း Luckin က ပြည်တွင်းဈေးကွက်လွှမ်းမိုးပြီးနောက် အမေရိကန်မှာ လုပ်ငန်းတိုးချဲ့ရန် ကြိုးပမ်းနေတာကြောင့် ဂျာဗားအတွက် ထိုးနှက်ချက်ဖြစ်နေပါတယ်။

#World_Business
Published 11 October 2025
#တရုတ်ပြည်တွင်း #ကော်ဖီ
#YMG #Yangon_Times #Yangon_Media_Group

#World_News
Published 11 October 2025

■ အိန္ဒိယမှ အမျိုးသားပြတိုက် ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဂါမိဆင်းချော်လာနဲ့ အိန္ဒိယသံဃာတော်မြတ် ၁၁ ပါးပါဝင်တဲ့ အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ဟာ ရုရှား

■ ကယ်မီကီယာသို့ ပင့်ဆောင်တော့မယ့် ဂေါတမဗုဒ္ဓဓာတ်တော်မွေတော်များကို ရှိခိုးကန်တော့ခဲ့ကြပါတယ်။

■ ဂေါတမဗုဒ္ဓဓာတ်တော်မွေတော်များကို မြို့တော်အယ်လစ္စတာမှာ အောက်တိုဘာ ၁၁ ရက်နေ့ ၁၈ ရက်နေ့အထိ ပြသသွားမှာဖြစ်ပါတယ်။

■ ယဉ်ကျေးမှုဝန်ကြီးဌာနက နိုင်ငံတကာ ဗုဒ္ဓကွန်ဖက်ဒရေးရှင်း၊ အမျိုးသားပြတိုက်၊ အင်ဒီရာဂန္ဒီအနုပညာအမျိုးသားဌာနတို့နဲ့ ပူးပေါင်းစီစဉ်တာ ဖြစ်ပါတယ်။

■ ဓာတ်တော်မွေတော်တွေကို ကိုအယ်လစ္စတာရှိ စကြာမုနိဗုဒ္ဓရွှေဗိမာန်ကျောင်းတော်မှာ တည်ထားကိုးကွယ်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

■ အိန္ဒိယသံဃာတော်မြတ် ၁၁ ပါးအဖွဲ့က ဒေသခံကိုးကွယ်သူများအတွက် တရားရေတိုက်ကျွေးသွားမှာ ဖြစ်သလို ဘာသာတရားတာဝန်များလည်း လုပ်ဆောင်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

■ ဓာတ်တော်မွေတော်တွေကို ကယ်မီကီယာမှ ဗုဒ္ဓသာသနာအဖွဲ့ဝင် အကြီးအကဲတွေ လက်ခံသွားမှာ ဖြစ်တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။
တည်ထားကိုးကွယ်မယ့် နေရာက ထင်ရှားတဲ့ တိဗက်ဗုဒ္ဓကျောင်းတော်ကြီးဖြစ်ပြီး ၁၉၉၆ က စတင်ဖွင့်လှစ်ထားပါတယ်။

■ သာသနာ့ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့က ဒီရက်သတ္တပတ်အတွင်း အခြားကိစ္စရပ်များလည်း ပြုလုပ်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

Source: ANI

#World_Health
Published 11 October 2025

▪️ သစ်သီးတွေထဲမှာ လူကြိုက်များတဲ့ ပန်းသီးက အရသာရှိသလို ဝါးရလွယ်ကူတဲ့အပြင် အလွယ်တကူ သယ်ဆောင်သွားနိုင်ပါတယ်။

▪️ ပန်းသီးကပေးတဲ့ ကျန်းမာရေးအကျိုးကျေးဇူးများအကြောင်း လူတွေသိပ်မသိတာ ရှိပါတယ်။

▪️ ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်းများ ပိုလီဖီနော၊ ဖလေဗိုနော၊ အန်သိုဆိုင်ယာနင်တို့က ဓာတ်တိုးထိခိုက်ခြင်းကို တိုက်ခိုက်ပေးသလို နှလုံးရောဂါ၊ ကင်ဆာ၊ ရောင်ရမ်းခြင်းတို့ကို လျှော့ချပေးပါတယ်။

▪️ အပင်အခြေပြုအမျှင်ဓာတ် (ပပ်တင်) သကြားနဲ့ ကိုလက်စထရောမျှတစေကာ အစာခြေစနစ်ကောင်းစေပါတယ်။

▪️ အမျှင်ဓာတ်နဲ့ ပိုလီဖီနော ပေါင်းစပ်ခြင်းကြောင့် သကြားဓာတ်ပမာဏ ညီညွတ်စေပြီး နှလုံးသွေးကြောကျန်းမာရေးကို တိုးတက်စေပါတယ်။

▪️ ဗိုက်တာမင်နဲ့ သတ္တုဓာတ်များ အဓိကအားဖြင့် ဗိုက်တာမင်-စီ၊ ဘီ-ဗိုက်တာမင်များ၊ မဂ္ဂနီဆီယံတို့ ပါဝင်ပါတယ်။

▪️ ခံတွင်းကျန်းမာရေး ပန်းသီးတစ်ကိုက်စားလျှင်ပင် ခံတွင်းရှင်းစေပြီး ဘက်တီးရီးယားများမှ ကာကွယ်ပေးပါတယ်။

▪️ ပန်းသီး အနီရောင်၊ အစိမ်းရောင် ဘယ်လိုမဆို အာဟာရဓာတ် မကွာခြားဘဲ အချိုအချဉ်အရသာလည်း မကွာခြားလှပါဘူး။

▪️ ပန်းသီးစားတဲ့အခါ အခွံပါစားသုံးသင့်ပြီး ထမင်းစားပြီးကြားချိန်တွေမှာ စားသုံးနိုင်ပါတယ်။

Source: The Jerusalem Post.

#World_Health
Published 11 October 2025

▪️ တိုင်လီနော(Tylenol)ဆေးမှာ ပါဝင်တဲ့ အက်ဆီတာမီနိုဖန်ဟာ ကိုယ်ဝန်ဆောင်တွေမှာ မွေးလာတဲ့ကလေး အော်တစ်ဇင်ဖြစ်ခြင်းနဲ့ ဆက်စပ်နေတာကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးတွေ ရှောင်ရှားသင့်တယ်ဆိုတဲ့ အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်ရဲ့အဆိုကို ကမ္ဘာတဝှမ်းမှ ကျန်းမာရေးအရာရှိများ ငြင်းဆန်နေကြပါတယ်။

▪️ ရရှိထားတဲ့ သက်သေအထောက်အထားတွေထဲမှာ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်အတွင်း ပါရာစီတမောအသုံးပြုခြင်းနဲ့ အော်တစ်ဇင်ဖြစ်ခြင်းတို့ကြား ဆက်စပ်မှုမရှိဘူးလို့ တွေ့ရှိရကြောင်း ဥရောပဆေးဝါးအေဂျင်စီက ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

▪️ အက်စီတာမီနိုဖန်က ပါရာစီတမောလို့လည်း အကျယ်တဝင့် ခေါ်ဝေါ်ကြပါတယ်။

▪️ ကိုယ်ဝန်ဆောင်တွေမှာလည်း ပါရာစီတမောဟာ ကိုက်ခဲခြင်း ဖျားနာခြင်းတို့ကို လိုအပ်သလို အသုံးပြုကုသသင့်တယ်လို့ ဥရောပဆေးဝါးကွပ်ကဲရေးက လမ်းညွှန်ဖော်ပြထားပါတယ်။

▪️ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က ကိုယ်ဝန်ဆောင်တွေ အကိုက်အခဲပျောက်ဆေး အသုံးပြုခြင်းက နောက်ပိုင်းမှာ အော်တစ်ဇင်ဖြစ်ခြင်းနဲ့ ဆက်စပ်နေတယ်ဆိုတဲ့ သုတေသနယူဆချက်ကို ထောက်ပြထားပါတယ်။

▪️ WHO မှ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ တာရစ်ဂျာဆာရဲဗစ်က ဒီအဆိုကို လက်မခံဘဲ လေ့လာချက်အများအပြား ပြုလုပ်ပြီးနောက် ထိုကဲ့သို့ဆက်စပ်မှုမျိုး မတွေ့ရဘူးလို့ ပြောပါတယ်။

▪️ နောက်ထပ်ပြီးတော့ ကာကွယ်ဆေးတွေဟာလည်း အော်တစ်ဇင်ဖြစ်နိုင်တယ်လို့ ထရမ့်အဆိုပြုထားတဲ့အပေါ် ကျန်းမာရေးအာဏာပိုင်များ အပြင်းအထန် ငြင်းဆိုထားကြပါတယ်။

▪️ ယူကေ၊ ဩစတြေးလျ၊ စပိန်နဲ့ အခြားနိုင်ငံများမှ ကျန်းမာရေးအရာရှိများက ထရမ့်ရဲ့ထုတ်ပြန်ချက်တွေကို ဝေဖန်လိုက်ကာ ဆေးသိပ္ပံအပေါ် ယုံကြည်ကြဖို့ တိုက်တွန်းထားပါတယ်။

Source: NPR.